Ωτοβλεψίες

«Αλλος για τη βάρκα μας»
Το ερώτημα της εβδομάδας: άραγε θα ακούσουμε από τα χείλη του νέου διευθυντή του Φεστιβάλ Αθηνών Γιαν Φαμπρ, στην επίσημη ανακοίνωση του φετινού προγράμματος, για την τριλογία «Ορέστεια» («Αγαμέμνων», «Χοηφόροι», «Ευμενίδες») για την οποία ήδη ξεκίνησε, μαθαίνω, πρόβες ο Γιάννης Χουβαρδάς – με την Καρυοφυλλιά Καραμπέτη και τον Κωνσταντίνο Μαρκουλάκη στη διανομή;

«Δεν φοβάμαι τη σκέψη, καθώς δεν μου απομένει τίποτε άλλο. Χαίρομαι για αυτήν, ακόμη και αν μου αποκαλύπτει ερήμους». Ο Αυστροούγγρος Εγκεν φον Χόρβατ ακόμη και στα δύσκολα – όπως το κραχ του 1929 – τη Σκέψη είχε να αντιπαραθέσει. Εκείνη που κάνει τον Homo sapiens. Και τι παράξενο. Είναι σαν να μιλάει για το σήμερα στο «Καζιμίρ και Καρολίνα», έργο επί της οικονομικής κρίσης που διαλύει τις ανθρώπινες σχέσεις, το οποίο ο Δημοσθένης Παπαδόπουλος σκηνοθέτησε τόσο… σημερινά στο υποβλητικό Cartel της Αγίας Αννης, μια παράσταση που ας επιτραπεί στον γράφοντα να την εντάξει στις καλύτερες της σεζόν. Εξω, το κακόγουστο – ηχητικά – επαρχιώτικο πανηγύρι. Γιορτή μπίρας. «Σκυλάδικα» (παίζουν από την ώρα που μπαίνεις!), καγκέλια και κλαρίνα με έκο (ηχώ). Μέσα, η διάλυση των σχέσεων. Η ο κώδωνας του κινδύνου που κρούει ο Χόρβατ: μην τα διαλύετε, θα διαλυθείτε. Ο Καζιμίρ χάνει την ίδια μέρα τη δουλειά του και τη φιλενάδα του, την Καρολίνα, που αποφασίζει να δοκιμάσει την τύχη της με πιο υποσχόμενους οικονομικά άντρες, όπως ο γιος του ιδιοκτήτη αλυσίδας καταστημάτων Στέλιος Τυρακίδης / κύριος Χόφμαν (τον οποίον ο γράφων είχε θαυμάσει και ως Λάκι στο «Περιμένοντας τον Γκοντό» κατά Νίκο Καραγεώργο – πλέον καλλιτεχνικό διευθυντή του ΔΗΠΕΘΕ Αγρινίου – στο Cartel) ή ο Παναγιώτης Σούλης / Ευγένιος. Δύναμη κρούσης, η ψυχή του «χειροποίητου» πολυχώρου, ο Βασίλης Μπισμπίκης ως Καζιμίρ. Ουρλιάζει, τα σπάει όλα (μπουκάλια μπίρας, κιβώτια, σκηνικό), σαρώνει, πετάει τα ρούχα του, κλαίει, καταρρέει, νικιέται. Για τα μάτια της εντυπωσιακής επί σκηνής Ευτυχίας Γιακουμή που μεταπίπτει γοητευτικά και ζοφερά για το χρήμα. Το παλιό μηχανουργείο με την «μπουκαπόρτα», στο Cartel, αξιοποιείται, όπως και στον «Γκοντό», με δράση έξω στον δρόμο όπου περνούν απορριμματοφόρα και μηχανάκια, με μπουκάρισμα αυτοκινήτων και τζιπ, κυνηγητά.

«Ακολούθησα την ψυχολογία των ηρώων την οποία τυχαίνει να έχει και ο σημερινός Ελληνας, μέσα σε έναν κόσμο χρήματος, δανείων και τραπεζών», μου εξήγησε την εντυπωσιακή συνάφεια με το σήμερα στο «Καζιμίρ και Καρολίνα» ο Δημοσθένης Παπαδόπουλος, που θεωρεί μάθημα συνεργασίας τη δουλειά του με τους ηθοποιούς και «υπόδειγμα πραγματικού σεβασμού και αγάπης». Ο ίδιος, ειρήσθω εν παρόδω, μαθαίνω ότι έκλεισε για την επόμενη σεζόν να σκηνοθετήσει το «Πάρτι γενεθλίων» του Χάρολντ Πίντερ στο Από Μηχανής Θέατρο, με τον Ακι Βλουτή και πιθανόν και με το Γιώργο Κιμούλη (που σύντομα αρχίζει πρόβες για τον αριστοφανικό «Πλούτο» με τους Πέτρο Φιλιππίδη, Γιάννη Μπέζο, Παύλο Χαϊκάλη). Ο Βασίλης Μπισμπίκης, από την άλλη πλευρά, δεν έκλεισε – όχι πως συζητούσε – για τον «Αγαπητικό της βοσκοπούλας» του Δημητρίου Κορομηλά (είχε συμμετάσχει στην εκδοχή του Παλλάς κατά Πέτρο Ζούλια), που θα ανεβάσει ο Σταμάτης Φασουλής στο Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος το καλοκαίρι (για περιοδεία), με τη θαλερή Φιλαρέτη Κομνηνού ως Στάθαινα και τραγούδια. Οπως το περίφημο «Μια βοσκοπούλα αγάπησα», με ιταλική ή σεφαραδίτικη ρίζα, σε προσαρμοσμένους στίχους του ποιήματος «Το φίλημα» του Γεωργίου Ζαλοκώστα, που είχε ερμηνεύσει θαυμαστά ο Δημήτρης Ζάχος. Αναζητούνται λοιπόν στον ελληνικό Βορρά ηθοποιοί που να τα λένε και στο τραγούδι.

