Λαβύρινθος

«Σε περίπτωση δρομολόγησης πορείας προς δύο χωριστά κράτη, οι περιπλοκές θα είναι ακόμα χειρότερες. Η Τουρκία, επικαλούμενη τη “συμφωνία οριοθέτησης” με την “ΤΔΒΚ” θα στηρίξει, διά της πολεμικής υπεροπλίας της, διεκδικήσεις της “ΤΔΒΚ” στις θαλάσσιες περιοχές έναντι των νότιων ακτών της Κύπρου που έχει περιλάβει στη δική της “ΑΟΖ”, και η τουρκική εταιρεία πετρελαίων ΤΡΑΟ, υπό την προστασία των τουρκικών κανονιοφόρων, θα αρχίσει γεωτρήσεις. Ποιος θα μας βγάλει από έναν τέτοιο λαβύρινθο;»

Αυτά έγραφε τον περασμένο Νοέμβριο στην εφημερίδα Πολίτης ο Χρυσόστομος Περικλέους, για να επισημάνει τους κινδύνους από τη στροφή του προέδρου Αναστασιάδη προς τη γραμμή των δύο κρατών. Χθες ο έμπειρος κύπριος ιστορικός επανήλθε, και με άρθρο του στα ΝΕΑ ανέλυσε γιατί ο άνθρωπος που ματαίωσε τη λύση του Κυπριακού στο Κραν Μοντανά ήταν ο πρόεδρος της Κύπρου, όχι της Τουρκίας. Ασφαλώς και η ενέργεια της Αγκυρας με το γεωτρύπανο «Φατίχ» είναι πειρατική, γράφει. Επρεπε όμως να την περιμένουμε. «Αυτή τη στιγμή η Κύπρος πληρώνει τα επίχειρα της ακαταλόγιστης πολιτικής Αναστασιάδη».

Ο πρόεδρος Ερντογάν είναι ένας αδίστακτος και επικίνδυνος πολιτικός. Οι μεθοδεύσεις του για την επανάληψη των δημοτικών εκλογών στην Κωνσταντινούπολη αποτελούν άλλο ένα δείγμα ότι είναι αποφασισμένος να κάνει τα πάντα για να διατηρήσει την απόλυτη εξουσία στα χέρια του. Και είναι λογικό, σε μια σύγκρουση ανάμεσα σε ένα μέλος της Ευρωπαϊκής Ενωσης και ένα αυταρχικό καθεστώς όπου φυλακίζει ό,τι κινείται, η Ευρώπη να παίρνει ανεπιφύλακτα το μέρος του πρώτου.

Αυτό δεν σημαίνει όμως ότι πρέπει να ξεχνάμε την αλυσίδα των γεγονότων. Οι τελευταίες εξελίξεις δείχνουν πόσο άδικο έχουν όσοι υποστηρίζουν ότι δεν υπάρχει κανείς λόγος να λυθεί το Κυπριακό και ότι στην πραγματικότητα συμφέρει την ελληνοκυπριακή πλευρά η διατήρηση του στάτους κβο. Τα ίδια έλεγαν και για το Μακεδονικό: γιατί να κάνουμε σήμερα έναν συμβιβασμό και να μην περιμένουμε καλύτερες μέρες όπου θα έχουμε τη δυνατότητα να συντρίψουμε τον αντίπαλο;

Το ζητούμενο δεν είναι φυσικά η «όποια» λύση. Τόσο η Συμφωνία των Πρεσπών όμως όσο και το σχέδιο Ανάν, και πολύ περισσότερο το Κραν Μοντανά, αποτέλεσαν πολύ καλές ευκαιρίες για την επίλυση χρόνιων και τοξικών κρίσεων. Η πρώτη αξιοποιήθηκε από μια κακή κυβέρνηση και καταγγέλθηκε από μια κοντόφθαλμη αντιπολίτευση. Στην περίπτωση του Κυπριακού, διαδοχικές κυβερνήσεις αποδείχθηκαν κατώτερες των περιστάσεων και κουτοπόνηρες: το επιχείρημα ότι η διαιώνιση της διαίρεσης του νησιού θα εξασφαλίσει στην ελληνική πλευρά την απόλυτη κυριότητα των υδρογονανθράκων δεν στέκει όχι μόνο στην Αγκυρα, αλλά και στις Βρυξέλλες.

Αν όμως στο Μακεδονικό αυτό που διακυβευόταν ήταν ένα όνομα, εδώ οι περιπλοκές είναι μεγαλύτερες. Κι αν ο Ζάεφ είχε ανάγκη τη διεθνή κοινότητα, ο απομονωμένος Ερντογάν νιώθει πως δεν έχει πια τίποτα να χάσει.