Κρατάνε μικρό καλάθι για τις εξαγγελίες Τσίπρα

Με την εμπιστοσύνη υπάρχει πάντα ένα πρόβλημα. Οσο εύκολα χάνεται τόσο δύσκολα ξανακερδίζεται. Και ακόμα πιο δύσκολα όταν πρόκειται για την οικονομία και τις επενδύσεις. Εκεί μεταφέρεται τώρα το ενδιαφέρον με τη μετάθεση της απόφασης για το ελληνικό χρέος το 2018, μετά τις βουλευτικές εκλογές στη Γαλλία και τη Γερμανία. Γερμανοί οικονομολόγοι κρατούν όμως μικρό καλάθι για τις αναπτυξιακές εξαγγελίες της ελληνικής κυβέρνησης.

Η ΠΡΟΣΕΛΚΥΣΗ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ. «Η χώρα μπορεί να ανακάμψει μόνον όταν αποκτήσει κυβέρνηση που θα εγκολπωθεί το πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων και θα το προωθήσει εμπνέοντας εμπιστοσύνη στους επενδυτές» εκτίμησε ο νέος πρόεδρος του οικονομικού Ινστιτούτου του Μονάχου ifo Κλέμενς Φουστ. Ο προκάτοχός του Χανς Βέρνερ Ζιν έθετε πιεστικά το κούρεμα του χρέους με ταυτόχρονη έξοδο της Ελλάδας από το ευρώ. Ο Φουστ θεωρεί το θέμα λήξαν. «Το χρέος δεν είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα. Το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους για την Ελλάδα είναι χαμηλότερο από ό,τι για την Πορτογαλία» σημείωσε «και θα πρέπει κανείς να εξηγήσει γιατί οι πορτογάλοι φορολογούμενοι θα πρέπει να αναλάβουν τα βάρη των Ελλήνων».

Ζητούμενο είναι πώς θα ανακάμψει η Ελλάδα εντός του ευρώ. Σημαντικό για την πορεία του προγράμματος θεωρεί το πρωτογενές πλεόνασμα και διαφωνεί με το ΔΝΤ που θέλει μείωση του στόχου. Ακόμα σημαντικότερη είναι μια αναπτυξιακή πολιτική που θα επανακτήσει την εμπιστοσύνη των επενδυτών. Αλλά ιδιαίτερα αισιόδοξος δεν είναι. «Η σημερινή κυβέρνηση συνασπισμού ενός πολύ αριστερού και ενός πολύ δεξιού κόμματος δεν εμπνέει εμπιστοσύνη στους επενδυτές» διαπίστωσε ο Φουστ.

ΔΡΑΜΑΤΙΚΗ ΥΣΤΕΡΗΣΗ. Η Ελλάδα έχει αρκετό δρόμο για να επανακτήσει την εμπιστοσύνη των επενδυτών. Αυτή η εκτίμηση υπάρχει και στο Γερμανικό Οικονομικό Ινστιτούτο – DIW του Βερολίνου, που είναι στον αντίποδα του ifo. H σημερινή κυβέρνηση υστερεί δραματικά σε όλα τα κριτήρια που είναι καθοριστικά για τις επιλογές των επενδυτών λέει στα «ΝΕΑ» ο διευθυντής έρευνας του DIW Αλέξανδρος Κρητικός:

n Σταθερό φορολογικό περιβάλλον. Αντ’ αυτού έχουμε συνεχείς αλλαγές του φορολογικού πλαισίου.

n Μείωση της γραφειοκρατίας που υποχρεώνει τον επενδυτή να δεσμεύει δυνάμεις και προσωπικό για την αντιμετώπισή της.

n Δημόσια Διοίκηση που να εμπνέει εμπιστοσύνη ότι λαμβάνει αξιοκρατικά αποφάσεις.

