[Γεωπολιτικά] Με προσπέλαση των αγκυλώσεων

Το (υπό τις περιστάσεις) χειρότερο: η αυταπάτη και η κατανάλωση των εύπεπτων παραγώγων της. Ως άρνηση της τραυματικής πραγματικότητος. Και αποφυγή της. Με την ψευδαίσθηση της αποφυγής ή παρακάμψεως του επώδυνου (πλην αναπόδραστου) κόστους. Η αλήθεια όμως είναι άτεγκτη. Και υπό το στυγνό της φως πρέπει (ενώπιοι ενωπίοις) να συνειδητοποιήσουμε ότι: κανένα τραύμα δεν θεραπεύεται (και κανένα πρόβλημα δεν επιλύεται) με ψευδαισθησιογόνα.

Οταν μάλιστα μεταφράζεται σε δυναμικές χρεοκοπικών ολισθήσεων και εκφράζεται με φαινόμενα κοινωνικών αποδομήσεων. Εν είδει κακοήθων νεοπλασιών υπό μετάσταση. Γιατί αυτό ακριβώς συμβαίνει. Και συμβαίνει με τους χειρότερους όρους, στη χειρότερη ώρα. Εάν μάλιστα συναρτήσουμε την οικονομική κακοδαιμονία (και την παρεπόμενη αδυναμία) προς όσα εξελίσσονται. Και κυρίως προς όσα εγκυμονούνται ως βίαιες γεωστρατηγικές κρίσεις και συγκρουσιακές υποτροπές στη γεωγραφία μας. Το (κατ’ επιλογήν) καλύτερο: 1. Η ρεαλιστική επιτέλους διάγνωση (ενώπιοι ενωπίοις) αυτών «των ιδίων κακών». 2. Η αποφασιστική αναστροφή. Με αντίληψη της μονοδρομικής αναγκαιότητος, που υπό μορφή κατεπείγοντος ανακύπτει, για τη διαχείριση των (εν υποτροπή) εθνικών παθογενειών. Προκειμένου ν’ ανακοπούν αποτελεσματικά οι αποσαθρωτικές δυναμικές που ταλανίζουν την ελληνική πραγματικότητα και μοίρα. Ν’ αποσοβηθούν δηλαδή τα χειρότερα, ώστε να προληφθούν τα μοιραιότερα. Πριν αποβούν μη αναστρέψιμα. Το προέχον. Ως το καθαυτό ζητούμενο. Οι ευθύνες είναι για μετά. Ποιοι δηλαδή και γιατί (και πόσο) έφταιξαν. Ή συνέδραμαν στην ακατάσχετη εθνική κατιούσα.

Σε όλη λοιπόν αυτή την (έως και ολέθρια) διαδικασία που βιώνουν οι Ελληνες (με τη βάναυση αλληλουχία των κρίσεων και τον εκθεμελιωτικό ειρμό των αδιεξόδων), η σημερινή φάση όπως τείνει να διαμορφωθεί αποτυπώνεται ως κομβική τομή για την εξέλιξη των χρεοκοπικών προβλημάτων. Και ταυτοχρόνως ως πρόκληση όσον αφορά την παραγωγική διαχείρισή της. Με ό,τι αυτό σημαίνει. Και σημαίνει βασικά ότι τελικά: είτε θ’ αποβεί δραστικός (και δραματικός) επίλογος της ελληνικής τραγωδίας, με ασύντακτη εν πολλοίς αποσύνθεση. Είτε αντιθέτως θα ενεργοποιήσει (επιτέλους) αντανακλαστικά εθνικής αυτοσυντηρήσεως. Κάτι που μπορεί να οδηγήσει από τις έωλες παλινδρομήσεις στην επιθυμητή ανάνηψη. Ως προοίμιο εφικτών παλινορθώσεων.

