[Θεωρείο] Κουρέματα και μάγισσες

Οι Ιταλοί το λένε «κόστος της πολιτικής». Και σε αυτό περιλαμβάνονται όλες οι δαπάνες που απαιτούνται για τη λειτουργία των θεσμών της δημοκρατίας και των φορέων της – από τα υπηρεσιακά αυτοκίνητα που χρησιμοποιούν οι κρατικοί αξιωματούχοι και τη βενζίνη που καίνε έως τους μισθούς των περιφερειαρχών και τα έξτρα επιδόματα των βουλευτών. Σε φάση ισχνών αγελάδων όπως αυτή που διανύουν όλες οι χώρες του ευρωπαϊκού Νότου, το κόστος της πολιτικής είναι ρητορικά ένας πολύ εύκολος στόχος. Είναι οι μοναδικές δημόσιες δαπάνες που η κοινή γνώμη δεν θα είχε κανένα πρόβλημα να περικοπούν στο ελάχιστο. Γιατί να δικαιούνται αυτοκίνητο οι βουλευτές όταν όλοι οι υπόλοιποι το πληρώνουν από την τσέπη τους;

Η αλήθεια είναι ότι με το πέρασμα των χρόνων η δημοκρατία έγινε ένα όλο και πιο ακριβό σπορ. Το πολιτικό σύστημα ταυτίστηκε με έναν κόσμο προνομίων του οποίου η καθημερινότητα δεν ήταν μόνο πιο εύκολη αλλά και πιο πολυτελής. Εξίσου εύκολη έγινε και η κριτική – βοήθησε σε αυτό η συντεχνιακή συμπεριφορά ενός κλάδου, η δουλειά του οποίου θεωρητικά δεν είναι να υπηρετεί τον εαυτό του αλλά το δημόσιο συμφέρον και μάλιστα με όρους αυτοθυσιαστικής προσφοράς.

Το κόστος της πολιτικής, επομένως, δεν προσφέρεται μόνο για εύκολο εντυπωσιασμό. Μπορεί να δώσει και μια εσάνς αυτοκάθαρσης του πολιτικού συστήματος, ενώ επικοινωνιακά μπορεί να πουληθεί ως γενναία μεταρρύθμιση. Κάπως έτσι, ο Ματέο Ρέντσι κατάφερε χθες να «κουρέψει» τη Γερουσία, η οποία στο εξής δεν θα έχει 325 αλλά μόλις 100 μέλη, και αυτά με περιορισμένες νομοθετικές εξουσίες. Στην πραγματικότητα, ο ιταλός πρωθυπουργός έκανε κάτι που  κατά καιρούς υπόσχονταν ότι θα κάνουν και κάποιοι έλληνες ομόλογοί του – για να μείνουν τελικά στις διακηρυγμένες προθέσεις. Οι 300 της ελληνικής Βουλής παραμένουν 300. Θα ήταν μεγάλο το οικονομικό όφελος αν γίνονταν 200; Μπορεί και όχι. Ενα τέτοιο κούρεμα του πολιτικού συστήματος όμως θα είχε μια κάποια σημασία. Τουλάχιστον δεν θα έκανε το κυνήγι των βουλευτικών αυτοκινήτων να μοιάζει με ένα ανώφελο και άκομψο κυνήγι μαγισσών.