n Αρση της δυσλειτουργίας της Δικαιοσύνης καθώς απαιτούνται μέχρι και 4 χρόνια για να εξεταστεί πρωτοβάθμια μία υπόθεση και μέχρι δέκα χρόνια για την τελεσίδικη απόφαση. Στον τομέα αυτόν η Ελλάδα κατατάσσεται στις τελευταίες θέσεις του σχετικού καταλόγου της Παγκόσμιας Τράπεζας, με χειρότερες κάποιες αφρικανικές χώρες.

n Δημόσιες επενδύσεις με υποστηρικτικό ρόλο για τις ιδιωτικές επενδύσεις. Π.χ. στις ψηφιακές υποδομές, τομέας στον οποίο η Ελλάδα εξαιτίας και της κρίσης είναι ουραγός στην Ευρώπη.

Οσο δεν βελτιώνονται τα δεδομένα στα κριτήρια αυτά, δεν πρόκειται να αποδώσει ούτε η μείωση του κόστους εργασίας στα χρόνια της κρίσης που έδωσε στην Ελλάδα ένα συγκριτικό πλεονέκτημα για την προσέλκυση επενδύσεων.

Οι τελευταίες εξαγγελίες του Πρωθυπουργού αντιμετωπίζονται με δυσπιστία. «Εξαγγελίες έγιναν τόσο συχνά στο παρελθόν, αλλά έμειναν εξαγγελίες» διαπιστώνει ο Κρητικός. Και η επαμφοτερίζουσα έως εχθρική στάση υπουργών της σημερινής κυβέρνησης σε ιδιωκοποιήσεις, άνοιγμα αγορών κ.λπ. σίγουρα δεν εμπνέει εμπιστοσύνη. «Είναι καιρός», λέει ο Κρητικός, «η πολιτική ηγεσία της Ελλάδας να στραφεί σε στηριζόμενα στις καινοτομίες μοντέλα οικονομικής ανάπτυξης».

  

ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΟΥ ΕΝΦΙΑ. Στα αντικίνητρα για επενδύσεις αθροίζονται και οι καταστροφικές συνέπειες της υπερφορολόγησης ακινήτων. Εξαιτίας του υψηλού ΕΝΦΙΑ, επισημαίνει ο Κρητικός, παρέλυσε παντελώς η αγορά ακινήτων. Ερευνα του οικονομολόγου Δημήτρη Χριστέλη που δημοσιεύτηκε σε τριμηνιαία επιθεώρηση του DIW δείχνει ότι οι πράξεις αγοραπωλησίας μειώθηκαν μέχρι και 95%. Η παράλυση της αγοράς ακινήτων οδήγησε και τον κατασκευαστικό τομέα σε κατάρρευση με μαζικές πτωχεύσεις και περιορισμό της δραστηριότητας στο 10% προ κρίσης. Η δραματική πτώση της αξίας ακινήτων δημιούργησε και τεράστιο πρόβλημα στις τράπεζες καθώς η αξία του ακινήτου δεν διασφαλίζει πλέον το ύψος της πίστωσης οξύνοντας το πρόβλημα των κόκκινων δανείων.

«Πρόκειται για ένα πολυσύνθετο πρόβλημα, καθώς οι συνέπειες της φούσκας ακινήτων που έσκασε διογκώθηκαν με την υπερφορολόγηση ακινήτων που ακολούθησε», υπογραμμίζει ο Κρητικός. Ο ΕΝΦΙΑ ενέχει και την παράμετρο της κοινωνικής αδικίας καθώς οι πλούσιοι μπορούν να αντεπεξέλθουν αλλά για τα ασθενέστερα στρώματα είναι δυσβάσταχτη επιβάρυνση. Το εισπρακτικό όφελος για το κράτος είναι μηδενικό. Η έρευνα Χριστέλη έδειξε ότι τα φορολογικά έσοδα από τον ΕΝΦΙΑ είναι σχεδόν όσες και οι απώλειες φόρων από την υποχώρηση όλων των άλλων δραστηριοτήτων που συνδέονται με την αγορά ακινήτων.