Νομισματική θύελλα από την υποτίμηση του γουάν

Νομισματική θύελλα σε τουλάχιστον δέκα αναδυόμενες οικονομίες απειλεί να προκαλέσει η υποτίμηση του γουάν, αλλά και η πολιτική αβεβαιότητα σε πολλές χώρες, ενώ πληθαίνουν οι ανησυχίες πως τα περιθώρια ελιγμών του Πεκίνου είναι περιορισμένα. Τα τελευταία 24ωρα βρίσκεται σε εξέλιξη μια κλιμακούμενη νομισματική αναταραχή, από τη Ρωσία και το Καζακστάν μέχρι τη Νότια Αφρική και την Τουρκία.

Τελευταίο κρούσμα, το εθνικό νόμισμα του Καζακστάν (τένγκε) που έχασε περισσότερο από το 20% της αξίας του μετά την ανακοίνωση-έκπληξη ότι η κυβέρνηση της χώρας θα επιτρέψει την ελεύθερη διακύμανσή του, ώστε η συναλλαγματική του ισοτιμία να γίνει πιο ευέλικτη. Τι προκάλεσε την κίνηση; Η κινεζική υποτίμηση φυσικά. Στο σύνολό τους οι αναδυόμενες οικονομίες βλέπουν την υποτίμηση ως ένα μέσο για την αντιμετώπιση της επιβράδυνσης της παγκόσμιας ανάπτυξης, της πτώσης των εξαγωγών και της βουτιάς στις τιμές βασικών εμπορευμάτων, που αποτελούν την κύρια εξαγωγική τους δύναμη.

Υποτιμούν λοιπόν τα νομίσματά τους, πυροδοτώντας έτσι έναν άτυπο νομισματικό πόλεμο που θα ενταθεί ενόψει της αύξησης των επιτοκίων από την Κεντρική Τράπεζα των ΗΠΑ. Η ισχυροποίηση του δολαρίου θα προκαλέσει φυγή κεφαλαίων από τις χώρες των αναδυόμενων αγορών, οι οποίες λόγω και της πολιτικής αβεβαιότητας που κυριαρχεί σε αρκετές εξ αυτών (Ρωσία, Τουρκία) θα αντιμετωπίσουν προβλήματα αναχρηματοδότησης. Τα νομίσματα δέκα χωρών είναι ανάμεσα σε αυτά που αντιμετωπίζουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο. Πρώτο και καλύτερο το ριάλ της Σαουδικής Αραβίας.  Οπλισμένος με συναλλαγματικά αποθέματα 672 δισ. δολαρίων, ο μεγαλύτερος εξαγωγέας πετρελαίου στον κόσμο δεν θα είχε πρόβλημα να στηρίξει το νόμισμά του. Παρ’ όλ’ αυτά, οι κερδοσκόποι ποντάρουν σε πιθανές αναταράξεις, καθώς το πετρέλαιο πωλείται πλέον σε χαμηλά επταετίας.

Δυσοίωνες είναι οι εκτιμήσεις και για την τουρκική λίρα, που από την ημέρα υποτίμησης του γουάν (11 Αυγούστου) ακολουθεί μία από τις χειρότερες αποδόσεις παγκοσμίως. Τόσο επειδή η πολιτική βία προσλαμβάνει ανησυχητικές διαστάσεις όσο και λόγω του ενδεχομένου πρόωρων εκλογών.

Αρνητικές είναι οι προβλέψεις για την Αίγυπτο (λίρα), την Αρμενία (ντραμ) και όλες τις χώρες του Καυκάσου. Το πετρελαιοπαραγωγό Τουρκμενιστάν εκτιμάται ότι θα υποτιμήσει κατά τουλάχιστον 20% το νόμισμά του τους επόμενους μήνες, ενώ υποτίμηση αναμένεται στα νομίσματα του Τατζικιστάν και του Κιργιστάν που διατηρούν στενούς δεσμούς με το Καζακστάν.

Σε όλες αυτές τις αναδυόμενες οικονομίες ο συνδυασμός των οικονομικών προβλημάτων της Ρωσίας και της Κίνας μαζί με την πτώση της τιμής του πετρελαίου έχουν βαρύ αντίκτυπο.