[Στιγμές] Η Αντζελα, ο Νέλσον κι ένας μακρύς δρόμος

Υπήρξε μία από τις εμβληματικές μορφές του κινήματος για τις πολιτικές ελευθερίες τη δεκαετία του ’60 στις ΗΠΑ. Η Αντζελα Ντέιβις, ηγετική φυσιογνωμία του αμερικανικού κομμουνιστικού κόμματος, συμπλήρωσε φέτος τα 70 της χρόνια. Πρώην καθηγήτρια της Ιστορίας της Συνείδησης στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας, ίδρυσε την Κριτική Αντίδραση, μια οργάνωση που έχει στόχο την κατάργηση του σωφρονιστικο-βιομηχανικού συμπλέγματος, που είναι ένα από τα θέματα που την απασχολούν ιδιαίτερα.

Συχνά μιλάτε για τη σημασία των κινημάτων σε αντιπαράθεση με τον αγώνα του καθενός πολίτη ξεχωριστά. Πώς όμως είναι εφικτό αυτό σε μια κοινωνία που προωθεί την ατομικότητα ως ιερή αντίληψη; τη ρώτησε ο δημοσιογράφος του «Nation» Φρανκ Μπάρατ. «Ακόμη και την ώρα που ο Νέλσον Μαντέλα επέμενε ότι τα επιτεύγματά του ήταν συλλογικά, τα μέσα προσπαθούσαν να τον αγιοποιήσουν και να τον εμφανίσουν ως μοναχικό ήρωα. Μια παρόμοια διαδικασία έγινε με την προσπάθεια να αποξενωθεί ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ από τον μεγάλο αριθμό ανδρών και γυναικών που αποτελούσαν την καρδιά του κινήματος ελευθερίας στις ΗΠΑ στα μέσα του 20ού αιώνα. Είναι ουσιώδες να αντισταθούμε στην περιγραφή της Ιστορίας ως αποτέλεσμα ηρωικών ατόμων προκειμένου οι σημερινοί άνθρωποι να κατανοήσουν τη συλλογική δυναμική τους ως κομμάτι μιας κοινότητας που διαρκώς διευρύνεται».

Σήμερα, τόσα χρόνια μετά, ξανακοιτά πίσω το κίνημα της Μαύρης Δύναμης. Το θεωρεί ως μια απάντηση σε όλα εκείνα που θεωρούνταν περιορισμοί του κινήματος των πολιτικών ελευθεριών: «Χρειαζόταν να διεκδικήσουμε όχι μόνο νομικά δικαιώματα αλλά και τα βασικά – δουλειές, στέγαση, υγειονομική περίθαλψη, εκπαίδευση κ.λπ. -, και να αμφισβητήσουμε την ίδια τη δομή της κοινωνίας. Αν και οι μαύροι έχουν εισέλθει στις οικονομικές, κοινωνικές και πολιτικές ιεραρχίες, η μεγάλη μάζα των μαύρων υπόκειται σε οικονομικό, εκπαιδευτικό και σωφρονιστικό ρατσισμό πολύ μεγαλύτερης έκτασης από ό,τι τη δεκαετία του ’60».

Τι σημαίνει το σωφρονιστικο-βιομηχανικό σύμπλεγμα για την κοινωνία; «Ο τεράστιος αριθμός ατόμων στις φυλακές σε όλον τον κόσμο και το αυξανόμενο κέρδος από το να παραμένουν εκεί αποτελούν τα πιο δραματικά παραδείγματα των καταστροφικών τάσεων του παγκόσμιου καπιταλισμού. Το σωφρονιστικο-βιομηχανικό σύμπλεγμα δεν περιλαμβάνει μόνο ιδιωτικές και δημόσιες φυλακές αλλά και εγκαταστάσεις για εφήβους, στρατιωτικές φυλακές και κέντρα ανακρίσεων. Ομως ο πιο κερδοφόρος τομέας των ιδιωτικών φυλακών είναι τα κέντρα κράτησης των μεταναστών».

Υπάρχει τέλος στον αγώνα; «Θα έλεγα ότι οι αγώνες μας ωριμάζουν, παράγουν νέες ιδέες, νέα θέματα και ένα καινούργιο πεδίο στο πλαίσιο της αναζήτησης της ελευθερίας. Οπως είπε ο Νέλσον Μαντέλα πρέπει να είμαστε πρόθυμοι να πορευθούμε στον μακρύ δρόμο προς την ελευθερία».