Η ενημέρωση στον γύψο

Με κυνικό τρόπο προαναγγέλλει η κυβέρνηση νέο πακέτο μέτρων για τον έλεγχο της ενημέρωσης σε όλα επίπεδα καθώς την κυβερνητική εκστρατεία κατά της ιδιωτικής τηλεόρασης σχεδιάζεται να διαδεχθεί μια επιχείρηση «ρύθμισης» του ραδιοφωνικού τοπίου αλλά και του  Διαδικτύου.  

Το «καλούπωμα» των ΜΜΕ εντάσσεται σε έναν γενικότερο στρατηγικό σχεδιασμό της κυβέρνησης όπως προκύπτει τόσο από τις χθεσινές ανακοινώσεις της κυβερνητικής εκπροσώπου Ολγας Γεροβασίλη όσο και από μια πρωτοφανή παρέμβαση του αναπληρωτή υπουργού Εσωτερικών Χριστόφορου Βερναρδάκη, ο οποίος άρχισε να καλλιεργεί το έδαφος για την κατάρτιση κώδικα δημοσιογραφικής δεοντολογίας με νομοθετική παρέμβαση!

Η τορπίλη που εκτόξευσε ο αναπληρωτής υπουργός προκαλώντας έντονες αντιδράσεις από την πλευρά της αντιπολίτευσης αποκαλύπτει ουσιαστικά ότι η επεξεργασία ενός σχεδίου ελέγχου της ενημέρωσης βρίσκεται σε προχωρημένο επίπεδο ενώ εγείρει σειρά ερωτημάτων για τους ευρύτερους κυβερνητικούς σχεδιασμούς. «Μια από τις βασικές παθογένειες της δημοκρατίας στην Ελλάδα, στην Αμερική και στην Ευρώπη, είναι η αυτονόμηση συγκεκριμένων πολιτικοοικονομικών κύκλων διά μέσου των ΜΜΕ, που κάνουν κατάχρηση του δημοσίου χαρακτήρα της ενημέρωσης. Προφανώς χρειάζεται ρύθμιση. Τι ρύθμιση; Αυτό είναι ένα άλλο θέμα…», ανέφερε ο Χριστόφορος Βερναρδάκης κατά τη συζήτηση στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής του νομοσχεδίου για το σύστημα αξιολόγησης και επιλογής προϊσταμένων στο Δημόσιο.     

Για να μην υπάρξει παρερμηνεία των δηλώσεών του, μάλιστα, λίγο αργότερα φρόντισε να καταστήσει σαφές ότι αναφέρεται σε ρύθμιση για τον δεοντολογικό έλεγχο των ΜΜΕ: «Χρειάζεται ένα ρυθμιστικό πλαίσιο κάτω από το οποίο πρέπει να λειτουργούν και το οποίο δεν υπάρχει. Λειτουργούν ανεξέλεγκτα, δεν υπάρχει δημοσιογραφική δεοντολογία…» διακήρυξε.

Κομματικοί παράγοντες εκτιμούν ότι η προαναγγελία για ευρύτατες νομοθετικές παρεμβάσεις που θα στοχεύουν τον χώρο των ΜΜΕ δεν γίνεται μόνο για αποπροσανατολισμό από τα καυτά ζητήματα που έχουν εγκλωβίσει την κυβέρνηση σε ένα πολιτικό αδιέξοδο, αλλά υποκρύπτει κι ένα ευρύτερο σχέδιο ανακατατάξεων στον μιντιακό χάρτη που θα επέτρεπε τον έλεγχο της ενημέρωσης και τη συνακόλουθη καθοδήγηση της κοινής γνώμης. Η παρέμβαση Βερναρδάκη, άλλωστε, ακολούθησε την προαναγγελία του γενικού γραμματέα Ενημέρωσης Λευτέρη Κρέτσου για ένα νέο πλαίσιο λειτουργίας της διαδικτυακής ενημέρωσης. Πρόσχημα για νομοθετική παρέμβαση προς αυτήν την κατεύθυνση είναι, όπως τουλάχιστον αναφέρθηκε από τον γενικό γραμματέα, η ανάγκη να συνδεθεί η εξακρίβωση ψευδών ειδήσεων από διάφορες ιστοσελίδες με τη χορήγηση κρατικής διαφήμισης.

Το σχέδιο μιας γενικευμένης παρέμβασης στον μιντιακό χάρτη επιβεβαίωσε ουσιαστικά και η κυβερνητική εκπρόσωπος Ολγα Γεροβασίλη, έστω και αν επεδίωξε να καταγραφεί ότι δεν αποτελεί άμεση προτεραιότητα. Η ίδια τόνισε την πρόθεση της κυβέρνησης «να μπει τάξη» και στο διαδικτυακό πεδίο όταν ολοκληρωθεί ο κυβερνητικός σχεδιασμός για ένα νέο ραδιοτηλεοπτικό τοπίο.  

  

ΤΑΞΗ ΚΑΙ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑ. «Η κυβέρνηση είναι αποφασισμένη να επιβάλει τάξη και νομιμότητα στο ραδιοτηλεοπτικό τοπίο, να συγκρουστεί με την διαπλοκή και φυσικά να υπερασπιστεί το δημόσιο συμφέρον», ανέφερε. Και με αφορμή ερώτηση για το Διαδίκτυο, πρόσθεσε: «Είναι πρόθεση της κυβέρνησης να μπει τάξη και στο πεδίο αυτό, όπως και στις ραδιοφωνικές συχνότητες, όπως και στις περιφερειακές τηλεοπτικές άδειες… Μετά το πέρας δηλαδή του διαγωνισμού για τις τέσσερις τηλεοπτικές άδειες εθνικής εμβέλειας. Υπάρχουν σκέψεις, αλλά δεν έχει υπάρξει οργανωμένο και αποτυπωμένο το σχέδιο με το οποίο θα προχωρήσουμε. Επομένως, δεν μπορούμε να συζητήσουμε για λεπτομέρειες σε ένα σχέδιο που δεν υπάρχει ακόμα. Υπάρχει ως προσανατολισμός και ως σκέψη».

Οι κυβερνητικές διακηρύξεις και ιδίως η παρέμβαση Βερναρδάκη προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις από την πλευρά των κομμάτων της αντιπολίτευσης που μιλούν ευθέως για επίθεση στην ελεύθερη ενημέρωση. Η ΝΔ κατήγγειλε «συντονισμένη προσπάθεια άλωσης της ελευθεροτυπίας» και κατηγόρησε την κυβέρνηση για «καθεστωτικές αντιλήψεις», ενώ ο εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ Παύλος Χρηστίδης έκανε λόγο για «απόπειρα ελέγχου των ΜΜΕ» και πρόσθεσε ότι «η αυτονομία του Τύπου είναι νίκη της Δημοκρατίας».  «Η κυβέρνηση θέλει την ενημέρωση απολύτως ελεγχόμενη όπως στα ολοκληρωτικά καθεστώτα», κατήγγειλε Το Ποτάμι, επισημαίνοντας ότι «στις δημοκρατίες τα Μέσα προφανώς και είναι αυτόνομα και όχι ελεγχόμενα. Ο έλεγχος του κράτους εξαντλείται στην τήρηση των νόμων και όχι στην υπαγόρευση περιεχομένου».