[Διαστάσεις] Τραγική, παράλογη, κωμική

Η απόφαση του Αλέξη Τσίπρα να συνεργαστεί με τους Ανεξάρτητους Ελληνες μετά τις εκλογές του Ιανουαρίου δικαίωσε τους κυνικούς που είχαν αναλύσει εγκαίρως τα κοινωνιολογικά χαρακτηριστικά του ΣΥΡΙΖΑ και σοκάρισε τους ρομαντικούς, εντός και εκτός συνόρων, που εξακολουθούσαν να έχουν ψευδαισθήσεις για τις αδιαπραγμάτευτες αρχές της Αριστεράς. Από πολιτική άποψη, πάντως, η απόφαση εκείνη είχε μια εύκολη εξήγηση: απάλλασσε τον Πρωθυπουργό από ενοχλητικούς εταίρους που θα του έθεταν όρους, όπως Το Ποτάμι, και του προσέφερε την ανέξοδη δυνατότητα να μιλά για την «πρώτη φορά Αριστερά» – ενώ γνώριζε καλά ότι τίποτα δεν ήταν πιο μακριά από την πραγματικότητα.

Η συνεργασία εκείνη υπήρξε πράγματι αρμονική. Οχι επειδή δεν υπάρχουν ουσιαστικές διαφορές ανάμεσα στα δύο αυτά κόμματα, που αφορούν μεταξύ άλλων τη στάση τους απέναντι στην Εκκλησία, τον Στρατό ή τους μετανάστες. Αλλά επειδή ο Πάνος Καμμένος δεν θα επέτρεπε ποτέ αυτές οι διαφορές να θέσουν σε κίνδυνο την ανέλπιστη συμμετοχή του στον κυβερνητικό συνασπισμό. Ηξερε άλλωστε από την αρχή πως τις πραγματικές δικές του κόκκινες γραμμές, όπως τη χορήγηση ιθαγένειας στους μετανάστες, δεν θα χρειαζόταν ποτέ να τις παραβιάσει: τα σχετικά νομοσχέδια θα υπερψηφίζονταν χάρις στην αντιπολίτευση. Ή, τέλος πάντων, το προοδευτικό κομμάτι της αντιπολίτευσης.

Θα φανταζόταν κανείς ότι μετά την παραίτηση της κυβέρνησης θα ελάμβανε τέλος και αυτή η ανίερη, ευκαιριακή συμμαχία. Στο κάτω κάτω ο Πρωθυπουργός πρέπει να έχει καταλάβει πλέον ότι ο διαχωρισμός μεταξύ μνημονιακών και αντιμνημονιακών δεν είναι απλώς τεχνητός και ψεύτικος, αλλά και αντιπαραγωγικός. Κι όμως. Στην τηλεοπτική συνέντευξη που έδωσε αυτή την εβδομάδα, ξεκαθάρισε ότι αν το κόμμα του δεν κερδίσει την αυτοδυναμία (κάτι που μοιάζει να ανήκει στη σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας), ο μοναδικός συνασπισμός του οποίου μπορεί να ηγείται ο ίδιος θα είναι και πάλι με τους εθνικιστές του Καμμένου. Αυτό πια δεν αποτελεί αριθμητική αναγκαιότητα ούτε μπορεί να εξηγηθεί με όρους ρεάλπολιτικ: συνιστά μια πραγματική διαστροφή.

«Η κατάσταση στην Ελλάδα είναι τραγική», έλεγε στη «Μοντ» ο σκηνοθέτης Πάνος Κούτρας στις αρχές Ιουλίου, λίγο μετά την προκήρυξη του δημοψηφίσματος. «Και είναι ακόμα πιο τραγική επειδή είναι ταυτόχρονα παράλογη και, αλίμονο, συχνά κωμική. Η κυβέρνηση αποτελείται από ένα μείγμα Αριστεράς και Ακρας Αριστεράς που λέγεται ΣΥΡΙΖΑ, στο οποίο προστίθεται ένα κόμμα της εθνικιστικής Ακροδεξιάς που λέγεται ΑΝΕΛ». Αυτός ο τριπλός χαρακτήρας της ελληνικής πολιτικής πραγματικότητας – τραγική, παράλογη, κωμική – επιβεβαιώνεται καθημερινά. Μέσα σε λίγες ώρες, ας πούμε, ο μέχρι προχθές υφυπουργός Εργασίας παραδέχεται ότι διατηρεί μια offshore εταιρεία στην Κύπρο, την οποία δεν δήλωσε ποτέ στο πόθεν έσχες του και ο μέχρι προχθές γενικός γραμματέας Κοινωνικών Ασφαλίσεων ανακοινώνει ότι προσχωρεί στη Λαϊκή Ενότητα για το χατίρι, όχι της κακομοίρας της μάνας του, αλλά της κοινωνικής ασφάλισης. Και οι δύο προέρχονται από τους ΑΝΕΛ, το κόμμα που σύμφωνα με τον Πρωθυπουργό εγγυήθηκε και πρέπει να συνεχίσει να εγγυάται τη σταθερότητα της χώρας.

Κι ακόμα είμαστε στην αρχή της προεκλογικής εκστρατείας.