Ώρα μηδέν για το Brexit στις Βρυξέλλες

Οταν ο Ντόναλντ Τουσκ σχολίαζε χθες ότι η επικείμενη Σύνοδος Κορυφής στις Βρυξέλλες «μπορεί να οδηγήσει την ΕΕ στη διάλυση», δεν είχε στο μυαλό του μόνο τις διαφωνίες για το Προσφυγικό. Το θέμα της παραμονής της Βρετανίας στην Ευρωπαϊκή Ενωση αναμένεται επίσης να συζητηθεί εκτενώς, με τον βρετανό πρωθυπουργό Ντέιβιντ Κάμερον να θέλει να προωθήσει όσο πιο γρήγορα μπορεί μια συμφωνία ώστε να προχωρήσει σε δημοψήφισμα και να αντικρούσει τους ευρωσκεπτικιστές ακόμα και μέσα στο ίδιο του το κόμμα.

Τη Δευτέρα ο Κάμερον βρέθηκε στο Παρίσι για συζητήσεις με τον γάλλο πρόεδρο Φρανσουά Ολάντ, ο οποίος ανησυχεί πως η συμφωνία που έχει επιτευχθεί μέχρι στιγμής και προβλέπει κάποιες αλλαγές στη σχέση του Λονδίνου με τους ευρωπαϊκούς θεσμούς μπορεί να δώσει «άδικα προνόμια» στις βρετανικές τράπεζες. Χθες ο Κάμερον μετέβη στις Βρυξέλλες, όπου συναντήθηκε με τον Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, τον πρόεδρο της Ευρωβουλής Μάρτιν Σουλτς καθώς και τους εκπροσώπους των μεγαλύτερων πολιτικών ομάδων.

Παρασκηνιακά γίνονται πολλές διαβουλεύσεις για την παραμονή της Βρετανίας στην ΕΕ και ένα πιθανό Brexit. Το κύριο ζήτημα είναι η ακριβής διατύπωση της συμφωνίας που θα περιγράφει τις νέες σχέσεις της Γηραιάς Αλβιώνας με τις Βρυξέλλες. Ο Κάμερον δεν έκανε χθες κάποια επίσημη δήλωση, στελέχη της Κομισιόν όμως που τον συνάντησαν δήλωσαν ανωνύμως ότι «είναι πολύ στρεσαρισμένος». Εκείνο που επιθυμεί είναι να επιτευχθεί συμφωνία με τους άλλους αρχηγούς κρατών των 28 το βράδυ της Πέμπτης, ώστε το πρωί της Παρασκευής να επιστρέψει στο Λονδίνο και να συγκαλέσει υπουργικό συμβούλιο για να αντιμετωπίσει και τους ευρωσκεπτικιστές της κυβέρνησής του, ανακοινώνοντας τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος στις 23 Ιουνίου.

Ωστόσο, για να συμβεί αυτό, υπάρχουν πολλές προϋποθέσεις. Πολλά μέλη του Ευρωκοινοβουλίου ανησυχούν ότι εάν συναφθεί συμφωνία με το Λονδίνο, άλλες χώρες θα αρχίσουν επίσης να ζητούν εξαιρέσεις σε διάφορα θέματα, γεγονός που θα προκαλέσει χάος. «Είναι σαν το κουτί της Πανδώρας» σχολίασε στέλεχος της ΕΕ στο Ρόιτερ. «Το Ευρωκοινοβούλιο είναι απρόβλεπτο. Η κατάσταση μπορεί να εξελιχθεί σαν μια περίπτωση όπου δίνονται όπλα σε μαϊμούδες». Ο Σουλτς, πάντως, προειδοποίησε τον Κάμερον ότι δεν μπορεί να εγγυηθεί πως θα περάσουν οι αλλαγές που θέλει από το Σώμα.

Πριν φθάσει όμως σε ψηφοφορία η συμφωνία, πρέπει πρώτα να εγκριθεί από τους ευρωπαίους ηγέτες. Εκτός από τους Γάλλους, διαφωνίες έχουν και αρκετές χώρες της Ανατολικής Ευρώπης καθώς ανησυχούν ότι θα επηρεαστούν οι πολίτες τους που ζουν στη Βρετανία από την απόφαση της κυβέρνησης Κάμερον να κόψει πολλά από τα κοινωνικά επιδόματα που λαμβάνουν. Ειδικά η Πολωνία, η Τσεχία, η Σλοβακία και η Ουγγαρία αντιδρούν στο κόψιμο των επιδομάτων που παίρνουν οι πολίτες τους οι οποίοι ζουν στη Βρετανία για τα παιδιά τους που ζουν στις χώρες καταγωγής.

Παρ’ όλα τα εμπόδια, ο Ντέιβιντ Κάμερον πιστεύει ότι είναι εφικτή μια συμφωνία «που θα αλλάξει ουσιαστικά τη σχέση της Βρετανίας με την ΕΕ». Και πιστεύει ότι αυτό μπορεί να επιτευχθεί το βράδυ της Πέμπτης. Ή μάλλον τις πρώτες πρωινές ώρες της Παρασκευής.

Οι παρενέργειες δύο ιστορικών αποφάσεων
Με τη νέα συμφωνία η Βρετανία προσπαθεί να αντιμετωπίσει τις παρενέργειες δύο ιστορικών αποφάσεων της ΕΕ. Την πρώτη την είχε στηρίξει και το Λονδίνο. Η μεγάλη διεύρυνση του 2004 με την είσοδο 10 χωρών, εκ των οποίων 7 από το πρώην ανατολικό μπλοκ, περιόρισε την ισχύ της χώρας μέσω των ψηφοφοριών. Ταυτόχρονα αυξήθηκε ο αριθμός των μεταναστών από την ΕΕ – ένα εκατομμύριο μετανάστες από την Ανατολική Ευρώπη πήγαν για δουλειά στη Βρετανία. Το δεύτερο είναι ότι το Λονδίνο και η ευρωζώνη θα πρέπει να καταλήξουν στο ποιοι κανόνες ισχύουν για το Σίτι του Λονδίνου σε σχέση με αυτούς που επικρατούν στις υπόλοιπες χώρες – από εδώ πηγάζει και η ανησυχία της Γαλλίας ότι μπορεί να επωφεληθούν οι βρετανικές τράπεζες.

Διχασμένοι οι βρετανοί πολίτες
Διχασμένοι εμφανίζονται οι Βρετανοί όσον αφορά την παραμονή της χώρας τους στην ΕΕ. Ο μέσος όρος των έξι τελευταίων δημοσκοπήσεων δίνει 51% υπέρ της παραμονής και 49% υπέρ της αποχώρησης της χώρας τους, δηλαδή του Brexit