Ανατροπή του πολιτικού σκηνικού

Μια νέα εποχή που απαιτεί πλέον συμβιβασμούς και πολιτικές συνεργασίες εγκαινίασαν χθες οι Ισπανοί με τα αποτελέσματα των περιφερειακών και τοπικών εκλογών να δείχνουν ότι οι πολίτες στρέφουν τα νώτα τους στα παραδοσιακά κόμματα και αναδεικνύουν νέες δυνάμεις – κυρίως το αριστερό Podemos, που δείχνει να πολιορκεί προπύργια των συντηρητικών. Ενισχυμένο εμφανίζεται και το κεντροδεξιό κόμμα Ciudadanos. Ολα αυτά ανατρέπουν πλήρως το πολιτικό σκηνικό λίγο πριν από τις βουλευτικές εκλογές, οι οποίες θα διεξαχθούν πιθανώς τον Νοέμβριο στην Ισπανία.

Σύμφωνα με τα έξιτ πολ, οι σχηματισμοί που υποστηρίχθηκαν από το Podemos φαίνεται ότι προηγούνται στις δημοτικές εκλογές τόσο στην πρωτεύουσα Μαδρίτη όσο και στη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Ισπανίας, τη Βαρκελώνη, σε μια ήττα για τα κόμματα που υποστηρίζουν την απόσχιση της Καταλωνίας. Και για τις δύο αυτές πόλεις, πάντως, η αναμέτρηση αναμένεται να είναι σκληρή μέχρι την καταμέτρηση της τελευταίας ψήφου. Είναι η πρώτη φορά τα τελευταία 20 χρόνια που η Δεξιά χάνει τον έλεγχο της ισπανικής πρωτεύουσας, στην οποία φαίνεται να προηγείται η αριστερή υποψήφια Μανουέλα Καρμένα. Στη Βαρκελώνη, ένας αριστερός συνασπισμός με επικεφαλής την πρώην ακτιβίστρια Αντα Κολάου, υποστηριζόμενος επίσης από το Podemos, έρχεται πρώτος.

Το κυβερνών συντηρητικό Λαϊκό Κόμμα του πρωθυπουργού Μαριάνο Ραχόι συγκέντρωσε τις περισσότερες ψήφους, έχασε όμως την πλειοψηφία στις 11 περιφέρειες της χώρας τις οποίες ήλεγχε μέχρι τώρα, ένα αποτέλεσμα που μπορεί να αποδειχθεί το χειρότερο εδώ και περισσότερες από δύο δεκαετίες. Χθες διεξήχθησαν εκλογές σε 13 από τις 17 περιφέρειες της Ισπανίας και σε περισσότερες από 8.000 πόλεις. Η ενίσχυση των δύο νέων κομμάτων ανατρέπει το δικομματικό σύστημα που επικρατούσε στη χώρα μετά το τέλος της δικτατορίας πριν από 40 χρόνια, με το Λαϊκό Κόμμα και τους Σοσιαλιστές να εναλλάσσονται στην εξουσία. Οι Σοσιαλιστές δείχνουν να παραμένουν δεύτερη δύναμη, αλλά τα δύο νέα κόμματα κάνουν την είσοδό τους σε όλα τα περιφερειακά συμβούλια της χώρας αυξάνοντας τη δύναμή τους.

Η πολυδιάσπαση των ψηφοφόρων σημαίνει ότι τώρα ακόμα και για να δημιουργηθούν περιφερειακά ή δημοτικά συμβούλια θα πρέπει να συναφθούν πολιτικές συμμαχίες μεταξύ των κομμάτων – κάτι που δεν ήταν μέχρι σήμερα συνηθισμένο στην πολιτική ζωή της Ισπανίας.

Απευθυνόμενοι σε πολίτες αγανακτισμένους από την εκτεταμένη πολιτική διαφθορά και την οικονομική κρίση που έχει ρίξει στην ανεργία το 1/4 των Ισπανών, το Podemos και το Ciudadanos ενισχύουν την εκλογική τους βάση υποσχόμενα να φέρουν περισσότερη διαφάνεια και υπευθυνότητα στην ισπανική πολιτική ζωή. Και τα δύο είδαν τα ποσοστά τους να ανεβαίνουν σε όλη τη χώρα αλλά κυρίως στη Μαδρίτη και στη Βαλένθια, δύο προπύργια του Λαϊκού Κόμματος από τα μέσα της δεκαετίας του ’90. Οι αναλυτές θεωρούν ότι τα αποτελέσματα σε αυτές τις δύο περιοχές είναι ενδεικτικά για το τι θα συμβεί στις γενικές εκλογές.

Το στέλεχος των Podemos Σέρχιο Πασκουάλ δήλωσε αργά χθες το βράδυ ότι «ζούμε μια ιστορική ημέρα» και συνεχάρη τους πολίτες που έφθασαν μέχρι τις κάλπες για την απόφασή τους να αγνοήσουν σε μεγάλο ποσοστό τα δύο παραδοσιακά κόμματα. Ενδεικτικό της κατήφειας και της ανησυχίας που επικρατεί στην κυβέρνηση είναι το γεγονός ότι όταν έκλεισαν οι κάλπες και βγήκαν τα αποτελέσματα των έξιτ πολ κανένα στέλεχος του Λαϊκού Κόμματος δεν πήγε στα κεντρικά γραφεία στη Μαδρίτη, όπου ματαίως περίμεναν οι φωτογράφοι.

Τα έξιτ πολ
Σύμφωνα με τα έξιτ πολ, τα δύο μεγάλα κόμματα, το Λαϊκό και το Σοσιαλιστικό που εναλλάσσονται εδώ και δεκαετίες στην εξουσία, φέρονται να συγκεντρώνουν περίπου το 53% των ψήφων. Στις τοπικές εκλογές του 2011 τα δύο αυτά κόμματα είχαν πάρει συνολικά 65,32% των ψήφων ενώ στις γενικές εκλογές της ίδιας χρονιάς ποσοστό 73,4%