Πολλοί ξένοι στο γαλάζιο Φαρ Ουέστ

Οι καπνισμένες κάννες δείχνουν από ποια πλευρά έπεσαν οι τελευταίοι πυροβολισμοί. Και στη ΝΔ, μέσα στο άνυδρο μετεκλογικό τοπίο, σχεδόν καθημερινά κάποιος πιέζει τη σκανδάλη – στοχεύοντας την ηγεσία, αναδεικνύοντας νέους εχθρούς, διαλύοντας παλαιές φιλίες και συμμαχίες. Είναι ενδεχομένως η μοίρα της αντιπολίτευσης να σπαράσσεται ύστερα από μια εκλογική συμφορά, ιδίως αν άφησε πίσω της τα κυβερνητικά έδρανα. Αυτή τη φορά, όμως, είναι αρκετοί όσοι εκτιμούν ότι η φάση της μετάβασης θα είναι ιδιαίτερα σκληρή. Σε κοινή θέα η εμφυλιοπολεμική σύγκρουση μπορεί να δείχνει ελεγχόμενη, αλλά στο γαλάζιο παρασκήνιο η Αγρια Δύση θυμίζει πάρκο αναψυχής.

Οι δηλητηριασμένες σχέσεις που ξεκινούν από την κορυφή και διαχέονται στην κομματική πυραμίδα δεν αποκαλύπτονται μόνο μέσα από δηλώσεις και πικρόχολα σχόλια. Φαίνονται στους μορφασμούς, στην κίνηση των χεριών, στο ξινισμένο ύφος. Το μόνο σημείο στο οποίο συμπίπτουν όλες οι γαλάζιες φυλές είναι ότι μια συμφωνία της κυβέρνησης Τσίπρα με τους ευρωπαίους εταίρους και πιστωτές θα επιταχύνει τις εσωκομματικές εξελίξεις. Στη βάση αυτή, στο γαλάζιο στερέωμα κυριαρχούν σε αυτή τη φάση οι προσωπικές στρατηγικές, στρατολογούνται στελέχη και σχεδόν όλοι αναζητούν χαράκωμα. Η δημοσκοπική καθίζηση μάλιστα κάνει ακόμη εντονότερη τη μυρωδιά του μπαρουτιού, ενώ επιτείνει την αίσθηση ότι πολλοί ξένοι ψάχνουν βηματισμό στο ίδιο κόμμα. Σε ένα συγκρουσιακό σκηνικό είναι οι προσωπικές αντιδράσεις που δίνουν τον τόνο. Στο ΠΑΣΟΚ θυμούνται ακόμη τα ψυχρά βλέμματα, την οργή και την απαξία που συνόδευε τη σιωπηλή διαμάχη του Ανδρέα Παπανδρέου με τη Βάσω Παπανδρέου, σε μια σύνοδο της Κεντρικής Επιτροπής λίγο πριν από το Ωνάσειο. Η Βάσω ζήτησε τον λόγο με ένα σύντομο χειρόγραφο κείμενο που άφησε επιδεικτικά μπροστά στον Ανδρέα – εκείνος δεν της τον έδωσε ποτέ και παραμέρισε το χαρτί με μια κίνηση που έδειχνε ότι το θεωρούσε άνευ σημασίας. Για το ΠΑΣΟΚ το περιστατικό αποτελούσε το επιστέγασμα των διεργασιών για τη μετάβαση στη μεταπαπανδρεϊκή εποχή, που είχαν ξεκινήσει με το δείπνο των τεσσάρων – Σημίτης, Πάγκαλος, Αυγερινός και Βάσω Παπανδρέου.