Κι αυτό να μη θεωρηθεί προϊόν ευσεβοποθισμού και αποκύημα διαλεκτικής ρητορείας. Δεν είναι. Είναι απλώς η (εξ ανάγκης) φυσιολογική μετεξέλιξη των ανελισσόμενων επιδεινώσεων. Που δεν είναι δυνατό ν’ αφεθούν (ακόμη και για λόγους φυσικής επιβιώσεως) ν’ αποσαθρώσουν οικονομικά και ν’ αποδομήσουν κοινωνικά τη χώρα. Η οποία – εάν δεν θέλουμε ν’ αυταπατόμαστε – ήδη ακροβατεί κυριολεκτικώς επί ρείθρων αβύσσου! Και μάλιστα χωρίς κανένα δίχτυ ασφαλείας. Σε πορεία «διά πυρός και ύδατος», χωρίς καν υπεσχημένη «έξοδο αναψυχής». Με ό,τι αυτό σημαίνει.

Και σημαίνει βασικά υποτροπή της δοκιμασίας. Που για τις ασθενέστερες (και εκ των πραγμάτων πολυπληθέστερες) κοινωνικές ομάδες, μεταφράζεται σε αυτοδήλως επαχθέστερες προοπτικές. Τις οποίες πιστοποιεί με καταθλιπτικούς αριθμούς η στυγνή καθημερινότητα. Κι επαληθεύουν τα επιδεινούμενα δεδομένα. Με όρους πτωχευτικών συμπτωμάτων που επενεργούν ήδη σωρευτικώς. Εισβάλλοντας με βιαιότητα ως κατά συρροήν φαινόμενα στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Θρυμματίζοντας την έστω και πλασματική εικόνα ευημερίας, που μέχρι πρόσφατα κατόρθωνε να πιστοποιείται. Οχι μόνο με στατιστικές αλχημείες. Η άλλη αλήθεια. Χωρίς να παροράται η (σε μεγάλο βαθμό) ρηχότητά της.

Αλλ’ ακριβώς: αρχίζοντας από αυτές τις διαγνωστικές συνειδητοποιήσεις κι εφόσον οι θεσμικοί διαχειριστές του εθνικού γίγνεσθαι σταθούν, αφενός εύτολμα μπροστά στα προβλήματα και αφετέρου με ειλικρίνεια κι εντιμότητα απέναντι στους πολίτες – θύματα, μπορεί να υπάρξει επιθυμητή μεταβολή. Καθόλου μεν εύκολη. Και ποσώς ανώδυνη. Αλλά τουλάχιστον με δυναμικές (ή τουλάχιστον ελπίδες) επιβαλλόμενων υπερβάσεων. Κι άλλωστε δεν υπάρχει άλλη οδός. Πέραν δηλαδή της στενωπού, στην οποία πολύ κακώς (ή και κακοβούλως) μονοδρομήθηκαν οι έωλες εθνικές εκπτώσεις. Το βαρύτατο κόστος των οποίων (και σε χρήμα και σε ταπείνωση) καταβάλλεται σε συνθήκες πτωχευτικής καταπτώσεως. Γιατί το επόμενο βήμα θα εφάπτεται της ίδιας της υπαρξιακής προοπτικής της χώρας. Και ως συνέπεια χρεοκοπικής υποθηκεύσεως. Με συνακόλουθη την απώλεια της εθνικής κυριαρχίας. Και ως αποτέλεσμα της αποδομήσεως δυνατοτήτων και καθηλώσεως των αντιστάσεων έναντι προφανών (και πολύ συγκεκριμένων) κινδύνων που αφορούν άμεσα (κι επαπειλούν) ακόμη και την εθνική γεωγραφία. Κι αυτό δεν είναι κασσανδρολόγημα. Είναι απόρροια όσων διαμορφώνονται ήδη στον ευρύτερο περίγυρο. Που ολοένα και περισσότερο μας προσεγγίζουν. Οπόταν και με ποιες δυνατότητες και πόσο αποτελεσματικά μπορούμε ν’ αποσοβήσουμε τα προδήλως απευκταία; Και σ’ αυτό είναι που πρέπει (κι επείγει) ν’ απαντήσουμε.

Ο Α. Λυκαύγης είναι δημοσιογράφος – πολιτικός αναλυτής