Εντείνεται ο ανταγωνισμός για κρίσιμες πρώτες ύλες σε χαλυβουργία, ανανεώσιμες πηγές και άμυνα
Έρευνα του ΟΟΣΑ για το πως διαμορφώνουν τις νέες συνθήκες οι νέοι κλάδοι της τεχνολογίας, οι στρατιωτικές ανάγκες, οι εμπορικοί πόλεμοι και οι γεωπολιτικές εντάσεις

Credit: Envato
Η ζήτηση εξειδικευμένων ορυκτών και παραγώγων τους για χρήση σε τεχνολογίες ανανεώσιμων πηγών ενέργειας αποτελεί τη νέα μεγάλη πρόκληση για τις χαλυβουργίες οι οποίες μέχρι σήμερα χρησιμοποιούσαν αποκλειστικά τέτοια εξειδικευμένα υλικά για την παραγωγή. Στις προκλήσεις έρχονται επίσης να προστεθούν οι γεωπολιτικές εντάσεις που παρεμποδίζουν τη μεταφορά τέτοιων κρίσιμων υλικών, αλλά και οι εμπορικές διαμάχες που οδηγούν σε δασμούς και περιορισμούς στις εξαγωγές.
Τις διαπιστώσεις αυτές κάνει σε νέα έκθεσή του ο ΟΟΣΑ ο οποίος αναφέρεται ειδικά στην εξασφάλιση πρώτων υλών για την κατασκευή χάλυβα ως βασικό προϊόν για την οικονομία.
Οι κρίσιμες πρώτες ύλες
Ο τομέας του χάλυβα χρησιμοποιεί ευρύ φάσμα κρίσιμων ορυκτών και παραγώγων, από σιδηρομετάλλευμα στη φάση παραγωγής σιδήρου έως ψευδάργυρο και κασσίτερο για γαλβανισμό και επικαλύψεις. Αυτά τα ορυκτά και η ικανότητα επεξεργασίας τείνουν να είναι γεωγραφικά συγκεντρωμένα, εκτεθειμένα σε γεωπολιτικές εντάσεις και υπόκεινται σε εμπορικούς περιορισμούς, ενώ παράλληλα ζητούνται ολοένα και περισσότερο από αναδυόμενες και ανταγωνιστικές πολιτικές προτεραιότητες σε άλλους τομείς, οδηγώντας ενδεχομένως σε περαιτέρω σημεία συμφόρησης στην αλυσίδα εφοδιασμού χάλυβα, σημειώνει ο ΟΟΣΑ.
Τα σημαντικά υλικά
Η ανάλυση των ορυκτών που χρησιμοποιούνται τόσο στον τομέα του χάλυβα όσο και στους ανερχόμενους στρατηγικούς κλάδους, όπως χαρακτηρίζονται, δείχνει ότι αρκετές εισροές κρίσιμες για την χαλυβουργία – όπως ο γραφίτης, το νικέλιο, ο φθορίτης, ο ψευδάργυρος, ο κασσίτερος και ο μαγνησίτης (λευκόλιθος) καθίστανται ολοένα και πιο σημαντικές για τις τεχνολογίες ενεργειακής μετάβασης.
Παράλληλα, το τιτάνιο και το βολφράμιο εξακολουθούν να επηρεάζονται σε μεγάλο βαθμό από τη ζήτηση από την αεροδιαστημική, την άμυνα και άλλες προηγμένες βιομηχανικές κατασκευές -παρά από την πράσινη μετάβαση. «Αυτό το εξελισσόμενο τοπίο ζήτησης δημιουργεί πιθανές εντάσεις ανταγωνιστικής χρήσης, καθώς τα ορυκτά που ιστορικά εξυπηρετούσαν τον τομέα του χάλυβα επαναπροσδιορίζονται ως προς την ιεράρχηση για να καλύψουν τις ανάγκες των νέων στρατηγικών βιομηχανιών», εκτιμά ο Οργανισμός.
«Κίνδυνοι και ευκαιρίες»
Για τις πρώτες ύλες στις οποίες ο χάλυβας αποτελεί σημαντικό μέρος της ζήτησης —όπως το νικέλιο, ο γραφίτης, ο μαγνησίτης και ο ψευδάργυρος— οι αναδυόμενες χρήσεις δημιουργούν τόσο κινδύνους όσο και ευκαιρίες, εκτιμάται.
«Η ζήτηση που σχετίζεται με τις μπαταρίες αναμένεται να εντείνει τον ανταγωνισμό για τον γραφίτη και το νικέλιο, με επιπτώσεις που ενδέχεται να επεκταθούν και στα αρχικά στάδια της εφοδιαστικής αλυσίδας, επηρεάζοντας το φθορίτη, ο οποίος χρησιμοποιείται σε υλικά μπαταριών με βάση το φθόριο. Αντιθέτως, η επέκταση των υποδομών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας ενδέχεται να έχει θετικό αντίκτυπο στον τομέα του χάλυβα, ενισχύοντας τη ζήτηση για ψευδάργυρο που χρησιμοποιείται στη γαλβανίωση του χάλυβα. Για τις πρώτες ύλες όπου ο χάλυβας διαδραματίζει σχετικά δευτερεύοντα ρόλο στην παγκόσμια ζήτηση, ο ανταγωνισμός από άλλες χρήσεις σε τομείς υψηλών επιδόσεων μπορεί, παρ’ όλα αυτά, να προκαλέσει έμμεσες πιέσεις στην προσφορά, ιδίως όταν οι αυστηρές απαιτήσεις ποιότητας και επεξεργασίας περιορίζουν την ευελιξία της αγοράς. Αυτό μπορεί να αποτελέσει ιδιαίτερη πρόκληση για χώρες που ειδικεύονται στην παραγωγή χάλυβα υψηλών προδιαγραφών (high-speed steel)», προσθέτει ο ΟΟΣΑ.
Ο Οργανισμός προτείνει καταλήγοντας ότι υπό το πρίσμα της ραγδαίας επέκτασης των στρατηγικών και των πλαισίων πολιτικής για τις κρίσιμες πρώτες ύλες, απαιτείται ενισχυμένος διάλογος πολιτικής και συντονισμός. Αυτό χαρακτηρίζεται ως σημαντικό προκειμένου να αποτραπεί το ενδεχόμενο ο ανταγωνισμός που υποκινείται από την πολιτική να προσθέσει περαιτέρω προκλήσεις στις ήδη περίπλοκες και παγκοσμίως διασυνδεδεμένες αλυσίδες αξίας των πρώτων υλών και του χάλυβα.













