[Κραυγές και ψίθυροι] Σύμβολα

Η φωτογραφία του μικρού Αϊλάν πιστεύω ότι θα καταγραφεί στο παγκόσμιο συλλογικό ασυνείδητο πιο έντονα και καταλυτικά από εκείνη της μικρής Βιετναμέζας Κιμ που τρέχει να σωθεί από τις βόμβες ναπάλμ. Και όχι μόνο γιατί σήμερα η επικοινωνία είναι το υπερόπλο της πραγματικότητας. Αλλά, κυρίως, γιατί λες και συνωμότησε το τυχαίο προσδίδοντάς της συνδυαστικές σημειολογικές αξίες που ούτε αν είχαν μελετηθεί δεν θα ήταν τόσο εντυπωσιακές. Σε μια εποχή που την χαρακτηρίζει ένας γεροντοκορίστικος συντηρητισμός σε σχέση με την επαναστατημένη αθωότητα της εποχής του πολέμου στο Βιετνάμ, το στιγμιότυπο από την παραλία της Αλικαρνασσού υπονοεί τη βία χωρίς να τη δείχνει άμεσα αφού νομίζεις ότι το παιδί κοιμάται. Ακόμη και τα σεταρισμένα ρουχαλάκια και τα σφιχτά κουμπωμένα παπουτσάκια του που μοιάζουν να μην τα έχει πειράξει η θάλασσα αναδεικνύουν την εμβληματική συνθήκη της τραγικής ειρωνείας. Κυκλοφόρησαν και άλλες φωτογραφίες νεκρών προσφυγόπουλων τις τελευταίες ημέρες. Δεν είναι τυχαίο ότι αυτή συμβολαιοποιήθηκε.

Με αυτούς τους όρους η φωτογραφία καταναλώθηκε στην παγκόσμια αγορά συναισθήματος και αναπαράχθηκε με πολλούς τρόπους. Ακόμη και με ένθετο τον Σνούπι δακρυσμένο. Αφού, στις ημέρες μας, η ειδησεογραφία αποτιμάται με «χτυπήματα», likes και viral δεν το θεωρώ κακό από τη στιγμή που έτσι ενισχύεται η αποτελεσματική εργαλειοποίησή της. Φτάνει – σ’ εμάς τους Ελληνες αναφέρομαι – να μην περιοριστούμε στην κατανάλωσή της και μετά το φρόζεν γιόγκουρτ που ανακαλύψαμε πριν από λίγα χρόνια και το πόσιμο κολλαγόνο πέρυσι, φέτος «ανακαλύπτουμε» τους πρόσφυγες.