Μαύρο καλοκαίρι στην αγορά

Κατακόρυφη πτώση του τζίρου των επιχειρήσεων, μείωση των εισαγωγών ακόμη και βασικών πρώτων υλών καθώς και επιπτώσεις στις εξαγωγές έχουν φέρει τα capital controls και ο έλεγχος στην κίνηση κεφαλαίων από τα τέλη Ιουνίου. Οι επιχειρηματίες κάνουν λόγο για «μαύρο Ιούλιο» της ελληνικής οικονομίας, αφού μέσα σε λίγες ημέρες οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις απώλεσαν μεγάλο μέρος του τζίρου τους και βρέθηκαν σε εξαιρετικά δυσμενή θέση.

 Σύμφωνα με στοιχεία του Ινστιτούτου Εμπορίου και Υπηρεσιών (ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ), ο τζίρος των πολύ μικρών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων από τα capital controls επλήγη σημαντικά στη διάρκεια του φετινού Ιουλίου, αν και η μείωση τζίρου δεν είχε την ίδια ένταση όλη την περίοδο. Συνολικά για τις εμπορικές επιχειρήσεις του εισαγωγικού, του εξαγωγικού, του χονδρικού και λιανικού εμπορίου οι απώλειες την πρώτη εβδομάδα  της τραπεζικής αργίας ανήλθαν στο 40%, τη δεύτερη 30% και την τρίτη 20%. Ωστόσο, στις τουριστικές περιοχές η μείωση ήταν σημαντικά μικρότερη. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα η  μείωση του τζίρου μεσοσταθμικά να κυμαίνεται μεταξύ 30%-35% ενώ από αγορά σε αγορά και από πόλη σε πόλη φτάνει και το 70%.

ΟΙ ΑΠΩΛΕΙΕΣ. Είναι ενδεικτικό ότι στο λιανικό εμπόριο, εκτός καυσίμων και τροφίμων, οι πωλήσεις καταποντίστηκαν παρουσιάζοντας απώλειες της τάξης των 900 εκατ. ευρώ στο διάστημα από τέλη Ιουνίου έως τέλη Ιουλίου σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2014. Μεγαλύτερη ήταν η μείωση σε Θεσσαλονίκη και Πειραιά όπου τα ποσοστά άγγιξαν το 60%, ακολούθησαν η Κρήτη και η Ρόδος με 50% και στην Αθήνα έφτασε το 40%.

Αρνητικές όμως ήταν οι επιπτώσεις και στις εξαγωγές. Σύμφωνα με στοιχεία της ΕΣΕΕ, αναμένεται να εμφανιστεί πτώση 10%-12% για τον Ιούλιο, με αποτέλεσμα να διαμορφωθούν περίπου στα 1,85 δισ. ευρώ αντί των αρχικών προσδοκιών ύψους 2,1 δισ.

Κατ’ αντιστοιχία, στο πεδίο των εισαγωγών οι μέχρι στιγμής απώλειες εκτιμώνται στα 1,5-2 δισ. ευρώ και αποτυπώνονται στις ελλείψεις πρώτων υλών, απορρυπαντικών, ζωοτροφών, λιπασμάτων, ελαστικών, ανταλλακτικών ηλεκτρολογικού και μηχανολογικού εξοπλισμού για εστίαση – ξενοδοχεία – νοσοκομεία, ηλεκτρικών συσκευών κ.ά. Το αντίστοιχο περσινό διάστημα η αξία των εισαγωγών κυμαινόταν μεταξύ 3,5-4 δισ. ευρώ. Από τα τέλη  Ιουνίου εισήχθησαν προϊόντα 1,5-2 δισ. ευρώ, ενώ τα εγκλωβισμένα στα λιμάνια της χώρας κοντέινερ ανέρχονται περίπου σε 4.500.

 «Η αλληλεξάρτηση του εξαγωγικού εμπορίου από τις εισαγωγές είναι άμεση καθώς οι εξαγωγικές επιχειρήσεις προμηθεύονται πρώτες και βοηθητικές ύλες και υλικά συσκευασίας από εισαγωγείς. Ετσι το πρόβλημα των εισαγωγέων μετατρέπεται σε πρόβλημα των εξαγωγέων, με αποτέλεσμα να υπάρχουν καθυστερήσεις στις παραγγελίες και οι ξένοι ανταγωνιστές να αποκτούν προβάδισμα στις διεθνείς αγορές. Εκτιμάται ότι περίπου το 75% των πρώτων υλών που χρησιμοποιεί η εγχώρια μεταποίηση είναι εισαγόμενο» τονίζει ο πρόεδρος της ΕΣΕΕ Βασίλης Κορκίδης.

ΟΙ ΔΙΑΦΟΡΕΣ. Σύμφωνα με τον ίδιο, από τις 29 Ιουνίου που έκλεισαν οι τράπεζες και επιβλήθηκαν οι κεφαλαιακοί έλεγχοι έως τις 24 Ιουλίου είχαν εγκριθεί από την αρμόδια Επιτροπή Εγκρισης Τραπεζικών Συναλλαγών εμβάσματα για εισαγωγές αξίας 1,5 δισ. ευρώ. Σε μηνιαία βάση πριν από την επιβολή των capital controls το αντίστοιχο ποσό για εισαγωγές κατά μέσο όρο ήταν περίπου 3,5 δισ. Τα εγκριθέντα κεφάλαια 1,5 δισ. ευρώ αφορούσαν καύσιμα και φάρμακα, με τις ανάγκες όμως της πραγματικής οικονομίας να μένουν ανικανοποίητες.

 Τέλος, όπως φάνηκε, πολλές μικρές επιχειρήσεις ήταν απροετοίμαστες να αντιμετωπίσουν τις επιπτώσεις από την επιβολή των capital controls αφού μόνο 1 στις 2 ήταν έτοιμη και χρησιμοποιεί e-banking για τις συναλλαγές της με πελάτες και προμηθευτές, διαθέτοντας διαθέτει συσκευές POS για συναλλαγές με πιστωτικές, χρεωστικές και προπληρωμένες κάρτες. Αν και στις τουριστικές αγορές της χώρας η κατάσταση είναι κάπως καλύτερη λόγω της εισαγόμενης κατανάλωσης, κανείς δεν μπορεί ακόμα να προβλέψει τις επιπτώσεις από την πτώση του εσωτερικού τουρισμού που αποτελεί βαρόμετρο στην καλοκαιρινή εμπορική κίνηση.