Η όπισθεν ενισχύει τη μνήμη!

Χάσατε τα κλειδιά σας; Δεν μπορείτε να θυμηθείτε πότε τα είδατε τελευταία φορά; Αντί να προσπαθήσετε να ανακαλέσετε τις τελευταίες κινήσεις σας, ξεκινήστε να περπατάτε προς τα πίσω καθώς με αυτόν τον τρόπο πιθανόν να πυροδοτήσετε τη μνήμη σας! Στην παραπάνω, παράδοξη συμβουλή, κατέληξε μελέτη που δημοσιεύτηκε στις αρχές του χρόνου στην ιατρική επιθεώρηση «Cognition». Ειδικότερα, οι επιστήμονες βρήκαν ότι οι άνθρωποι που βαδίζουν με την όπισθεν, εκείνοι που φαντάζονται ότι κάνουν βήματα προς το πίσω ή όσοι παρακολουθούν βίντεο ενεργοποιώντας την εντολή «backward» είναι σε θέση να ανακαλέσουν ευκολότερα μνήμες, συγκριτικά με εκείνους που περπατάνε μπροστά ή μένουν ακίνητοι.

ΝΟΗΤΙΚΑ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ. Γιατί, όμως, συμβαίνει αυτό; Πρόκειται για μυστήριο – τουλάχιστον προσώρας – παραδέχεται ο Dr. Daniel Schacter, καθηγητής Ψυχολογίας στο Τμήμα Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου Harvard. Η απάντηση μπορεί για παράδειγμα να κρύβεται στην κίνηση προς τα πίσω, βοηθώντας τους ανθρώπους να κινούνται νοητικά στο παρελθόν. «Γνωρίζουμε πάντως, ότι η παρατήρηση αυτή δεν έχει να κάνει με το πώς οι άνθρωποι αποκωδικοποιούν τις πληροφορίες», διευκρινίζει ο Dr. Schacter. Αλλωστε, οι άνθρωποι δεν αντιμετωπίζουμε το βάδισμα ως «εργαλείο» για να αποθηκεύσουν γνώσεις και μνήμες.

Αξίζει να σημειωθεί ότι για τη διεξαγωγή της μελέτης συμμετείχαν 114 άνθρωποι, οι οποίοι κλήθηκαν να υποβληθούν σε έξι διαφορετικά τεστ μνήμης. Μεταξύ άλλων παρακολούθησαν ένα βίντεο εγκλήματος, το οποίο έδειχνε μια γυναίκα να κάθεται στο παγκάκι ενός πάρκου όταν ξαφνικά της κλέβουν την τσάντα. Επειτα οι ερευνητές «βομβάρδισαν» με 20 ερωτήσεις τους συμμετέχοντες, ζητώντας τους να θυμηθούν λεπτομέρειες από τον τόπο του εγκλήματος.

ΕΠΙΒΑΡΥΝΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ. Τι διαπίστωσαν; Εκείνοι που περπατούσαν προς τα πίσω ήταν πολύ πιο πιθανό να απαντήσουν σωστά σε περισσότερες ερωτήσεις, ανεξάρτητα από την ηλικία τους ή άλλους επιβαρυντικούς παράγοντες. Λαμβάνοντας υπόψιν τα εντυπωσιακά αυτά δεδομένα ο Dr. Schacter δεν αποκλείει το ενδεχόμενο η ανάστροφή κίνηση να ενταχθεί στη λίστα των τεχνικών για την ενίσχυση της μνήμης. Ηδη σε αυτή συμπεριλαμβάνεται μια άλλη διαδεδομένη μέθοδος, που ονομάζεται γνωστική συνέντευξη.

«Η τεχνική της συνέντευξης βοηθά τους ανθρώπους να ανακαλέσουν λεπτομέρειες για ένα πρόσφατο γεγονός, όπως είναι για παράδειγμα ένα έγκλημα. Αυτό που προσπαθούν να κάνουν οι ερευνητές είναι να αντλήσουν όσο πιο ακριβείς πληροφορίες μπορούν χωρίς να προκαλέσουν ψευδείς μνήμες», εξηγεί ο ειδικός. Για την επίτευξη του επιθυμητού αποτελέσματος, ο επιστήμονας οδηγεί τον συνεντευξιαζόμενο μπροστά και πίσω στον χρόνο, ώστε να θυμηθεί με ακρίβεια τα γεγονότα που διαδραματίστηκαν. Υπό την έννοια αυτή, ο Dr. Schacter εκτιμά ότι η κίνηση μπορεί να συνδράμει σημαντικά, δρώντας με παρόμοιο τρόπο στον ανθρώπινο εγκέφαλο.

ΣΤΗ ΒΟΣΤΩΝΗ. Εν τω μεταξύ, μία ακόμη έρευνα που διεξήχθη πρόσφατα από ερευνητές του Πανεπιστήμιου της Βοστώνης έδειξε ότι ένας εγκέφαλος 60 ετών μπορεί να γυρίσει 40 χρόνια πίσω αν… τροφοδοτηθεί με ρεύμα. Πιο συγκεκριμένα και σύμφωνα με το σχετικό δημοσίευμα στην ιατρική επιθεώρηση «Nature Neuroscience», στη μελέτη συμμετείχαν 42 άνθρωποι ηλικίας από 20 έως 29 χρόνων και 42 άνθρωποι ηλικίας από 60 έως 76 χρόνων.

Με τη βοήθεια της ηλεκτρικής διέγερσης οι επιστήμονες κατάφεραν να βελτιώσουν τη μνήμη εργασίας – μια μορφή μνήμης που μειώνεται φυσιολογικά με την πάροδο του χρόνου και αφορά στην επεξεργασία καθημερινών, πρακτικών ζητημάτων, όπως είναι για παράδειγμα η σωστή λήψη φαρμάκων και οι μαθηματικές πράξεις, με τα αποτελέσματα να διαρκούν τουλάχιστον 50 λεπτά με μία ώρα μετά τη διακοπή της παροχής ήπιας ηλεκτρικής ενέργειας.

«Μπορούμε να επαναφέρουμε την ανώτερη λειτουργία μνήμης εργασίας, που είχε κανείς όταν ήταν νεότερος. Πρόκειται για σημαντικό επίτευγμα εάν αναλογιστούμε ότι ο παγκόσμιος πληθυσμός γερνά με ταχείς ρυθμούς και οι ηλικιωμένοι αγωνίζονται να διαχειριστούν πολλές καθημερινές δραστηριότητες, όπως είναι η αναγνώριση ανθρώπινων προσώπων, ο προσανατολισμός, η κίνηση στο φυσικό περιβάλλον και η λήψη οικονομικών αποφάσεων», σημειώνει ο συγγραφέας της μελέτης, αναπληρωτής καθηγητής Robert Reinhart.