Ποιοι θα πέσουν στα δίχτυα της Εφορίας

Ζευγάρια με χωριστές φορολογικές δηλώσεις οι οποίες κρύβουν έξτρα φόρο, έγγαμοι με κοινή δήλωση αλλά ξεχωριστά εκκαθαριστικά σημειώματα, ιδιοκτήτες ακινήτων Airbnb σε φορολογικό κλοιό, φορολογούμενοι με αναδρομικά αλλά και με χαράτσι ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης, ελεύθεροι επαγγελματίες και λογιστές σε απόγνωση λόγω του Ε3, μεσίτες και έμποροι στο κυνήγι του μαύρου χρήματος είναι το σκηνικό που διαμορφώνουν οι φετινές δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος.

Μπορεί φέτος να μην υπάρχει καμία αλλαγή στο φορολογικό καθεστώς των φυσικών προσώπων, αλλά δεν είναι λίγες οι εκπλήξεις, οι παγίδες και οι ανατροπές με τις οποίες θα βρεθούν αντιμέτωποι πάνω από 6 εκατ. φορολογούμενοι από τον επόμενο μήνα. Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων σχεδιάζει να ανοίξει την αυλαία των δηλώσεων νωρίτερα από κάθε άλλη χρονιά και συγκεκριμένα στο τελευταίο δεκαήμερο του Μαρτίου.

Οι έξι ανατροπές στις φοροδηλώσεις είναι οι εξής:

Ειδικά μισθολόγια. Μια δυσάρεστη έκπληξη περιμένει τους εν ενεργεία και συνταξιούχους των ειδικών μισθολογίων με το φετινό εκκαθαριστικό. Θα κληθούν να πληρώσουν έξτρα φόρο για τα ποσά των αναδρομικών που εισέπραξαν. Εκτός από τον φόρο 20% που έχει ήδη παρακρατηθεί στα αναδρομικά, θα επιβληθεί και ειδική εισφορά αλληλεγγύης με συντελεστές από 2,2% έως 10%. Μάλιστα, η εισφορά θα επιβληθεί στο συνολικό φορολογητέο ποσό των αναδρομικών και όχι στο καθαρό που προέκυψε μετά την παρακράτηση του φόρου εισοδήματος 20%.

Ιδιοκτήτες ακινήτων Airbnb. Φόρος με συντελεστές από 15% έως 45% περιμένει όσους απέκτησαν το 2018 εισοδήματα από τις κατοικίες που νοικιάζουν μέσω κάποιας ηλεκτρονικής πλατφόρμας τύπου Airbnb. Περίπου 50.000 ακίνητα Airbnb έχουν δηλωθεί στο ηλεκτρονικό Μητρώο της ΑΑΔΕ και οι ιδιοκτήτες τους θα πρέπει να δηλώσουν φέτος τα πραγματικά εισοδήματα που απέκτησαν καθώς σχεδιάζονται διασταυρώσεις με βάση τα στοιχεία που έχουν δηλώσει στο Μητρώο. Οι ιδιοκτήτες περίπου 25.000 κατοικιών που τις έκρυψαν από το Μητρώο της ΑΑΔΕ θα βρεθούν αντιμέτωποι με τον φοροελεγκτικό μηχανισμό. Τα καθαρά εισοδήματα από ακίνητα φορολογούνται αυτοτελώς, με κλίμακα στην οποία ισχύουν συντελεστές φόρου από 15% έως 45%, ενώ εάν τα εισοδήματα υπερβαίνουν τα 12.000 ευρώ επιβάλλεται ειδική εισφορά αλληλεγγύης από 2,2% έως 10%.

Ζευγάρια με χωριστές δηλώσεις. Για πρώτη φορά οι έγγαμοι έχουν τη δυνατότητα να υποβάλουν χωριστή δήλωση. Οσοι το αποφασίσουν θα πρέπει να το δηλώσουν μέχρι τις 28 Φεβρουαρίου στην ηλεκτρονική εφαρμογή της ΑΑΔΕ, αλλά κυρίως να προσέξουν τις παγίδες που κρύβουν την πληρωμή έξτρα φόρου. Τα ζευγάρια που θα επιλέξουν το φορολογικό διαζύγιο θα πρέπει να γνωρίζουν ότι:

– Η υποβολή χωριστών δηλώσεων δεν επηρεάζει τη χορήγηση επιδομάτων. Για τη χορήγησή τους θα λαμβάνεται όπως και τώρα το συνολικό οικογενειακό εισόδημα όπως προκύπτει από την υποβολή των δηλώσεων των δύο συζύγων.

– Τα τεκμήρια διαβίωσης και απόκτησης βαρύνουν τον κάθε σύζυγο ατομικά. Αυτή είναι η μεγαλύτερη παγίδα. Στην περίπτωση που ο ένας από τους δύο συζύγους δεν καλύπτει τα τεκμήρια με τα εισοδήματά του, θα πληρώσει έξτρα φόρο αφού ο άλλος δεν μπορεί να τον καλύψει με τα εισοδήματά του.

– Δεν υπάρχει δυνατότητα μεταφοράς υπολειπόμενου ποσού αποδείξεων από τον έναν σύζυγο στον άλλο. Αυτό σημαίνει ότι αν ένας από τους δύο δεν καλύπτει με αποδείξεις το αφορολόγητο, θα πληρώσει φόρο 22% στο ποσό που λείπει.

