Ο δεύτερος και πλέον καθοριστικός γύρος των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν, εκτιμάται – όπως είπε και ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ – ότι θα γίνουν το Σάββατο στο Ισλαμαμπάντ, καθώς μάλιστα – σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις – υπήρξε όλο το προηγούμενο διάστημα συνεχής επαφή με τη διαμεσολάβηση του Πακιστάν, για τα κυρίως δύο δύσκολα θέματα που είναι το ουράνιο και τα Στενά του Ορμούζ.
Είναι αξιοσημείωτο πάντως ότι το Ιράν αναβαθμίζει τη διαπραγματευτική του ομάδα με τον υπουργό Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, ο οποίος έφτασε το βράδυ της Παρασκευής στην πρωτεύουσα του Πακιστάν ενώ από τις ΗΠΑ αυτή τη φορά, το βάρος των όποιων συνομιλιών επωμίζονται ο Στιβ Γουίτκοφ και ο Τζάρεντ Κούσνερ, με τον αμερικανό αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς να παραμένει «σε ετοιμότητα» στην Ουάσιγκτον.
Γεγονός είναι ότι μέχρι αργά το βράδυ της Παρασκευής, τόσο το υπουργείο Εξωτερικών του Πακιστάν, όσο και ιρανοί αξιωματούχοι που μιλούσαν σε ξένα μέσα ενημέρωσης, δεν έκαναν λόγο για απευθείας συνομιλίες μεταξύ των δύο αντιπροσωπειών.
Ή για καθόλου συνομιλίες.
Και ανέφεραν ότι ο Αραγτσί και οι συνεργάτες του θα έχουν επαφές με την πακιστανική ηγεσία για το θέμα της ειρήνευσης στη Μέση Ανατολή.
Αυτό πράγματι συνέβη, μετά τις 10 το βράδυ της Παρασκευής (ώρα Ελλάδας) στο ξενοδοχείο Serena όπου είχε λάβει χώρα ο πρώτος και άκρπος γύρος των συνομιλιών.
Τι είπε ο Τραμπ
Από την άλλη πλευρά, ο Τραμπ σε τηλεφωνική συνομίλα που είχε με το Reuters, ανέφερε πώς το Ιράν έχει ετοιμάσει για να θέσει προς τις ΗΠΑ μία πρόταση που να ικανοποιεί περισσότερο τις απαιτήσεις που έχει θέσει ο Λευκός Οίκος και η οποία θα αξιολογηθεί από την Ουάσιγκτον.
«Μιλάμε με τους υπευθύνους»
Τη σημασία της έχει πάντως στην παραπάνω δήλωση του Τραμπ, μία αποστροφή του, ότι οι ΗΠΑ συνομιλούν πλέον με αυτούς που βρίσκονται τώρα στην εξουσία.
Τα ιρανικά μέσα ενημέρωσης και πακιστανικές πηγές δεν έκαναν καμία αναφορά στον Μοχαμάντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ, τον πρόεδρο του ιρανικού κοινοβουλίου, που ήταν επικεφαλής της ιρανικής αντιπροσωπείας στις προηγούμενες διαπραγματεύσεις.
Ωστόσο, το γραφείο Τύπου του ιρανικού κοινοβουλίου διέψευσε ότι ο Γκαλιμπάφ παραιτήθηκε από τη διαπραγματευτική ομάδα, προσθέτοντας ότι δεν έχει ακόμη προγραμματιστεί νέος γύρος συνομιλιών.
Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λέβιτ, δήλωσε στο Fox News ότι ο Γουίτκοφ και ο Κούσνερ θα συναντηθούν με τον Ιρανό υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί. «Ελπίζουμε να είναι μια παραγωγική συζήτηση που θα οδηγήσει σε πρόοδο προς μια συμφωνία», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η ίδια πρόσθεσε ότι ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι. Βανς δεν θα ταξιδέψει στο Ισλαμαμπάντ παρά μόνο «αν θεωρηθεί απαραίτητο». Ο Βανς, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και η ομάδα εθνικής ασφάλειας του προέδρου βρίσκονται σε «ετοιμότητα» για πιθανή αποστολή.
Νωρίτερα την Παρασκευή, ο Αραγτσί έγραψε στην πλατφόρμα X ότι ξεκινά περιοδεία σε Πακιστάν, Ομάν και Ρωσία, με αντικείμενο «διμερή ζητήματα και περιφερειακές εξελίξεις».
