Το Χίντεμπουργκ στις φλόγες

Υπήρξε κάτι περισσότερο από ένα ιπτάμενο μεταφορικό μέσο που υποσχόταν να φέρει μια νέα εποχή στην αεροπλοΐα: το αερόπλοιο Χίντεμπουργκ, που έφερε το όνομα του θανόντος προπολεμικού προέδρου και στρατάρχη της Γερμανίας, ήταν ουσιαστικά το μεγάλο σύμβολο της αναγέννησης της χώρας μετά την ήττα του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, την ταπεινωτική συνθήκη ειρήνης και την πτώχευση του 1924-25. Ολα αυτά, που έφεραν τελικά με ορμή τον Χίτλερ στην εξουσία, είχαν ξεχαστεί πλέον οριστικά όταν το 1936 το αεροναυπηγικό αυτό επίτευγμα με την επίσημη τεχνική ονομασία «επιβατικό αερόπλοιο LZ 129 Χίντεμπουργκ» ξεκινούσε ένα από τα πλέον φιλόδοξα ταξίδια στην ιστορία της πολιτικής αεροπλοΐας: να «πλεύσει» από τη Γερμανία στις ΗΠΑ.

ΤΟ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟ «ΖΕΠΕΛΙΝ». Το Χίντεμπουργκ, που ήταν περισσότερο γνωστό στην εποχή του ως «Ζέπελιν» από το όνομα της εταιρείας που το δημιούργησε, είχε αρχίσει να κατασκευάζεται ήδη από το 1931, πριν από την επικράτηση του ναζισμού, ενώ πέταξε για πρώτη φορά με επιτυχία το 1936. Το χιτλερικό καθεστώς επένδυσε πολλά στην εικόνα του αερόπλοιου, οι πρώτες πτήσεις του οποίου είχαν στεφθεί με επιτυχία. Η ίδια η Ζέπελιν είχε ιδρυθεί από τον υπουργό Αεροπορίας του Χίτλερ, Γκέρινγκ, ενώ η σημαία της εταιρείας απεικόνιζε το αερόπλοιο στο κέντρο του κόσμου κι αυτό μέσα στον αγκυλωτό σταυρό και τον γερμανικό αετό να τα κρατά όλα αυτά στα νύχια του. Αντίστοιχα αερόπλοια αμερικανικής, γαλλικής και βρετανικής κατασκευής είχαν πετάξει ήδη στη δεκαετία του ’20, όμως στη συνέχεια η ανάπτυξή τους είχε εγκαταλειφθεί ακριβώς επειδή οι κίνδυνοι που τα απειλούσαν ήταν πολύ μεγάλοι, όπως είχε δείξει μια σειρά από πολύνεκρες καταστροφές που είχαν ήδη συμβεί. Η επιστροφή σε αυτά τα σχέδια από τη γερμανική βιομηχανία είχε μεταξύ άλλων στόχο να αποδείξει ότι εκείνη υπερτερούσε κατά κράτος εκείνων των άλλων χωρών. Και για να το αποδείξει, έπιανε πλέον ξανά το νήμα της εξέλιξης μετά τη χαμένη δεκαετία του ’20. Ηταν τέτοια η συμβολική σημασία του Χίντεμπουργκ, που από όλες τις αντίστοιχες καταστροφές, μόνον αυτή έμεινε χαραγμένη στη διεθνή κοινή συνείδηση και μνήμη, παρά το γεγονός ότι οι 36 νεκροί δεν ήταν καν οι περισσότεροι που είχαν καταγραφεί σε τέτοιου είδους ατύχημα. Και ήταν τέτοια η εμπιστοσύνη στην τεχνική υπεροχή του, που στην πρώτη του δοκιμαστική πτήση το 1936 επέβαινε μεταξύ άλλων και ο πρόεδρος της Ζέπελιν, δρ Χιούγκο Εκενερ.

ΘΕΩΡΙΕΣ ΣΥΝΩΜΟΣΙΑΣ. Οι επιτυχείς υπερατλαντικές πολυτελείς πτήσεις του 1936, της πρώτης χρονιάς που το αερόπλοιο τέθηκε σε υπηρεσία, είχαν εδραιώσει την πεποίθηση ότι τα προβλήματα που συνάντησαν εκείνα των άλλων κρατών είχαν πλέον λυθεί και ξεπεραστεί οριστικά. Ολα αυτά όμως κατέρρευσαν φλεγόμενα τον Μάιο του 1937 στον ουρανό του Νιου Τζέρσεϊ. Το τι είχε συμβεί, αποτέλεσε μία από τις πιο επίμονες θεωρίες συνωμοσίας της εποχής. Το Χίντεμπουργκ είχε ξεκινήσει στις 3 Μαΐου από τη Φρανκφούρτη και έπειτα από τρεις ημέρες είχε φτάσει πια στον προορισμό του: ήταν το 11ο υπερατλαντικό ταξίδι του, έχοντας ώς τότε μεταφέρει περισσότερους από 1.000 επιβάτες πάνω από τον Ατλαντικό. Στις 6 Μαΐου 1937 συνάντησε καταιγίδα στο Νιου Τζέρσεϊ. Ο καπετάνιος του έκανε τους απαραίτητους ελιγμούς και, τελικά, έφτασε να επιχειρεί την αγκυροβόληση. Ηταν περίπου 90 μέτρα πάνω από το έδαφος όταν ξέσπασε η πυρκαγιά που το κατέστρεψε μέσα σε λιγότερα από 40 δευτερόλεπτα. Κάποιοι από εκείνους που τόλμησαν να πηδήξουν και, επιπλέον, στάθηκαν και τυχεροί στην πτώση, επέζησαν. Από τους διασωθέντες οι περισσότεροι ήταν εκείνοι που είχαν την ψυχραιμία να παραμείνουν στο φλεγόμενο σκάφος μέχρι να φτάσει πιο κοντά στο έδαφος. Οι έρευνες των αμερικανικών Αρχών απέδειξαν ότι το Χίντεμπουργκ δεν έπεσε από όλα όσα υποστήριζαν οι πολυπληθείς θεωρίες συνωμοσίας, αλλά από διαρροή υδρογόνου που προκλήθηκε από στατικό ηλεκτρισμό. Μαζί του, τελείωσε η «εποχή των αερόπλοιων», η οποία, πάντως, παραμένει τόσο εντυπωσιακή, που ακόμα και σήμερα εξάπτει τη φαντασία.