Τηλεοπτικά σποτ χωρίς ευρηματικότητα

Μπορεί να είναι το σύντομο χρονικό διάστημα της προεκλογικής εκστρατείας, μπορεί να οφείλεται στο ότι η εγχώρια και διεθνής θεματολογία δεν άφηναν ιδιαίτερα περιθώρια για να δοθεί μεγαλύτερη έμφαση στις εκλογές, μπορεί να οφείλεται στη μετατόπιση του κοινού στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή ακόμη και στην οικονομική δυσπραγία των κομμάτων, σε κάθε περίπτωση πάντως η πολιτική διαφήμιση στην τρέχουσα προεκλογική περίοδο είναι ισχνή, άτολμη και σε καμία περίπτωση δεν δεσπόζει στην ατζέντα των εκλογών. Σε σύγκριση με τις τηλεοπτικές διαφημίσεις των δύο προηγούμενων δεκαετιών, ο όγκος, η συχνότητα αλλά και η ευρηματικότητα υστερούν. Το μόνο βέβαιο, πάντως, είναι ότι η τηλεοπτική πολιτική διαφήμιση των εκλογών του 2015 δεν έχει κατορθώσει να υπερβεί την τεχνική και το πνεύμα της εμπορικής διαφήμισης.

Το μήνυμα της πρώτης φάσης της προεκλογικής περιόδου του 2015 στοχεύει ξεκάθαρα στο θυμικό, στην οργή, στην ανησυχία και την απογοήτευση αλλά και στην ελπίδα και την αισιοδοξία. Επικρατεί μια στρατηγική ασάφεια με γενικόλογες κατ’ αρχάς τοποθετήσεις, παραδοσιακές υποσχέσεις και αρκετά συγκρατημένη προς το παρόν παροχολογία.

Υστερα από μια αναγκαστική παρένθεση λόγω των πρόσφατων τραγικών γεγονότων στη γαλλική πρωτεύουσα, η επικαιρότητα επανήλθε πολύ γρήγορα σε «προεκλογικό τέμπο». Σε μια συμπυκνωμένου πολιτικού χρόνου προεκλογική εκστρατεία υπό συνθήκες έντονης πόλωσης, τον δικομματισμό να ανακάμπτει και να εκτιμάται περίπου στο 65%, μόλις δύο εβδομάδες πριν από τις εκλογές, οι δύο διεκδικητές της εξουσίας ξεδιπλώνουν την επικοινωνιακή στρατηγική τους.

Η Νέα Δημοκρατία. Επιχειρούν αφενός να συσπειρώσουν τους ψηφοφόρους τους κι αφετέρου να προσελκύσουν τους αναποφάσιστους οι οποίοι αποτελούν το μήλο της Εριδος και σε αυτή την εκλογική αναμέτρηση με έντονο… ποδοσφαιρικό χρώμα και ρητορική. Σαφώς και δεν είναι τυχαία η επιλογή του πρώτου σποτ της Νέας Δημοκρατίας με τον Πρωθυπουργό στο προσκήνιο σε μία «plain folks» (απλών ανθρώπων) τακτική, όπου σε επίπεδο συμβολισμού κινείται σε πολλά επίπεδα. Η εν λόγω αφήγηση δέχτηκε άφθονα επικριτικά σχόλια, κυρίως στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, πάντως σίγουρα δεν πέρασε απαρατήρητη, πράγμα που ενδεχομένως και να ήταν ο στρατηγικός στόχος σε επίπεδο εντυπώσεων. Ας μην ξεχνάμε ότι στην πολιτική διαφήμιση κάθε μήνυμα έχει ως τελικό του στόχο να γίνεται κάποιος ντόρος γύρω απ’ αυτό. Ακολούθησε στη συνέχεια μια σειρά με μάλλον ήπιου, αρνητικού περιεχομένου διαφημίσεις, με επίκεντρο την (αν)ασφάλεια και όχημα τον εκφοβισμό: η πρώτη με έναν συνηθισμένο αναποφάσιστο ψηφοφόρο που τελικά απεικονίζεται να αποφασίζει με γνώμονα τη λογική και αρνούμενο υποτίθεται την πειθώ της εύκολης παροχολογίας και η δεύτερη με μια κυρία που δεν θέλει να πάρει το ρίσκο της αβεβαιότητας σε μια αμφίβολης κατάληξης διαπραγμάτευση.

Ο ΣΥΡΙΖΑ. Στον αντίποδα, το πρώτο τηλεοπτικό σποτ του ΣΥΡΙΖΑ που προβλήθηκε την αμέσως επόμενη μέρα (11 Ιανουαρίου) κινείται σε διαφορετικό τόνο, δεν είναι προσωποκεντρικό και με όχημα το «κοντράστ συναισθημάτων» (απογοήτευση εναντίον αισιοδοξίας) επιχειρεί να καλλιεργήσει την προσδοκία του νέου που έρχεται, αφού δραματοποιήσει την εικόνα της παρατεταμένης κρίσης. Προτάσσει την «ελπίδα να έρχεται» ορμητική, αντιπαραβάλλοντάς την με τη θλίψη, την απόγνωση και την  καταστροφή. Κλασική κι εδώ προσέγγιση κάθε κόμματος που είναι για πρώτη φορά προ των πυλών της εξουσίας.  Το δεύτερο τηλεοπτικό σποτ του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης που προβλήθηκε στις 12 Ιανουαρίου απευθύνεται στη νέα γενιά, στους νέους ψηφοφόρους και επιχειρεί να εκπέμψει ελπίδα και αισιοδοξία μέσα από μια σειρά «testimonials», γνωστή τακτική των τελευταίων δεκαετιών.

Ο πόλεμος των εντυπώσεων συνεχίζεται. Η δυναμική της αποδόμησης των επίσημων μηνυμάτων των κομμάτων σε πραγματικό χρόνο, όμως, δεν φαίνεται να έχει προηγούμενο!