Οι Αγανακτισμένοι του 2016

Ηταν Μάιος του 2011. Βάσει μιας φήμης οι Ισπανοί Αγανακτισμένοι, οι Indignados, σε μια από τις διαδηλώσεις τους ανήρτησαν πανό που έγραφε: «Σσς, κάντε ησυχία, οι Ελληνες κοιμούνται».

Η φήμη δεν επιβεβαιώθηκε ποτέ, αλλά από εκείνο τον Μάιο και για αρκετούς μήνες στη χώρα έγιναν οι μαζικότερες κινητοποιήσεις μετά τη Μεταπολίτευση. Ηταν το Κίνημα της Πλατείας.

Ο ΣΥΡΙΖΑ μπορεί να υπήρξε αμήχανος στην αρχή απέναντί του, στη συνέχεια όμως βρέθηκε να επιχειρεί να κεφαλαιοποιήσει πολιτικά το τσουνάμι των αντιδράσεων. Στελέχη του έλαβαν μέρος στις διαδηλώσεις, διοργάνωσαν συζητήσεις περί Μνημονίου και χρέους.

Από το Κίνημα της Πλατείας, πέντε χρόνια μετά, ο ΣΥΡΙΖΑ ως κυβέρνηση πλέον είναι αντιμέτωπος με τα μπλόκα των αγροτών και το νέο κίνημα της γραβάτας: τους Αγανακτισμένους του 2016.

«Ή θα συντρίψουμε το κατεστημένο ή θα συντριβούμε εμείς» ήταν η απάντηση του Αλέξη Τσίπρα τον Φεβρουάριο του 2013 όταν εν μέσω κινητοποιήσεων ένας αγρότης τού φώναζε: «Μην ξεχάσεις αυτά που λες, όταν εκλεγείς». Τι έλεγε τότε ο νυν Πρωθυπουργός;

Επρόκειτο για μια περίοδο κατά την οποία λίγους μήνες πριν, τον Ιούνιο του 2012, είχε δει τα ποσοστά του ΣΥΡΙΖΑ να εκτοξεύονται 10 ποσοστιαίες μονάδες και να υπολείπονται μόλις κατά 3% από τη ΝΔ.

Εξάλλου έχοντας ανέβει στο άρμα της διογκούμενης δυσαρέσκειας διαφόρων κοινωνικών ομάδων έναντι των μνημονιακών μέτρων ο ΣΥΡΙΖΑ είχε καταφέρει ήδη να δει για πρώτη φορά στην ιστορία του διψήφιο ποσοστό στην εκλογική αναμέτρηση του Μαΐου 2012 – έπιασε 16,78%, από το 4,6% του 2009.

Μέχρι και τις εκλογές του περασμένου Σεπτεμβρίου, ο αγροτικός πληθυσμός της χώρας έδειξε να στηρίζει ΣΥΡΙΖΑ. Αυτό τουλάχιστον αποδεικνύουν τα exit polls, καθώς στους αγρότες υπερτερεί κατά μία μονάδα της ΝΔ και κινείται κοντά στο πανελλαδικό ποσοστό του.

Αυτό επιβεβαιώνει και ο εκλογικός χάρτης, στον οποίο κατ’ εξοχήν αγροτικές περιοχές όπως η Κρήτη και η Θεσσαλία χρωματίστηκαν με ροζ. Το κλίμα αλλάζει το τελευταίο διάστημα. Η πρώτη φορά Αριστερά βρίσκεται πρώτη φορά αντιμέτωπη με το πρόβλημα και τις δράσεις έναντι αυτού, τις οποίες η ίδια είχε καλλιεργήσει.

«Οσκαρ θεάτρου μπορεί να πάρει ο Τσίπρας, όταν ανέβηκε επάνω στο δικό μου το αγροτικό στον Ορχομενό πριν από περίπου ενάμιση χρόνο» ήταν προ ημερών η αντίδραση του Γιάννη Βάγκου, ο οποίος τώρα βρίσκεται στο μπλόκο των αγροτών της Βοιωτίας.