Ζευγάρια με κοινή φορολογική δήλωση. Το δικό του εκκαθαριστικό σημείωμα θα έχει φέτος κάθε σύζυγος. Με το «ατομικό» εκκαθαριστικό σημείωμα δεν θα αλλάξει κάτι ως προς το ύψος του φόρου αφού και σήμερα ο φόρος υπολογίζεται ξεχωριστά για τον κάθε σύζυγο ανάλογα με τα εισοδήματά του, τα τεκμήρια, τις δαπάνες με πλαστικό χρήμα, τους φόρους που έχουν παρακρατηθεί. Η βασική αλλαγή που θα επιφέρει η ξεχωριστή βεβαίωση του φόρου είναι ότι εάν για τον έναν σύζυγο προκύπτει πληρωμή φόρου και ο δεύτερος έχει λαμβάνειν επιστροφή φόρου, η Εφορία δεν θα συμψηφίζει τα δύο ποσά. Ο κάθε σύζυγος θα είναι υπόχρεος μόνο για το δικό του ποσό. Αν πρέπει να πληρώσει, θα έχει στη διάθεσή του τις δόσεις που προβλέπει ο νόμος, ενώ αν δικαιούται επιστροφή, θα μπορεί να την εισπράξει ανεξάρτητα από το εάν ο άλλος σύζυγος χρωστάει στην Εφορία.

Ελεύθεροι επαγγελματίες. Εφιάλτης είναι φέτος η συμπλήρωση του εντύπου Ε3 της δήλωσης για εκατοντάδες χιλιάδες επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες. Θα πρέπει να δηλώσουν αναλυτικά όλες τις δαπάνες, τα έξοδα δηλαδή που πραγματοποίησαν το 2018. Πρόκειται για τις επαγγελματικές δαπάνες, οι οποίες εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα των επαγγελματιών και των επιχειρήσεων περιορίζοντας τα φορολογητέα κέρδη και το τελικό ποσό του φόρου. Ολες οι επαγγελματικές δαπάνες θα πρέπει να δηλωθούν αναλυτικά μία μία, αλλά και στο σύνολο. Οι επαγγελματίες θα πρέπει να δηλώσουν μεταξύ άλλων αναλυτικά και τα ποσά που δαπάνησαν για να πληρώσουν λογαριασμούς ΔΕΚΟ, ενοίκια, δαπάνες για διαφημίσεις και έξοδα για ταξίδια στο εξωτερικό.

Μεσίτες – έμποροι. Αναλυτικά στοιχεία για τα είδη, τον αριθμό και τα ποσά των συναλλαγών αξίας ίσης ή μεγαλύτερης των 10.000 ευρώ που είχαν με τους πελάτες τους το 2018 υποχρεούνται να δηλώσουν φέτος στην Εφορία, σε ειδικό πίνακα του εντύπου Ε3, οι μεσίτες ακινήτων και οι έμποροι αγαθών μεγάλης αξίας (σκαφών αναψυχής, αυτοκινήτων, έργων τέχνης κ.λπ). Οι συγκεκριμένοι φορολογούμενοι θα πρέπει υποχρεωτικά να δηλώσουν, σε ξεχωριστή στήλη του νέου αυτού πίνακα, τις συναλλαγές άνω των 10.000 ευρώ που εξοφλήθηκαν από τους πελάτες τους και με μετρητά.

ΣΕ ΔΟΣΕΙΣ. Εκτός από τα χωριστά εκκαθαριστικά που θα λάβουν φέτος οι σύζυγοι ανεξαρτήτως του εάν θα επιλέξουν να υποβάλουν κοινή ή χωριστή φορολογική δήλωση, το υπουργείο Οικονομικών και η ΑΑΔΕ εξετάζουν το ενδεχόμενο η πληρωμή του φόρου εισοδήματος να σπάσει σε περισσότερες δόσεις. Σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, ο φόρος εισοδήματος που προκύπτει με την εκκαθάριση της δήλωσης εξοφλείται σε τρεις ίσες διμηνιαίες δόσεις, εκ των οποίων η πρώτη έως το τέλος Ιουλίου, η δεύτερη έως το τέλος Σεπτεμβρίου και η τρίτη έως το τέλος Νοεμβρίου. Στο υπουργείο Οικονομικών έχει πέσει η ιδέα ο φόρος εισοδήματος να εξοφλείται σε μηνιαίες δόσεις και να δοθεί μπόνους περισσότερων δόσεων για όσους υποβάλλουν νωρίς τη φορολογική τους δήλωση. Δηλαδή αν κάποιος υποβάλει τη δήλωση τον Απρίλιο, να έχει τη δυνατότητα να πληρώσει τον λογαριασμό της Εφορίας σε επτά μηνιαίες δόσεις, από τον Μάιο μέχρι και το τέλος Νοεμβρίου. Με δεδομένο ότι η καταληκτική προθεσμία υποβολής της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος παραμένει η 30ή Ιουνίου, όσοι θα υποβάλουν την τελευταία στιγμή τη δήλωσή τους θα μπορούν να πληρώσουν τον φόρο σε πέντε δόσεις, από τον Ιούλιο μέχρι και τον Νοέμβριο. Με τον τρόπο αυτόν, όπως σημειώνουν στελέχη της φορολογικής διοίκησης, θα μπορέσουν οι φορολογούμενοι να διαχειριστούν καλύτερα την πληρωμή του οφειλόμενου φόρου.