Στην Αθήνα, ο Πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας έδωσε χθες εντολή για γρήγορη εφαρμογή των μέτρων πολιτικής. Στις Βρυξέλλες, οι εκπρόσωποι των υπουργών Οικονομικών αλλά και η Κομισιόν βιάζονται επίσης για την επιστροφή του ελληνικού προγράμματος στην ομαλότητα, αλλά διατηρούν ακόμη ερωτηματικά για τις προθέσεις και την αποτελεσματικότητα της κυβέρνησης.
Στο EuroWorking Group προχθές το κλίμα ήταν, σύμφωνα με κυβερνητική πηγή, «παιδική χαρά» σε σύγκριση με τις μάχες του παρελθόντος. Ωστόσο, ο δρόμος για τις επόμενες κινήσεις της κυβέρνησης παρέμεινε αυστηρά οριοθετημένος με σκληρά μέτρα, ενώ ήταν φανερές και ορισμένες επιφυλάξεις των Ευρωπαίων για επιμέρους θέματα.
Χαρακτηριστικά, σύμφωνα με πληροφορίες, οι δανειστές βρήκαν ασαφή τη διατύπωση του νόμου για την κατάργηση των εκπτώσεων του αγροτικού πετρελαίου και ζήτησαν διευκρινίσεις.
Την επόμενη εβδομάδα συμφωνήθηκε να δοθούν οι διευκρινίσεις για το παραπάνω και άλλα θέματα για τα οποία διατυπώθηκαν ερωτηματικά, ώστε να οριστικοποιηθεί η λίστα των προαπαιτουμένων πριν από το επόμενο Eurogroup στις 5 Οκτωβρίου.
Την ίδια ημέρα η κυβέρνηση θα καταθέτει στη Βουλή τον συμπληρωματικό προϋπολογισμό του 2015 (με αναθεωρημένο στόχο για έλλειμμα 0,25% του ΑΕΠ) και το προσχέδιο του 2016 (με στόχο για πρωτογενές πλεόνασμα 0,5% του ΑΕΠ).
Η ΠΡΩΤΗ ΔΟΣΗ. Ετσι, τις επόμενες ημέρες τα πρωτοβρόχια θα φέρουν βροχή από προαπαιτούμενα, τα μέτρα δηλαδή, που θα ξεκλειδώσουν το υπόλοιπο της πρώτης δόσης του δανείου, ύψους 3 δισ. ευρώ. Θα είναι η πρώτη σκληρή δοκιμασία της νέας κυβέρνησης, μαζί με την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών. Στη συνέχεια, ο χειμώνας θα μπει με υποχρεώσεις για τη μεταρρύθμιση του Ασφαλιστικού.
Η Αθήνα χρειάζεται τα 3 δισ. ευρώ για να πληρώσει τις δανειακές υποχρεώσεις της στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο τον Δεκέμβριο, ενώ ένα μικρό ποσό ίσως περισσέψει για να δοθεί στην πραγματική οικονομία, μέσω των πληρωμών ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων του Δημοσίου.
Τα 3 δισ. ευρώ, όπως προέκυψε από την προχθεσινή συνεδρίαση του EuroWorking Group, θα δοθούν σε δύο δόσεις στα μέσα και στο τέλος Οκτωβρίου.
– Η πρώτη δόση 2 δισ. ευρώ συνδέεται κυρίως με την ικανοποίηση των μνημονιακών υποχρεώσεων Αυγούστου και Σεπτεμβρίου. Η νέα προθεσμία που δίνεται σε αναγνώριση της καθυστέρησης λόγω εκλογών, είναι τα μέσα Οκτωβρίου. Παρότι πολλές σε αριθμό, οι υποχρεώσεις αυτές είναι σχετικά πιο ήπιες, σε σύγκριση με αυτές που θα ακολουθήσουν και έχουν κυρίως χαρακτήρα μεταρρυθμίσεων. Ωστόσο, ορισμένες είναι βέβαιο ότι θα ξεσηκώσουν αντιδράσεις, καθώς συνδέονται με άνοιγμα κλειστών επαγγελμάτων και αγορών (συμβολαιογράφοι, δικαστικοί κλητήρες, αναλογιστές) και με επιβολή φορολογικών επιβαρύνσεων. Επίσης, έως τα μέσα Οκτωβρίου η κυβέρνηση καλείται να άρει τα μέτρα που έλαβε μονομερώς τους προηγούμενους μήνες, όπως οι φοροελαφρύνσεις στους αγρότες και η ρύθμιση των ληξιπρόθεσμων οφειλών σε 100 δόσεις.
– Η δεύτερη δόση 1 δισ. ευρώ έχει χρονικό ορίζοντα το τέλος Οκτωβρίου με αρχές Νοεμβρίου και προϋποθέτει ότι θα ικανοποιηθούν οι μνημονιακές υποχρεώσεις του Οκτωβρίου. Ανάμεσά τους, τα ισοδύναμα για την αντιστάθμιση των επιπτώσεων από την εφαρμογή της απόφασης του Συμβουλίου της Επικρατείας, που έκρινε αντισυνταγματικές τις περικοπές στις συντάξεις του 2012, οι ρυθμίσεις για τα κόκκινα δάνεια, αλλά και η αλλαγή του νόμου για το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας ώστε να ολοκληρωθεί η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα έως το 2018, με επιπλέον μέτρα περίπου 1,5 δισ. ευρώ για το 2017 και 450 εκατ. ευρώ για το 2018, εργασιακά που αφορούν τις συλλογικές συμβάσεις εργασίας και τις ομαδικές απολύσεις.
ΑΛΛΕΣ ΕΚΚΡΕΜΟΤΗΤΕΣ. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι ως προς τη μεγάλη μεταρρύθμιση του Ασφαλιστικού, οι Ευρωπαίοι αναγνωρίζουν ότι θα πάρει λίγο περισσότερο χρόνο. Ετσι, δεν περιλαμβάνεται στα προαπαιτούμενα και συζητείται να ολοκληρωθεί τον Νοέμβριο ή ίσως και στο τέλος της πρώτης αξιολόγησης. Εν τω μεταξύ, βεβαίως, πρέπει να κλείσουν οι άλλες εκκρεμότητες του Ασφαλιστικού, που αφορούν την εφαρμογή της κατάργησης των πρόωρων συνταξιοδοτήσεων, την κάλυψη των χρηματοδοτικών αναγκών των επικουρικών ταμείων από ίδιους πόρους και την υπαγωγή των επικουρικών συντάξεων στο ΕΤΕΑ.
Ο χρόνος επιστροφής των τεσσάρων εκπροσώπων των δανειστών είναι ακόμη ανοιχτός. Κάποια πρώτα τεχνικά κλιμάκια ίσως αρχίσουν να καταφθάνουν τις επόμενες ημέρες, αλλά σε υψηλό επίπεδο η επιστροφή δεν προβλέπεται πριν από τη δεύτερη εβδομάδα του Οκτωβρίου, ενώ ορισμένες πηγές εκτιμούν ότι ίσως χρειαστεί να περιμένουμε και έως τα τέλη Οκτωβρίου.
Αβεβαιότητα εκφράζουν, εξάλλου, κοινοτικές πηγές και ως προς τον χρόνο ολοκλήρωσης της πρώτης αξιολόγησης. «Ποιος ξέρει;» λέει χαρακτηριστικά κοινοτική πηγή. «Θα εξαρτηθεί από το πόσο γρήγορα θα κινηθεί η κυβέρνηση».