Με τι καρδιά και τι μυαλό

Πρώτα το είπε ο υπουργός Χαρίτσης κι έπειτα το επανέλαβε σαν ηχώ η υπουργός Αχτσιόγλου: ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν και θα παραμείνει κόμμα της ριζοσπαστικής Αριστεράς, δεν θα γίνει ποτέ κόμμα της Κεντροαριστεράς ή της Σοσιαλδημοκρατίας. Αλλά για ποιον το είπε ο Χαρίτσης και το επανέλαβε σαν ηχώ η Αχτσιόγλου; Απέναντι σε ποιον περιχαρακώνουν ιδεολογικά το κόμμα τους;

Η ίδια η υπενθύμιση μαρτυρά ένα κάποιο κενό ταυτότητας: εάν ο Χαρίτσης και η Αχτσιόγλου δηλώνουν εμφατικά πως είναι κάτι είναι επειδή αυτό το κάτι έχει ξεθωριάσει. Οι δυο υπουργοί, με άλλα λόγια, δεν δηλώνουν μόνο αυτό που είναι, ή που θέλουν να είναι, αλλά και αυτό που φαίνεται να μην είναι πια: ριζοσπάστες Αριστεροί. Και φαίνεται να μην είναι όχι μόνο επειδή η κυβέρνησή τους έχει φορτωθεί στο μεταξύ ένα Μνημόνιο, τέσσερα χρόνια συγκυβέρνησης με τους ΑΝΕΛ, μερικές χιλιάδες μετακλητών και κάμποσα σημάδια παρακμής της εξουσίας στα οποία περιλαμβάνονται και μερικές δεκάδες ταξίδια των υπουργικών συζύγων με τα κυβερνητικά αεροσκάφη. Αλλά κι επειδή ο αρχηγός τους έχει «σοσιαλδημοκρατικοποιηθεί» σύμφωνα  με μια σχολή σκέψης που ορίζει τη Σοσιαλδημοκρατία όχι ως το αντίθετο του αριστερού ριζοσπαστισμού αλλά ενός αριστερού λαϊκισμού, του οποίου ο Αλέξης Τσίπρας ανακηρύχθηκε από την εφημερίδα «Guardian» αδιαμφισβήτητος πρωταθλητής.

Λιγότερο πολιτικά, η σοσιαλδημοκρατικοποίηση αντιστοιχεί σε ένα είδος ωρίμανσης. Αλλά όποιος και αν είναι αυτός ο βαθμός της ωρίμανσης, η ουσία δεν αλλάζει: απέναντι στον μεταλλαγμένο ΣΥΡΙΖΑ που εκφράζει ο Πρωθυπουργός στην προσπάθειά του να ηγεμονεύσει στον χώρο, υψώνεται ένα τείχος ορθοδοξίας που εκφράζουν ο ένας μετά τον άλλον διάφοροι υπουργοί. Διαμορφώνεται ένας ορθόδοξος ΣΥΡΙΖΑ, πούρος, αυθεντικός και με αναφορές στον κινηματικό χαρακτήρα της νιότης του. Ενας αληθινός ΣΥΡΙΖΑ που εκφράζει η νεότερη γενιά των στελεχών απέναντι σε έναν αρχηγό που δείχνει όχι απλώς να έχει ενσαρκώσει αλλά να έχει σωματοποιήσει εκείνη τη φράση που έκανε διάσημη ο Κλεμανσό: «Αν στα είκοσί σου δεν είσαι σοσιαλιστής, δεν έχεις καρδιά. Αλλά αν τριάντα χρόνια μετά παραμένεις σοσιαλιστής, δεν έχεις μυαλό».

Το χάσμα των γενεών δεν είναι ποτέ απλή υπόθεση. Κανένας ριζοσπάστης αριστερός με καρδιά δεν θα μπορούσε να ζήσει θεωρητικά στο ασφυκτικό περιβάλλον ενός ΣΥΡΙΖΑ διευρυμένου με τους ΑΝΕΛ που εγκατέλειψαν τον Καμμένο, τη λαϊκή Δεξιά της Παπακώστα και το τσοχατζοπουλικό ΠΑΣΟΚ. Για να παραμείνει ο ΣΥΡΙΖΑ κόμμα της ριζοσπαστικής Αριστεράς πρέπει να ξαναγίνει αυτό που ήταν. Και για να ξαναγίνει αυτό που ήταν πρέπει να αποβάλλει ό,τι φορτώθηκε όλα αυτά τα χρόνια. Οχι πως δεν έχει μυαλό κάποιος που σβήνει όλα του τα τουίτ για να διαγράψει το αντιμνημονιακό του παρελθόν, όπως η υπουργός Αχτσιόγλου. Μένει όμως να φανεί εάν μια τέτοια πράξη, έστω και τόσο ριζοσπαστική, αρκεί από μόνη της για τη διασφάλιση ενός κοινού μέλλοντος…

Η ΑΜΦΙΣΒΗΤΗΣΗ

Είναι ένα χάσμα που εκδηλώθηκε και στο θέμα της εκλογής του Προέδρου της Δημοκρατίας. Η προκαταβολική ψήφος του Αλέξη Τσίπρα στον Προκόπη Παυλόπουλο και η επιμονή του να αποσπάσει τη συναίνεση της Νέας Δημοκρατίας από τη βήμα της Βουλής στη συζήτηση για την αναθεώρηση του Συντάγματος δεν άρεσε σε όλους τους συριζαίους. Από αυτήν την άποψη, ο χρόνος έχει αρχίσει να κυλά αντίστροφα. Οχι για τη σοσιαλδημοκρατικοποίηση ή τη ριζοσπαστικοποίηση. Αρχίζει να μετρά αντίστροφα για την αμφισβήτηση.