ΑΥΣΤΗΡΟΤΗΤΑ

To ύφος, σύμφωνα με τον κλασικό ορισμό, είναι ο ίδιος ο άνθρωπος. Ωστόσο στην περίπτωση του Δ.Ν. Μαρωνίτη η διαπίστωση έτεινε πάντα να αντιστραφεί. Στη φυσιογνωμία του αναγνώριζε κανείς αμέσως τα κείμενά του. Διακρίθηκε, άλλωστε, στην εποχή πριν από την εποχή της εικόνας. Δηλαδή στα χρόνια του γραπτού. Για αυτούς που δεν είχαν την τύχη να είναι φοιτητές του και να τον ζήσουν στο αμφιθέατρο ή που δεν ήταν μεταξύ των ολίγων που έτυχε να τον γνωρίσουν από κοντά, το πιο τίμιο ήταν η μορφή του – που από χθες χάθηκε.

Αν όλα πρέπει να αποκρυσταλλωθούν σε μια λέξη, αυτή στην περίπτωση του Δ.Ν. Μαρωνίτη ήταν η αυστηρότητα. Αυστηρότητα λόγου – με την έννοια της ακρίβειας που διέτρεχε τα κείμενά του. Αυστηρότητα ήθους – με την έννοια μιας αδιαπραγμάτευτης στάσης που οδήγησε στα κελιά της χούντας. Αυστηρότητα ματιάς – που, τελικά, όμως έκρυβε μια απέραντη γενναιοδωρία, προσωπική και πνευματική, την οποία εξέφραζε το ιδιαίτερο βλέμμα του.

Η αυστηρότητα αυτή μας λείπει ήδη. Οχι μόνο γιατί ζούμε σε μια μικρόψυχη εποχή όπου οι δημόσιοι παίκτες είναι ιδιαίτερα επιεικείς απέναντι στις αδυναμίες τους. Αλλά γιατί καθρέφτιζε το πείσμα να πάει κανείς ψηλότερα από τα πράγματα, τις έννοιες, τις λέξεις – να ιχνογραφήσει κάτι ανώτερο σε έκφραση ή σε θέση με τρόπο διαυγή και, τελικά, έντιμο. Ο Μαρωνίτης διακρίθηκε σε μια σκληρή και στεγνή εποχή. Τότε που όταν δεν έκανες συμβιβασμούς είχες συνέπειες. Τότε που το να είσαι διανοούμενος είχε αυτόματα πολιτική διάσταση. Ηταν ένας από τους μεγάλους Ελληνες – μπορεί να αγάπησε την «Οδύσσεια», αλλά το έργο που αφήνει είναι Κιβωτός.