Μπλόκο στα εγκαίνια. Δεν είναι ο μόνος. Τα μπλόκα των αγροτών βρίσκονται σε όλη τη χώρα. Οι αγρότες αρνούνται να δουν τον Πρωθυπουργό και απειλούν με επ’ αόριστον αποκλεισμό των εθνικών οδών. Προχθές, οι αγρότες με συγκέντρωσή τους στη Θεσσαλονίκη ματαίωσαν τα εγκαίνια της έκθεσης «Agrotica 2016» στην Helexpo, τα οποία επρόκειτο να γίνουν από τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Βαγγέλη Αποστόλου. Κινητοποίηση που σημαδεύτηκε και από επεισόδια ανάμεσα σε αγρότες και δυνάμεις των ΜΑΤ. Ο υπουργός επισκέφθηκε τη Θεσσαλονίκη, αλλά τελικά δεν έκανε τα εγκαίνια και σε δήλωσή του ανέφερε για τα επεισόδια πως σε αυτά «φαίνεται να πρωτοστατούν ή να υποκινούν προβοκατόρικες δυνάμεις της Δεξιάς, αλλά και της Ακροδεξιάς».

Πόσο όμως το κίνημα των Αγανακτισμένων του 2011 επαναλαμβάνεται το 2016; Κοινά στοιχεία σαφώς υπάρχουν. Για τον πολιτικό αναλυτή Ηλία Νικολακόπουλο, ωστόσο, «οι Αγανακτισμένοι του 2011 και οι τραμπουκισμοί που έγιναν, δεν είναι το ίδιο με τώρα. Εκεί ήταν πολύ πιο διάχυτο στην κοινωνία. Υπήρχε μια διάχυτη αγανάκτηση και μιμητισμός με τους Ισπανούς. Γι’ αυτό και πολύ γρήγορα ή σχετικώς γρήγορα ξεφούσκωσε. Οι τωρινές ομάδες, των αγροτών και των ελεύθερων επαγγελματιών, δεν ήταν στους Αγανακτισμένους του 2011, δεν συμμετείχαν. Σήμερα, υπάρχει εξέγερση συγκεκριμένων κοινωνικών ομάδων, οργανωμένων με τους εκπροσώπους τους».

Ο ίδιος δηλώνει επιφυλακτικός. «Για παράδειγμα, δείτε την εισβολή στα γραφεία του ΣΥΡΙΖΑ στις Σέρρες, και μάλιστα με πρωταγωνιστές τους τοπικούς εκπροσώπους της ΝΔ και της Χρυσής Αυγής μαζί. Την περίοδο των Αγανακτισμένων, αποκλεισμός γραφείων του ΠΑΣΟΚ υπήρξε μόνο μία φορά στη Λαμία. Υπάρχει μια λογική να ρίξουμε τώρα την κυβέρνηση, που δεν ξέρω πού μπορεί να οδηγήσει. Γενικά είναι ανησυχητική κατάσταση, γίνεται λίγο ανεξέλεγκτο» εκτιμά.

Κάτω τα μολύβια,
πάνω οι γραβάτες

Η πρώτη φορά Αριστερά κατάφερε να συνδυαστεί και με ένα νέο κίνημα: αυτό της γραβάτας. Δεν είναι η πρώτη φορά που επιστημονικοί φορείς κατεβάζουν τα μολύβια τους.

Οι δικηγόροι με αφορμή την ψήφιση του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας – άλλη μία μνημονιακή υποχρέωση – κήρυξαν απεργία τριών μηνών, την οποία σταμάτησαν με την προκήρυξη εκλογών το περασμένο έτος.

Αντιστοίχως, οι γιατροί και οι φαρμακοποιοί είχαν λάβει μέρος σε παλαιότερες κινητοποιήσεις. Το 2011 ύστερα από μεγάλη συγκέντρωση ο πρόεδρος του Φαρμακευτικού Συλλόγου, βάσει καταγγελιών του για αλόγιστη χρήση χημικών, ζήτησε την παρέμβαση της εισαγγελέως Πρωτοδικών.

Ωστόσο, το κίνημα διογκώθηκε. Και ήταν επί ΣΥΡΙΖΑ όταν οι επιστημονικοί φορείς πήραν τις γραβάτες και βγήκαν στους δρόμους.