Σπάνιο περιστατικό που συνδέει πιθανή έκθεση στον ιό SARS-CoV-2 με ταχεία επιδείνωση της ανδρικής γονιμότητας περιγράφεται σε πρόσφατη μελέτη Ελλήνων ερευνητών, η οποία δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Cureus.
Η έρευνα αναφέρεται σε άνδρα 40 ετών, ο οποίος παρουσίασε δραματική μείωση στον αριθμό και την ποιότητα των σπερματοζωαρίων του μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα, καταλήγοντας σε αζωοσπερμία, δηλαδή πλήρη απουσία σπερματοζωαρίων στο σπέρμα.
Τα ευρήματα των εξετάσεων
Ο ασθενής προσήλθε για ιατρική αξιολόγηση τον Ιούλιο του 2025, μετά από έξι μήνες προβλημάτων γονιμότητας. Είχε στο παρελθόν υποβληθεί σε αμφοτερόπλευρη κιρσοκηλεκτομή χωρίς επιπλοκές ή υποτροπή.
Οι εργαστηριακές και ιστολογικές εξετάσεις αποκάλυψαν έντονη φλεγμονή στους όρχεις, η οποία αποδόθηκε σε ανοσολογικό μηχανισμό του ίδιου του οργανισμού. Η κατάσταση αυτή, γνωστή ως «αυτοάνοση ορχίτιδα», αποτελεί σπάνια μορφή φλεγμονής που προκαλείται όταν το ανοσοποιητικό σύστημα επιτίθεται στα κύτταρα παραγωγής σπερματοζωαρίων.
Παράλληλα, οι εξετάσεις αίματος κατέδειξαν ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα αντισωμάτων έναντι του SARS-CoV-2, ένδειξη πρόσφατης έκθεσης στον ιό. Ο άνδρας δεν είχε εμβολιαστεί πρόσφατα ούτε είχε παρουσιάσει συμπτώματα COVID-19.
Πιθανός μηχανισμός δράσης του SARS-CoV-2
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι ο ιός SARS-CoV-2 δεν περιορίζεται αποκλειστικά στο αναπνευστικό σύστημα. Οι όρχεις διαθέτουν υποδοχείς μέσω των οποίων ο ιός μπορεί θεωρητικά να αλληλεπιδράσει με τα κύτταρα, προκαλώντας έντονη ανοσολογική αντίδραση και φλεγμονή που ενδέχεται να οδηγήσει σε βλάβη ιστών.
Οι γιατροί εντόπισαν επίσης μια χρωμοσωμική ιδιαιτερότητα (ισορροπημένη μετάθεση), η οποία από μόνη της μπορεί να συνδέεται με μειωμένη γονιμότητα. Σύμφωνα με τους ερευνητές, είναι πιθανό να λειτούργησε ένας μηχανισμός «διπλού πλήγματος»: η γενετική ευαλωτότητα σε συνδυασμό με την ανοσολογική αντίδραση που προκάλεσε η λοίμωξη από κορωνοϊό φαίνεται να συνέβαλαν στην ταχεία επιδείνωση της λειτουργίας των όρχεων.
Πόσο συχνό είναι;
Πρόκειται, σύμφωνα με τους συγγραφείς, για εξαιρετικά σπάνιο περιστατικό. Μέχρι σήμερα έχουν καταγραφεί ελάχιστες παρόμοιες περιπτώσεις διεθνώς. Δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η λοίμωξη COVID-19 προκαλεί συστηματικά τέτοιου είδους βλάβες ούτε ότι επηρεάζει τη γονιμότητα της πλειονότητας των ανδρών.
Ωστόσο, η μελέτη αυτή προστίθεται σε εκείνες που δείχνουν πως ο ιός μπορεί, σε ορισμένες περιπτώσεις, να επηρεάσει και άλλα συστήματα του οργανισμού πέρα από το αναπνευστικό.
Τι πρέπει να γνωρίζουν οι άνδρες
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι σε άνδρες με ανεξήγητη και ταχεία επιδείνωση της ποιότητας του σπέρματος, είναι απαραίτητη η άμεση αξιολόγηση από ειδικό. Η έγκαιρη κρυοσυντήρηση σπέρματος μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική, ενώ απαιτείται ορμονικός και, όπου κρίνεται αναγκαίο, γενετικός έλεγχος.
Παράλληλα, οι επιστήμονες υπογραμμίζουν την ανάγκη για ευρύτερες μελέτες που θα διερευνήσουν σε βάθος τη σχέση μεταξύ COVID-19 και ανδρικής αναπαραγωγικής υγείας.
Η υπόθεση αυτή δεν αποδεικνύει αιτιώδη σχέση, αλλά αναδεικνύει την πιθανότητα ο ιός να λειτουργήσει ως εκλυτικός παράγοντας σε άτομα με προδιάθεση. Η επιστημονική κοινότητα συνεχίζει να μελετά τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της λοίμωξης από SARS-CoV-2, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που αφορούν τη γονιμότητα.
