[Θεωρείο] Αυτό που νομίζουν οι άλλοι

Οι Γάλλοι, που έχουν την τάση να περιγράφουν αποφθεγματικά τις μικρές και τις μεγάλες αλήθειες της ζωής, λένε ότι στην προσωπικότητα του ανθρώπου ενυπάρχουν αυτό που νομίζει ο ίδιος ότι είναι, αυτό που νομίζουν οι άλλοι ότι είναι και αυτό που πραγματικά είναι. Ισχύει για τα πολιτικά κόμματα ό,τι και για την ανθρώπινη φύση; Αν ναι, τότε αυτό που έχει σημασία σε μια προεκλογική περίοδο δεν είναι τι νομίζει ένα κόμμα για τον εαυτό του ούτε τι πραγματικά είναι. Αυτό που έχει σημασία είναι τι νομίζουν οι άλλοι – ασφαλώς οι ψηφοφόροι, αλλά και όσοι επηρεάζουν με τον έναν ή με τον άλλον τρόπο την κοινή γνώμη.

Ο κίνδυνος, όμως, είναι προφανής. Αν η ταυτότητα δεν είναι ισχυρή, η εικόνα μπορεί πολύ εύκολα να θολώσει. Και μια θολή εικόνα προκαλεί σύγχυση. Είναι ένα πρόβλημα με το οποίο φαίνεται να βρίσκεται αντιμέτωπος ο ΣΥΡΙΖΑ. Τι είναι για τους άλλους; Το ευρωσκεπτικιστικό κόμμα που βλέπει η Μαρίν Λεπέν ή η «αίρεση» που οραματίζεται ο Σλάβοϊ Ζίζεκ; Eνα αριστερό αποκούμπι της ευρωπαϊκής Aκροδεξιάς στον ευρωπαϊκό Νότο ή ένας πολιορκητικός κριός που θα γκρεμίσει το κάστρο των αγορών και θα διαλύσει την οικονομική ορθοδοξία των Βρυξελλών;

Το πρόβλημα δεν είναι καινούργιο – εμφανίζεται σε όλα τα κόμματα που ανακαλύπτουν την πολυσυλλεκτικότητα για να διευρύνουν την εκλογική τους βάση. Η ιδιαιτερότητα στην περίπτωση του ΣΥΡΙΖΑ είναι ότι η σύγχυση επιτείνεται από τους υποψήφιους συμμάχους του. Ποιοι είναι οι φυσικοί του σύμμαχοι; Οι αντιμνημονιακοί Καμμένοι της Ελλάδας και της Γαλλίας, οι εγχώριοι νοσταλγοί των σοσιαλιστικών καθεστώτων ή μια ριζοσπαστική δύναμη που ξεκινάει από τον Ζίζεκ, φτάνει ώς το Podemos και μοιάζει πιο σέξι; Προφανώς, οι απαντήσεις δεν θα δοθούν τώρα. Θα δοθούν υποχρεωτικά μετά τις εκλογές και εφόσον ο ΣΥΡΙΖΑ κληθεί να κυβερνήσει. Τότε δεν θα έχει σημασία τι νομίζουν οι άλλοι για το κόμμα του Τσίπρα ούτε καν τι νομίζει το ίδιο για τον εαυτό του. Αλλά τι πραγματικά είναι.