Στη σύγχρονη ιστορία της ΝΔ μια ανάλογη σκηνή είχε καταγραφεί στις κυλιόμενες σκάλες του Ιντερκοντινένταλ, σε ένα συνέδριο του «Εκόνομιστ» το φθινόπωρο του 2009, όταν άρχιζε η μάχη για τη διαδοχή Καραμανλή. Ο Αντώνης Σαμαράς ανέβαινε, η Ντόρα Μπακογιάννη κατέβαινε και κάπου εκεί συναντήθηκαν τα παγωμένα χαμόγελά τους, με τα οποία προσπάθησαν να διασώσουν μια εικόνα πολιτικού πολιτισμού. Στη συλλογική μνήμη του συντηρητικού ακροατηρίου προφανώς θα αποτυπωθούν και οι βιτριολικές αντιδράσεις της Μπακογιάννη στην τελευταία συνεδρίαση της γαλάζιας Πολιτικής Επιτροπής, την ώρα που βρισκόταν στο βήμα ο Σαμαράς.                            

 Τα δύο περιστατικά απλώς επιβεβαιώνουν την ασυμβατότητα στην πολιτική και προσωπική σχέση του Σαμαρά με την Μπακογιάννη.

ΑΓΕΦΥΡΩΤΟ ΧΑΣΜΑ. Η επιστροφή της Ντόρας στη ΝΔ τον Ιούνιο του 2012 δεν έκλεισε ένα χάσμα που έχει ανοίξει από το 1992 – και αυτό το χάσμα σχεδόν όλοι στο κόμμα προεξοφλούν ότι θα επηρεάσει και τα μελλούμενα. Η Ντόρα είναι παρούσα για την επόμενη ημέρα στη ΝΔ, παρά την εικόνα που επιχείρησε να διαμορφώσει αμέσως μετά τις εκλογές, δηλαδή ότι επιθυμεί να περιοριστεί σε ρόλο παρατηρητή των εξελίξεων που δεν τρέφει πλέον προσωπικές φιλοδοξίες. Η καχυποψία που βασιλεύει ανάμεσά τους δεν διαλύθηκε ποτέ, παρά τις δειλές προσπάθειες προσέγγισης που έγιναν μετά το 2012.

Σε πολιτικό επίπεδο, Σαμαράς και Μπακογιάννη έχουν να μιλήσουν κατ’ ιδίαν μια τριετία, ενώ μια σχετικώς σύντομη συνάντηση που είχαν το περασμένο καλοκαίρι για τη θέση του επιτρόπου στην Κομισιόν – που κλήρωσε στον Αβραμόπουλο – προτιμούν και οι δύο να την ξεχάσουν. Ο Σαμαράς, από την πλευρά του, εξακολουθεί να βλέπει συνωμοτικές κινήσεις της Ντόρας και γενικότερα των μητσοτακικών πίσω από κάθε παρέμβαση αμφισβήτησης της ηγεσίας του. Η κορύφωση του πολέμου με φόντο την υπερψήφιση ή μη από τη ΝΔ της νέας συμφωνίας με τους δανειστές αποτελεί εντός των κομματικών τειχών στοίχημα με χαμηλή απόδοση.                                                      

Σε αντίθεση με τον Μάιο του 2010, μπροστά στη συμφωνία για το ελληνικό πρόγραμμα, συνακόλουθα και για εσωκομματικές εξελίξεις, αυτή τη φορά δημιουργείται ένα τρίγωνο Σαμαρά – Ντόρα και Κώστα Καραμανλή.

Ο ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. Η Παναγή Κυριακού εκπέμπει μηνύματα υπέρ της στήριξης της συμφωνίας, βραχυκυκλώνοντας τη Συγγρού και διαμορφώνοντας νέους πόλους σύγκρουσης στο κόμμα. Μια συνάντηση Καραμανλή – Μπακογιάννη που ενδέχεται να πραγματοποιηθεί ακόμη και εντός της εβδομάδας θα προκαλέσει παρενέργειες, παρότι στο καραμανλικό στρατόπεδο εμφανίζονται σφόδρα ενοχλημένοι από τη φημολογία ότι ο Καραμανλής δίνει χώρο στην Ντόρα για την επόμενη ημέρα. Σε κάθε περίπτωση, ένα σήμα του Καραμανλή υπέρ της συμφωνίας προεξοφλείται ότι μπορεί να ανατρέψει τους συσχετισμούς δυνάμεων στη γαλάζια Κοινοβουλευτική Ομάδα, ενώ θα ερμηνευθεί και ως προαναγγελία σύγκρουσης Σαμαρά – Καραμανλή. Οι αιχμές του προέδρου της ΝΔ κατά του προκατόχου του, άλλωστε, για το κλίμα σύμπλευσης των καραμανλικών με τον Αλέξη Τσίπρα προκαλούν ήδη κραδασμούς.   