Διαβάστε ακόμα: Ανάλυση CNN: Τι δείχνουν οι «κούφιες» προθεσμίες του Τραμπ για το Ιράν
Τον Φεβρουάριο, ο ίδιος και οι δύο απεσταλμένοι του Τραμπ είχαν πραγματοποιήσει πολύωρες έμμεσες συνομιλίες στη Γενεύη για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, χωρίς να καταλήξουν σε συμφωνία. Την επόμενη ημέρα, ξεκίνησε ο πόλεμος μεταξύ ΗΠΑ, Ισραήλ και Ιράν.
Παράταση στη ρύθμιση του νόμου Jones
Την ίδια ώρα, ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε ότι ο Τραμπ υπέγραψε παράταση 90 ημερών στην αναστολή του νόμου Jones, διευκολύνοντας τη μεταφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου από μη αμερικανικά πλοία. Η αρχική αναστολή είχε ανακοινωθεί τον Μάρτιο, με στόχο τη σταθεροποίηση των ενεργειακών τιμών μετά το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ.
Σύμφωνα με ανάρτηση του Λευκού Οίκου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, «τα νέα δεδομένα δείχνουν ότι σημαντικά μεγαλύτερες ποσότητες ενέργειας έφτασαν ταχύτερα στα αμερικανικά λιμάνια». Η τιμή του πετρελαίου Brent υποχώρησε με την είδηση, παραμένοντας ωστόσο περίπου 50% υψηλότερη σε σχέση με τα επίπεδα πριν από την έναρξη του πολέμου.
Διπλωματικές πρωτοβουλίες του Πακιστάν
Το Πακιστάν δεν έχει σταματήσει τις προσπάθειες διαμεσολάβησης για την επανέναρξη των συνομιλιών ΗΠΑ–Ιράν, μετά την απόφαση του Τραμπ να παρατείνει επ’ αόριστον την κατάπαυση του πυρός με το Ιράν, κατόπιν αιτήματος του Ισλαμαμπάντ.
Παρά ταύτα, η ένταση στα Στενά του Ορμούζ παραμένει καθώς το Ιράν εξακολουθεί να ελέγχει τη ναυσιπλοΐα, ενώ οι ΗΠΑ διατηρούν τον ναυτικό αποκλεισμό και μάλιστα τον ενισχύουν με την άφιξη ακόμη ενός αεροπλανοφόρου στον Περισκό Κόλπο.
Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, δήλωσε ότι «το Ιράν έχει μια σημαντική επιλογή: την ευκαιρία να συνάψει μια καλή και σοφή συμφωνία». Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι δεύτερο αεροπλανοφόρο θα ενισχύσει τον αποκλεισμό τις επόμενες ημέρες, ανεβάζοντας σε τρία τον αριθμό των αμερικανικών αεροπλανοφόρων στην περιοχή.
Ανθρώπινο κόστος και περιφερειακή ένταση
Από την έναρξη του πολέμου, έχουν σκοτωθεί τουλάχιστον 3.375 άνθρωποι στο Ιράν και πάνω από 2.490 στον Λίβανο, όπου ξέσπασαν νέες συγκρούσεις μεταξύ Ισραήλ και της υποστηριζόμενης από το Ιράν Χεζμπολάχ. Επιπλέον, 23 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους στο Ισραήλ και δεκάδες σε αραβικά κράτη του Κόλπου, ενώ έχουν σκοτωθεί 15 Ισραηλινοί στρατιώτες και 13 Αμερικανοί στρατιωτικοί.
Η ειρηνευτική δύναμη του ΟΗΕ στον νότιο Λίβανο (UNIFIL) έχει επίσης υποστεί απώλειες, με έξι μέλη της να έχουν σκοτωθεί από την έναρξη των συγκρούσεων.
Εύθραυστη ηρεμία στον Λίβανο
Η κατάσταση στον Λίβανο παραμένει τεταμένη, παρά την ανακοίνωση του Τραμπ για παράταση της εκεχειρίας μεταξύ Ισραήλ και Χεζμπολάχ κατά τρεις εβδομάδες. Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου χαρακτήρισε τη διαδικασία «μια ιστορική ευκαιρία ειρήνης μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου».
Την ίδια στιγμή, ο ισραηλινός στρατός κάλεσε τους κατοίκους του χωριού Ντέιρ Άαμες να απομακρυνθούν, κατηγορώντας τη Χεζμπολάχ ότι χρησιμοποιεί την περιοχή για επιθέσεις. Σύμφωνα με τον στρατό, καταρρίφθηκε μη επανδρωμένο αεροσκάφος πάνω από τον Λίβανο, ενώ η Χεζμπολάχ ανακοίνωσε ότι κατέρριψε ισραηλινό drone κοντά στην Τύρο.
