Η αλλαγή φρουράς της ΕΚΤ

Αυτόν τον μήνα, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα διοργάνωσε συνέδριο προς τιμήν του Πέτερ Πράετ, του επικεφαλής οικονομολόγου της τράπεζας, η θητεία του οποίου λήγει. Εχοντας συνεργαστεί στενά με τον πρόεδρο της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι, ειδικά μετά τη χρηματοπιστωτική κρίση του 2008 και την επακόλουθη κρίση του ευρώ, ο Πράετ, περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον, ήταν αυτός που καθοδηγούσε το διοικητικό συμβούλιο της τράπεζας να λάβει αποφάσεις για δύσκολες καταστάσεις. Η αποχώρησή του έρχεται ύστερα από αυτή του αντιπροέδρου Βίτορ Κονστάνσιο το περασμένο καλοκαίρι. Θα τον ακολουθήσουν ο Ντράγκι τον Οκτώβριο και ο Μπενουά Κερέ, το μέλος της εκτελεστικής επιτροπής της ΕΚΤ, τον Δεκέμβριο.

Αυτές οι σημαντικές αλλαγές στην ηγεσία της ΕΚΤ προσφέρουν μια ευκαιρία για προβληματισμό σχετικά με τις προκλήσεις που θα αντιμετωπίσει η τράπεζα τα επόμενα χρόνια. Ως το μοναδικό πραγματικά ομοσπονδιακό θεσμικό όργανο της ευρωζώνης, η ΕΚΤ λειτούργησε ως ο «θεσμός της έσχατης λύσης» κατά τη διάρκεια των προηγούμενων κρίσεων, παρεμβαίνοντας όταν δεν υπήρχε συμφωνία από τις εθνικές κυβερνήσεις.

Το πέτυχε αυτό παρά τη σύνθετη δομή διακυβέρνησής της. Το διοικητικό συμβούλιο της ΕΚΤ απαρτίζεται από 19 εθνικούς διοικητές κεντρικών τραπεζών, που εκπροσωπούν κάθε χώρα με διαφορετικά συμφέροντα, καθώς και από το εκτελεστικό συμβούλιο, των οποίων τα έξι μέλη διορίζονται από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο έπειτα από σύνθετη διαδικασία διαπραγμάτευσης. Η επιτυχημένη ηγεσία της απερχόμενης διοίκησης της ΕΚΤ για την οικοδόμηση συναίνεσης σε μια τόσο διαφοροποιημένη ομάδα δεν πρέπει να θεωρείται δεδομένη.

Τώρα, η νέα ηγετική ομάδα θα πρέπει να αντιμετωπίσει νέες προκλήσεις. Οι υποψήφιοι για την ΕΚΤ πρέπει να είναι τεχνικά ικανοί, με καλή φήμη στην οικονομική κοινότητα και να είναι πολιτικά αδέσμευτοι, ώστε να μπορούν να αντισταθούν στις πιέσεις των εθνικών κυβερνήσεων. Η δουλειά τους είναι να χαράξουν μια στρατηγική πολιτικής για την ευρωζώνη στο σύνολό της. Αυτές είναι μεγάλες απαιτήσεις. Εάν οι επόμενοι ηγέτες της ΕΚΤ δεν ανταποκριθούν, το ίδιο το ευρώ θα διακινδυνεύσει.

Η μάχη για την ανεξαρτησία της Κεντρικής Τράπεζας θα καθορίσει την επόμενη δεκαετία της. Καθώς οι εθνικές κυβερνήσεις ετοιμάζονται για την αναχώρηση του Πράετ και προσβλέπουν στην επιλογή ενός νέου προέδρου και εκτελεστικού συμβουλίου, ελπίζουμε ότι θα αναλάβουν σοβαρά το καθήκον τους να επιλέξουν τις σωστές γυναίκες και άνδρες για τις θέσεις.