Μεταρρυθμίσεις με ρήτρα μη αναστροφής

Στα νέα πρόσωπα που αναλαμβάνουν από σήμερα τον «φάκελο» Ελλάδα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ποντάρει η κυβέρνηση για επιστροφή της τρόικας το επόμενο δεκαπενθήμερο και ολοκλήρωση της τελευταίας – όπως ελπίζει – αξιολόγησης.

Πιερ Μοσκοβισί, ο νέος γάλλος επίτροπος Οικονομικών, αλλά και Βάλντις Ντομπρόφσκις, ο λετονός αρμόδιος αντιπρόεδρος, αναλαμβάνουν σήμερα καθήκοντα στη νέα Κομισιόν και την πολιτική ευθύνη για τη γραμμή που θα ακολουθήσει ο Ιρλανδός Ντέκλαν Κοστέλο, στο πλαίσιο της τρόικας. Ο Μοσκοβισί, μάλιστα, έχει δηλώσει ότι το πρώτο ταξίδι του ως επιτρόπου θα είναι στην Αθήνα.

Η κυβέρνηση σχεδιάζει να στείλει τις αμέσως επόμενες ημέρες τις προτάσεις της για τα θέματα που θεωρεί ότι μπορούν να προχωρήσουν και αυτά στα οποία βάζει κόκκινες γραμμές (κυρίως το Ασφαλιστικό και τις ομαδικές απολύσεις). Ελπίζει δε ότι η Ευρώπη θα έχει μια πιο ευέλικτη προσέγγιση από αυτήν του ΔΝΤ, που έκανε σαφές προχθές ότι τα θέλει όλα και δεν είναι διατεθειμένο να βάλει νερό στο κρασί του.

Η αλήθεια είναι ότι τα πράγματα ώς τώρα δεν εξελίχθηκαν όπως τα ήθελε η κυβέρνηση. Το μήνυμα για έξοδο από το Μνημόνιο και αποχώρηση του ΔΝΤ δεν πέρασε καλά στις αγορές, που ανέβασαν τα σπρεντ στέλνοντας μήνυμα ότι ο δανεισμός από αυτές δεν είναι αυτονόητος. Ετσι, ο Πρωθυπουργός ξεκαθάρισε ότι θα πάρουμε την «πιστωτική γραμμή», που συνεπάγεται όρους.

Τώρα, βρίσκεται αντιμέτωπη με το δεύτερο οχυρό. Κανονικά, η ίδια ήθελε μια λάιτ αξιολόγηση και ένα εξίσου λάιτ νέο Μνημόνιο. Και στα δύο υπάρχουν εμπόδια.

Για την αξιολόγηση, το ΔΝΤ είναι αυτό που κυρίως στυλώνει τα πόδια. Η Κριστίν Λαγκάρντ δεν είναι διατεθειμένη να υποστηρίξει την εκταμίευση των τελευταίων 3,6 δισ. ευρώ στην Αθήνα, αν δεν έχει στα χέρια της ένα επιτυχημένο – όπως η ίδια το εννοεί – αποτέλεσμα αξιολόγησης. Η κυβέρνηση όμως επικαλείται τη μελέτη του Διεθνούς Γραφείου Εργασίας, που είναι αντίθετο στην πρόταση για τις ομαδικές απολύσεις, ενώ ζητά χρόνο για να διαπιστωθεί η ενδεχόμενη ανάγκη για νέο Ασφαλιστικό. Ετσι, η διαπραγμάτευση θα χρειαστεί πολιτικό μασάζ για να φτάσει σε αίσιο πέρας.

Η επιθυμία της κυβέρνησης για λάιτ Μνημόνιο, από την άλλη, σκαλώνει στην ευρωζώνη και κυρίως στη Γερμανία.

Ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, όπως φάνηκε και κατά τη συνάντησή του με τον Γκίκα Χαρδούβελη την περασμένη Τετάρτη, συμφώνησε μεν στην υβριδική πιστωτική γραμμή, με τα κεφάλαια του ΤΧΣ, αλλά θέλει αυτή να συνοδεύεται από όρους αυστηρούς. Περίπου σαν αυτούς που προβλέπει η Πιστωτική Γραμμή Ενισχυμένων Ορων (ECCL) του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας, με τρίμηνες επιθεωρήσεις από την τρόικα, όπου το ΔΝΤ θα έχει ρόλο τεχνικού συμβούλου.

Η αρχιτεκτονική του νέου Μνημονίου, σύμφωνα με πηγή του οικονομικού επιτελείου, θα βασίζεται σε τρεις άξονες: ένα ολιγοσέλιδο πλαίσιο συμφωνίας, το οποίο θα περιλαμβάνει κυρίως ρήτρες μη αναστροφής των μεταρρυθμίσεων (σε ελλείμματα, Ασφαλιστικό κ.λπ.), ένα ελληνικό σχέδιο ανάπτυξης (το Μνημόνιο Made in Greece) και το πλαίσιο της εφεξής παρακολούθησης. Η κυβέρνηση αναγνωρίζει ότι το τελευταίο θα είναι «ενισχυμένο», σε σχέση με τις άλλες χώρες, ακόμη και την Πορτογαλία ή την Ιρλανδία, αλλά το ερώτημα είναι πόσο.

Σε κάθε περίπτωση, το νέο Μνημόνιο δεν θα είναι ίδιο με το σημερινό. Οπως τονίζει κυβερνητική πηγή, μπορεί να υπάρχουν όροι αλλά αυτοί θα είναι ουσιαστικοί, δεν θα μπαίνουν σε άσκοπες λεπτομέρειες, όπως η ημερομηνία λήξης του γάλακτος, που μας βασάνισε πριν από έναν χρόνο.

Μια συμφωνία με την τρόικα θα είναι, ελπίζει η κυβέρνηση, καταλύτης και για τη μείωση των επιτοκίων. «Η νέα τρόικα θα είναι οι αγορές» σχολιάζει κυβερνητικό στέλεχος.