Ο ψηφιακός φόρος της ΕΕ μπορεί να περιμένει

Ανεξάρτητα θα προχωρήσουν, όπως όλα δείχνουν, μεμονωμένες χώρες όπως η Γαλλία, η Ιταλία, η Ισπανία και η Βρετανία στην επιβολή ψηφιακού φόρου σε εταιρείες όπως η Google και η Facebook καθώς ναυάγησε, προς το παρόν τουλάχιστον, η επιβολή τέτοιου φόρου σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ενωσης.

Η Ρουμανία, που έχει αυτό το διάστημα την προεδρία της ΕΕ, ανακοίνωσε χθες ότι δεν υπάρχει σχετική συμφωνία, παρά τις συνομιλίες που κράτησαν αρκετούς μήνες. Πλέον οι χώρες σε παγκόσμιο επίπεδο, περιλαμβανομένων και των ΗΠΑ, θα προσπαθήσουν να φτάσουν σε συμφωνία έως το 2020 ώστε να αναθεωρηθεί εκ βαθέων η φορολογία ψηφιακών εταιρειών.

Ανάμεσα στις χώρες που αντέδρασαν σε μια συμφωνία σε επίπεδο ΕΕ ήταν η Ιρλανδία και χώρες από τη Σκανδιναβία. Στο παρελθόν, ευρωπαϊκές χώρες όπως η Γαλλία και η Ισπανία επιδίωξαν να σφίξουν κι άλλο τον κλοιό σε μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας, αναγκάζοντάς τες να καταβάλλουν ακόμη περισσότερους φόρους σε αυτές.

Η Ισπανία είχε ετοιμάσει σχέδιο νόμου για να επιβάλει νέο φόρο που θα ανέρχεται σε 3%. Ο φόρος θα επιβάλλεται στα έσοδα από ορισμένες από τις ψηφιακές υπηρεσίες που πωλούν οι εταιρείες αυτές. Σε αντίστοιχη κίνηση έχει προχωρήσει και η Γαλλία. Είναι ενδεικτικό ότι πριν από μερικές εβδομάδες η Apple κατέληξε σε συμφωνία με τις Αρχές της Γαλλίας για να καταβάλει στη χώρα επιπλέον φόρους που αφορούν προηγούμενες οικονομικές χρήσεις. Στις χώρες αυτές έρχονται να προστεθούν και πολλές άλλες, οι οποίες εξετάζουν να επιβάλουν φόρους στους τεχνολογικούς γίγαντες. Στο πλαίσιο των ενεργειών που γίνονται ο ΟΟΣΑ ζήτησε γνωμάτευση από τις χώρες-μέλη του, περιλαμβανομένων και των ΗΠΑ, για να συζητηθεί το πώς θα μπορούν να κατανέμονται σε διάφορες χώρες τα κέρδη εταιρειών υψηλής τεχνολογίας ώστε να φορολογούνται πιο δίκαια.

Βέβαια δεν συμφωνούν όλες οι χώρες στην Ευρώπη. Σύμφωνα με στοιχεία που έχει δημοσιεύσει η «Wall Street Journal», μόνο το 2015 οι εταιρείες υψηλής τεχνολογίας μετέφεραν σε χώρες με χαμηλή φορολογία κέρδη που ανέρχονται σε περίπου 600 δισ. δολάρια ή το 40% των κερδών τους, όπως σημειώνει η αμερικανική εφημερίδα. Τα κέρδη αυτά μεταφέρθηκαν σε χώρες όπως η Ιρλανδία και η Ολλανδία, αλλά και σε φορολογικούς παραδείσους όπως οι Βερμούδες.

Πλέον, αυξάνονται οι πιέσεις και στις ίδιες τις ΗΠΑ να παρέμβουν για να βρεθεί λύση στο θέμα, επειδή υπάρχει ο φόβος ότι μπορεί τελικά οι εταιρείες αυτές να κληθούν να καταβάλουν διπλή φορολογία ή να εμπλακούν σε αέναες νομικές διαμάχες με διάφορες χώρες. Η συντριπτική πλειοψηφία των εταιρειών υψηλής τεχνολογίας έχει έδρα τις ΗΠΑ. Προς το παρόν οι ΗΠΑ εξετάζουν το πώς να αντιδράσουν στα σχέδια μεμονωμένων κυβερνήσεων να επιβάλουν τέτοιους φόρους στις εταιρείες τεχνολογίας.

Κύριος στόχος των Ευρωπαίων είναι οι γίγαντες αυτοί να καταβάλουν περισσότερους φόρους εκεί όπου οι χρήστες και οι πελάτες των εταιρειών αυτών ζουν. Το πλεονέκτημα των εταιρειών αυτών είναι ότι δεν πωλούν φυσικά αγαθά, όπως είναι τα βιομηχανικά προϊόντα τα οποία εισάγονται μέσω τελωνείων και καταγράφονται.

Η πώληση ψηφιακών υπηρεσιών επιτρέπει στις εταιρείες υψηλής τεχνολογίας να χρησιμοποιούν νόμιμους τρόπους για να μεταφέρουν αλλού τα κέρδη τους, με αποτέλεσμα να επωφελούνται περισσότερο οι ίδιες και οι μέτοχοί τους. Για παράδειγμα, σημειώνει η «Wall Street Journal», μέχρι τώρα οι εταιρείες υψηλής τεχνολογίας προτιμούσαν να πωλούν υπηρεσίες και ψηφιακά προϊόντα μέσω χωρών όπως η Ιρλανδία, όπου η φορολογία είναι χαμηλή. Οι θυγατρικές τους εκεί αναλάμβαναν τις πωλήσεις και την υποστήριξη των προϊόντων, καταγράφοντας ταυτόχρονα και τα λειτουργικά κόστη, αφήνοντας στο τέλος μικρό ποσό κερδών για να φορολογηθεί. Μένει τώρα να φανεί πόσες και ποιες χώρες της Ευρώπης θα μπορέσουν να καταλήξουν σε συμφωνία με τις εταιρείες σε μια προσπάθεια να γεμίσουν περισσότερο τα ταμεία τους με φόρους πολυεθνικών προς όφελος των φορολογουμένων τους, όπως ελπίζουν οι κυβερνήσεις τους.