Τρεις Λένες και μία Νατάσα. Και μια και μιλούσαμε για καλοκαίρι φαίνεται οριστική η επιλογή του Μιχαήλ Μαρμαρινού για την αριστοφανική «Λυσιστράτη» του Εθνικού: Λένα Κιτσοπούλου. Με φιλενάδες, όπως φαίνεται, τις Λένα Παπαληγούρα και Λένα Δροσάκη και τη συμμετοχή του 86χρονου παλαίμαχου Γιάννη Βογιατζή. Συμμετοχή είπα (ή μάλλον έγραψα). Και σκέφτηκα να τσεκάρω εκείνη της Νατάσας Μποφίλιου (φωτογραφία) στους κατά Νίκο Καραθάνο αριστοφανικούς «Ορνιθες» που βάζει μπροστά η Μαριάννα Κάλμπαρη για το καλοκαίρι, με το Θέατρο Τέχνης. Στη διανομή ο Καραθάνος και οι Χρήστος Λούλης, Αρης Σερβετάλης, Αλεξάνδρα Αϊδίνη, Αγγελος Παπαδημητρίου, με μουσική και τραγούδια του δραστήριου Αγγελου Τριανταφύλλου. Οπως φαίνεται λοιπόν η συμμετοχή Μποφίλιου συζητιέται μόνον για την Επίδαυρο και όχι για περιοδεία, διότι η τραγουδίστρια (που εμφανίζεται τα Σάββατα στο Βοτανικό) έχει δική της περιοδεία στα σκαριά. Και μια και ξεκινήσαμε με ανθρώπινη επαφή, ας κλείσουμε με αυτήν. Οπως τη μετέπλασε μέσα από την 20ετή αλληλογραφία των ηρώων του κόμικ «Mary and Max» ο Δημήτρης Μπογδάνος στο «Μπιλ και Λου» του Skrow, με τον ακάματο Βασίλη Μαυρογεωργίου (σκηνοθετεί εκεί τον γοτθικό «Καλόγερο» του Μάθιου Γκρέγκορι Λιούις), τον Στέλιο Ιακωβίδη και την απολαυστική Λυδία Τζανουδάκη (απόφοιτο Δραματικής Σχολής Ωδείου Αθηνών και Τμήματος Επικοινωνίας και ΜΜΕ του Καποδιστριακού Πανεπιστημίου). Η οποία μιλάει – όπως και το «Μπιλ και Λου», που σκίζει για δεύτερη χρονιά – για την «ελπίδα πως κάποια μέρα οι ζωές μας θα συναντηθούν ξανά και θα καταφέρουμε, όπως οι ήρωες, να μοιραστούμε λίγο ζαχαρούχο γάλα».

Σπονδή σε έναν «κλόουν – θεό»
Μιλάμε για ανθρώπινες σχέσεις. Για τη ζωή που, κατά τον αυστριακό μετρ Τόμας Μπέρνχαρντ (1931-1989), δεν είναι «παρά η διάπυρη προσπάθεια να πλησιάσουμε ο ένας τον άλλον». Και ας τη σαρκάζει στα έργα του. Οπως στον «Θαυματοποιό», που ο Ακύλλας Καραζήσης σκηνοθέτησε στο Πόρτα με τους Νίκο Χατζόπουλο, Νικήτα Αναστόπουλο, Αρη Μπαλή, Δήμητρα Βλαγκοπούλου. «Μιλάμε για τον Ανθρωπο που ζει φωναχτά όλες τις επιθυμίες, τα όνειρά του, σε ένα είδος επιθετικής εξομολόγησης» μου λέει ο σκηνοθέτης. Μιλούν, με όχημα την παράσταση που στήνει ο ήρωας Μπρουσκόν ενώπιον της οικογένειάς του και ενός πανδόχου, κατά Τόμας Μπέρνχαρντ. «Ενός σοφού, αστείου γρουσούζη κλόουν – θεού, με τις γρουσουζιές και τις κακίες του, αλλά και πόνο και αγωνία, που συνθέτουν με τον πιο ευγενικό τρόπο την ανθρώπινη ύπαρξη, η οποία πιστεύει στη χίμαιρα που είναι η ζωή» λέει ο Ακύλλας Καραζήσης (φωτογραφία). Προσπαθώντας να αφυπνίσει τον Ανθρωπο. Οπως ίσως ο Βλαντιμίρ Μαγιακόφσκι στους αφιερωμένους στην σημερινή Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης στίχους («Επίκαιροι αμίλητοι»): «Εϊ! Ξυπνήστε κοιμισμένοι! / Από την κορυφή ώς τα νύχια ξεσκεπάστε τους, / άλλο δε μας μένει».