«Η Ευρώπη πρέπει να γίνει πιο κυρίαρχη»

Σε ένα νέο αμυντικό σχέδιο για την Ευρωπαϊκή Ενωση συμφώνησαν χθες στις Βρυξέλλες οι ηγέτες των χωρών μελών, στην έκτακτη σύνοδο κορυφής η οποία διεξήχθη σε μια από τις πιο κομβικές στιγμές για την ασφάλεια της Ενωσης από τη δημιουργία της.

Μετά την έντονη πίεση του αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ προς την Ουκρανία να κάνει παραχωρήσεις στη Ρωσία και την απεμπλοκή των ΗΠΑ από την ασφάλεια της Ευρώπης, οι 27 ηγέτες άναψαν το πράσινο φως για τη μεγάλη αύξηση των αμυντικών δαπανών με στόχο τον επανεξοπλισμό της Ευρώπης ώστε να μπορέσει να υπερασπιστεί το Κίεβο – και τον εαυτό της.

Στα συμπεράσματα αναφέρεται ότι «η Ευρώπη πρέπει να γίνει πιο κυρίαρχη, πιο υπεύθυνη για τη δική της άμυνα και καλύτερα εξοπλισμένη για να ενεργεί και να αντιμετωπίζει αυτόνομα τις άμεσες και μελλοντικές προκλήσεις και απειλές».

Αναφέρεται επίσης ότι η ΕΕ θα «επιταχύνει την κινητοποίηση των απαραίτητων μέσων και χρηματοδότησης προκειμένου να ενισχύσει την ασφάλεια της Ενωσης και την προστασία των πολιτών μας».

Υπογραμμίζεται, επίσης, ότι η προστασία και η άμυνα όλων των χερσαίων, εναέριων και θαλάσσιων συνόρων της ΕΕ συμβάλλει στην ασφάλεια της Ευρώπης στο σύνολό της, ιδίως όσον αφορά τα ανατολικά σύνορα της ΕΕ, λαμβάνοντας υπόψη τις απειλές που θέτουν η Ρωσία και η Λευκορωσία.

Επιπλέον αναφέρθηκε ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο λαμβάνει υπόψη τις απειλές στα υπόλοιπα σύνορα της Ευρωπαϊκής Ενωσης και τονίζει τη σημασία της άμυνάς τους, μια θέση που επέμεινε να συμπεριληφθεί η Αθήνα.

Ωστόσο, μια ξεχωριστή ενότητα για τη στήριξη και την αποστολή στρατιωτικής βοήθειας προς την Ουκρανία μπλοκαρίστηκε από τον ούγγρο πρωθυπουργό Βίκτορ Ορμπαν που άσκησε βέτο και εκδόθηκε με την υποστήριξη 26 κρατών μελών ως ξεχωριστό παράρτημα.

«Δεν μπορούν να υπάρξουν διαπραγματεύσεις για την Ουκρανία χωρίς την Ουκρανία», αναφέρεται στη δήλωση, ως απάντηση στην προσπάθεια του Τραμπ να παραγκωνίσει την Ευρώπη και το Κίεβο. Τονίζεται επίσης ότι η ΕΕ πρέπει να συμμετέχει στις διαπραγματεύσεις, ότι η Ουκρανία πρέπει να λάβει εγγυήσεις ασφάλειας και να γίνει σεβαστή η εδαφική της ακεραιότητα.

Οσον αφορά την πρόταση του γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν για πυρηνική ομπρέλα, δεν βρέθηκε επισήμως στην ατζέντα της συνάντησης, όμως απασχόλησε σε πολλές συζητήσεις μεταξύ των ηγετών.

Στο θέμα αναφέρθηκε ο απερχόμενος καγκελάριος της Γερμανίας Ολαφ Σολτς λέγοντας ότι ουσιαστικά η γαλλική πρόταση δεν πρέπει να υπονομεύσει την πυρηνική δύναμη του ΝΑΤΟ, που έχει τοποθετήσει πυρηνικές κεφαλές στη Γερμανία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

«Είμαστε σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ, αυτό μας δίνει πολύ συγκεκριμένους κανόνες», ανέφερε ο Σολτς.

«Δεν πρέπει να το εγκαταλείψουμε αυτό, για χάρη νέων σχεδίων». Και ο Ντόναλντ Τουσκ, πρόεδρος της προεδρεύουσας αυτό το εξάμηνο Πολωνίας είπε πως «αξίζει να εξεταστεί η ιδέα», όμως δεν αποτελεί προτεραιότητα αυτή τη στιγμή.

Το πώς θα χρηματοδοτηθεί όμως η κοινή άμυνα αποτελεί κομβικό σημείο.

Στο κείμενο συμπερασμάτων αναφέρεται η υποστήριξη σε σχέδια για χαλάρωση των κανόνων που αφορούν τα όρια δαπανών, ώστε οι χώρες να μπορέσουν να κατευθύνουν περισσότερα κονδύλια και επενδύσεις στον στρατό και την αμυντική βιομηχανία.

Επιπλέον, οι ηγέτες συμφώνησαν να εξετάσουν τα σχέδια που παρουσίασε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αυτή την εβδομάδα για τη χορήγηση δανείων έως 150 δισεκατομμυρίων ευρώ προς τα κράτη μέλη για αυτόν τον σκοπό.

Τέλος, καλωσόρισαν τις πρωτοβουλίες της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και των ιδιωτών επενδυτών να βοηθήσουν τις χώρες της ΕΕ να επενδύσουν στην άμυνα.

Οι ηγέτες ζήτησαν από την Κομισιόν να «διερευνήσει περαιτέρω μέτρα» για τη χρηματοδότηση της άμυνας διασφαλίζοντας παράλληλα τη «βιωσιμότητα του χρέους». Το θέμα θα συζητηθεί και πάλι στην προγραμματισμένη, σε δύο εβδομάδες, σύνοδο κορυφής.