Χωρίς τον υπερκομματικό μανδύα που συνοδεύει τον ρόλο τους, κεντρική θέση σε έναν γαλάζιο εμφύλιο προεξοφλείται ότι θα είχαν τόσο ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Προκόπης Παυλόπουλος όσο και ο κοινοτικός επίτροπος Δημήτρης Αβραμόπουλος. Παρασκηνιακά δεν υπάρχει αμφιβολία ότι θα αναμειχθούν δυσχεραίνοντας τις κινήσεις του Σαμαρά, παρότι Παυλόπουλος με Αβραμόπουλο κάθε άλλο παρά βρίσκονται σε φάση συγκρότησης ενός συμμαχικού διπόλου. Για ανάλογους λόγους (συνδέονται με την επιλογή Τσίπρα για τον ένοικο του Προεδρικού Μεγάρου), ψυχροπολεμικό κλίμα καταγράφεται και στη σχέση Καραμανλή – Αβραμόπουλου.           

Ο Κυριάκος και ο Δένδιας. Ενόψει εξελίξεων, με το δάκτυλο στη σκανδάλη βρίσκονται και τα γαλάζια στελέχη που κινούνται σε δεύτερο επίπεδο ή εκπροσωπούν τη νεότερη γενιά πρωτοκλασάτων. Τον σχεδιασμό της Ντόρας προφανώς ανακατεύει ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ο οποίος έχει επιλέξει να αντιπολιτευθεί τον Σαμαρά χωρίς να τον αμφισβητήσει και πολύ περισσότερο να διαρρήξει τις προσωπικές σχέσεις του με την ηγεσία. Ακολουθεί, εν ολίγοις, ακριβώς την αντίθετη στρατηγική από εκείνη που έχει βάλει σε εφαρμογή ο Νίκος Δένδιας. Ο Κερκυραίος βρίσκεται πλέον σε ανοικτή σύγκρουση με τον Σαμαρά, η οποία συνεχώς οξύνεται, ενώ παρασκηνιακά ανοίγει πόλεμο και με τον Κυριάκο, στον οποίο καταλογίζει ότι προσφέρει «άλλοθι» στην κομματική ηγεσία, αποδεχόμενος ρόλο στο νέο κομματικό επιτελείο. Αντιθέτως, προσπαθεί να βρίσκεται σε ανοικτή γραμμή με την Ντόρα Μπακογιάννη, διαβλέποντας προφανώς μια «αδελφοκτόνο» πολιτική μάχη που θα μπορούσε στο τέλος του δρόμου να ευνοήσει τον ίδιο. Η υφαρπαγή της πρωτιάς στη Β’ Αθηνών από τον Δένδια είναι ένας επιπλέον λόγος που δηλητηριάζει τη σχέση του με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, ο οποίος εκτιμά ότι στην εποχή του Αλέξη Τσίπρα η ΝΔ δεν έχει περιθώριο να αναζητήσει αλλαγή ηγεσίας μακριά από τη γενιά των 40ρηδων.     

