Νέα ένταση στη Μέση Ανατολή προκαλείται μετά την προειδοποίηση ανώτερου Ιρανού αξιωματούχου ότι οποιαδήποτε αμερικανική εμπλοκή στα Στενά του Ορμούζ θα θεωρηθεί παραβίαση της εκεχειρίας. Η δήλωση αυτή έρχεται ενώ η Ουάσινγκτον ενεργοποιεί στρατιωτική επιχείρηση για την απελευθέρωση εγκλωβισμένων πλοίων στην περιοχή.
Ο Εμπραχίμ Αζιζί, πρόεδρος της επιτροπής εθνικής ασφάλειας του ιρανικού κοινοβουλίου, έστειλε σαφές μήνυμα προς τις Ηνωμένες Πολιτείες, προειδοποιώντας για συνέπειες σε περίπτωση οποιασδήποτε αμερικανικής εμπλοκής.
Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, στα αγγλικά και στα περσικά, ανέφερε: «Προειδοποίηση: Οποιαδήποτε αμερικανική ανάμιξη στο νέο ναυτικό καθεστώς στα στενά του Ορμούζ θα θεωρηθεί παραβίαση της κατάπαυσης του πυρός».
Η επιχείρηση «Σχέδιο Ελευθερία» των ΗΠΑ
Η προειδοποίηση του Ιράν ακολούθησε την ανακοίνωση του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, για την έναρξη της επιχείρησης «Project Freedom», που έχει στόχο την απομάκρυνση πλοίων εγκλωβισμένων στα Στενά του Ορμούζ.
Σύμφωνα με τη Διοίκηση Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ (CENTCOM), η επιχείρηση θα ξεκινήσει τη Δευτέρα και θα προσφέρει υποστήριξη σε εμπορικά πλοία που επιχειρούν να διέλθουν από τον κρίσιμο θαλάσσιο διάδρομο. Αμερικανός αξιωματούχος διευκρίνισε ότι δεν πρόκειται για αποστολή συνοδείας πλοίων.
Η στρατιωτική συνδρομή περιλαμβάνει αντιτορπιλικά κατευθυνόμενων πυραύλων, περισσότερα από 100 αεροσκάφη ξηράς και θαλάσσης, καθώς και περίπου 15.000 στρατιωτικούς.
Ο επικεφαλής της CENTCOM, ναύαρχος Μπραντ Κούπερ, χαρακτήρισε την επιχείρηση κρίσιμη για την περιφερειακή ασφάλεια και την παγκόσμια οικονομία, υπογραμμίζοντας ότι οι ΗΠΑ διατηρούν παράλληλα τον ναυτικό αποκλεισμό.
Παράλληλα, ενεργοποιείται η πρωτοβουλία «Maritime Freedom Construct» του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, που συνδυάζει διπλωματικές κινήσεις με στρατιωτικό συντονισμό για τη διασφάλιση της ναυσιπλοΐας στην περιοχή.
Η θέση Τραμπ και η ανθρωπιστική διάσταση
Ο Ντόναλντ Τραμπ παρουσίασε την επιχείρηση ως ανθρωπιστική πρωτοβουλία, υποστηρίζοντας ότι αφορά ουδέτερες χώρες που δεν εμπλέκονται στη σύγκρουση. Σε ανάρτησή του τόνισε ότι οι ΗΠΑ θα καθοδηγήσουν με ασφάλεια τα πλοία εκτός των περιορισμένων θαλάσσιων οδών, προκειμένου να συνεχίσουν τις δραστηριότητές τους, κάνοντας λόγο για βοήθεια προς «αθώους παρατηρητές» της σύγκρουσης.
Παράλληλα, προειδοποίησε ότι οποιαδήποτε παρεμπόδιση της επιχείρησης «θα αντιμετωπιστεί δυναμικά».
Στην ανάρτησή του, ο Τραμπ εξήγησε ότι χώρες από όλο τον κόσμο ζήτησαν τη συνδρομή των Ηνωμένων Πολιτειών για την απελευθέρωση των πλοίων τους, τα οποία έχουν εγκλωβιστεί στα Στενά του Ορμούζ, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για μια ανθρωπιστική πρωτοβουλία με στόχο τη διάσωση πληρωμάτων και τη διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας.
Διπλωματικές διεργασίες με αβέβαιο αποτέλεσμα
Την ίδια ώρα, συνεχίζονται οι διπλωματικές επαφές μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Σύμφωνα με ιρανικά μέσα, η Τεχεράνη έλαβε απάντηση από την Ουάσινγκτον στην τελευταία ειρηνευτική της πρόταση, μέσω Πακιστάν. Η αμερικανική πλευρά δεν έχει επιβεβαιώσει επισήμως την αποστολή απάντησης, ενώ ο Τραμπ φέρεται να χαρακτήρισε την πρόταση «μη αποδεκτή».
Η ιρανική πρόταση 14 σημείων προβλέπει, μεταξύ άλλων, αποχώρηση αμερικανικών δυνάμεων από περιοχές κοντά στα ιρανικά σύνορα, άρση του ναυτικού αποκλεισμού και πλήρη τερματισμό των εχθροπραξιών, συμπεριλαμβανομένων των επιχειρήσεων του Ισραήλ στον Λίβανο.
Επιπλέον, ζητείται συμφωνία εντός 30 ημερών, με έμφαση στον οριστικό τερματισμό του πολέμου και όχι στην απλή παράταση της εκεχειρίας. Οι εξελίξεις αναμένονται κρίσιμες για τη σταθερότητα της περιοχής και τις διεθνείς ισορροπίες.