Καραμανλικοί vs ΛΑ.Ο.Σ. Ενας παράλληλος πόλεμος που σοβεί από καιρό στο εσωκομματικό πεδίο, αλλά μπορεί να αποκτήσει άλλες διαστάσεις στην κορύφωση μιας εσωκομματικής σύγκρουσης έχει πρωταγωνιστές την ομάδα των καραμανλικών με τους προερχόμενους από τον ΛΑΟΣ Μάκη Βορίδη και Αδωνη Γεωργιάδη. Τροχιοδεικτικές βολές για τους «ακραίους» με τους οποίους δεν έχει καμία σχέση η ΝΔ εξαπολύουν συχνά πυκνά οι πιστοί του Καραμανλή (από τον Ευριπίδη Στυλιανίδη μέχρι τον Βαγγέλη Αντώναρο), ενώ είναι προφανές ότι στη βάση αυτή θα στηριχθεί κάθε προσπάθεια αποδυνάμωσης του Βορίδη, ο οποίος κινείται πλέον με στόχο να αυξήσει τις δικές του μετοχές στο εσωκομματικό πεδίο, ως «υπαρχηγός» του Σαμαρά. Ο Κώστας Καραμανλής παραμένει μεν σιωπηλός και σε αυτό το ζήτημα, αλλά φέρεται να πριμοδοτεί τη σύγκρουση. Στελέχη που βρίσκονται νυχθημερόν στην Παναγή Κυριακού σημειώνουν ότι με προσωπική παρέμβαση Καραμανλή μπήκε στην κατάψυξη η προεκλογική απόπειρα του Σαμαρά για επαναπατρισμό του Γιώργου Καρατζαφέρη.          

Μεϊμαράκης vs Παπαμιμίκου. Ψυχροπολεμικό κλίμα που, σύμφωνα με τις πληροφορίες, είναι εμφανές και στις συνεδριάσεις του άτυπου Πολιτικού Συμβουλίου της ΝΔ, επικρατεί και στις σχέσεις του Βαγγέλη Μεϊμαράκη με τον γραμματέα του κόμματος Ανδρέα Παπαμιμίκο. Ο πρώην πρόεδρος της Βουλής ο οποίος εγκαινίασε τη θέση του κομματικού γραμματέα το 2001, αναφέρει ότι προτού η ΝΔ αναζητήσει νέα ηγεσία θα πρέπει να ανασυγκροτήσει τον κομματικό μηχανισμό – και προφανώς θεωρεί αδύναμο τον νυν γραμματέα για αυτό το εγχείρημα.    

Συγκρούσεις με φόντο τις έδρες

Διάφορες περιφερειακές μάχες βουλευτών που συνδέονται με τον δικό τους ανταγωνισμό στις εκλογικές περιφέρειές τους αλλά και με τις μετεκλογικές ισορροπίες, δηλητηριάζουν ακόμη περισσότερο το εσωκομματικό κλίμα. Οι συγκρούσεις αναδεικνύουν και μια μετάλλαξη βουλευτών που υπήρξαν πολέμιοι του Σαμαρά, αλλά πλέον διεκδικούν ρόλο στο κομματικό επιτελείο. Ο πόλεμος του Γεράσιμου Γιακουμάτου με τον Κωστή Χατζηδάκη και τον Νίκο Δένδια έχει ως αφετηρία τη Β’ Αθηνών και τη διαχρονική σύγκρουση της λεγόμενης Λαϊκής Δεξιάς με τη φιλελεύθερη πτέρυγα, αλλά στη φάση αυτή συνδέεται άμεσα με την αμφισβήτηση του Σαμαρά. Αντιστοίχως, ο άλλοτε ντορικός Κώστας Καραγκούνης έχει εξελιχθεί – με την αναβάθμιση σε εκπρόσωπο του κόμματος – σε πιστό στρατιώτη της ηγεσίας, συνεχίζοντας από διαφορετική σκοπιά τον σκληρό πόλεμο στην Αιτωλοακαρνανία με τον άλλοτε σαμαρικό Μάριο Σαλμά, ο οποίος αναρωτιέται πλέον πότε θα ξανάρθει η «ώρα του Καραμανλή».