[Διαστάσεις] Οι Γαλλίδες, πάντως, αντέχουν

Η John Lewis είναι μία από τις μεγαλύτερες αλυσίδες πολυκαταστημάτων της Βρετανίας και αυτόν τον καιρό σχεδιάζει μια γαλλόφωνη εκδοχή της ιστοσελίδας της. Για τον σκοπό αυτόν, ο διευθύνων σύμβουλος Αντι Στριτ βρέθηκε αυτή την εβδομάδα στο Παρίσι. Κι όταν επέστρεψε στη χώρα του, κάλεσε τους βρετανούς επιχειρηματίες που έχουν επενδύσει στη Γαλλία να τα μαζέψουν και να φύγουν όσο πιο γρήγορα μπορούν. «Η χώρα αυτή είναι τελειωμένη» είπε. «Τίποτα δεν δουλεύει και το χειρότερο είναι ότι κανείς δεν ενδιαφέρεται».

Αφορμή για την έκρηξη οργής του Στριτ ήταν το κακό φαΐ και κρασί στο Παρίσι, η τριτοκοσμική κατάσταση στην Gare du Nord και η καθυστέρηση του Eurostar κατά την επιστροφή του στο Λονδίνο. Για τις Γαλλίδες δεν είπε τίποτα, αυτές μάλλον δεν τον απογοήτευσαν. Ανεξάρτητα πάντως από την προφανή γρουσουζιά του, το πρόβλημα που περιγράφει είναι αδιαμφισβήτητο. Ο γάλλος πρόεδρος δεν μπορεί πλέον να χρησιμοποιήσει ούτε εκείνη την ιστορική ατάκα του Μουσολίνι, ότι οι σιδηρόδρομοι στη χώρα του φτάνουν στην ώρα τους.

Η Γαλλία βρίσκεται παγιδευμένη ανάμεσα στη δημοσιονομική αυστηρότητα του Βερολίνου και τη διογκούμενη δυσαρέσκεια πολλών κοινωνικών της τάξεων. Η άρνησή της να υπακούσει στους κανόνες για το έλλειμμα και το χρέος τους οποίους η ίδια συνδιαμόρφωσε είναι δικαιολογημένη, αν όχι επιβεβλημένη: η μεγάλη μείωση των δημόσιων δαπανών σε σύντομο χρονικό διάστημα θα εξαφάνιζε κάθε ελπίδα για ανάπτυξη.

Η αντιπαράθεση αυτή όμως, στην οποία έσπευσε να εμπλακεί και ο Ματέο Ρέντσι υποστηρίζοντας το αδύνατο μέρος, δεν μπορεί να κρύψει την υπαρκτή αρρώστια από την οποία πάσχει η Γαλλία. Το κοινωνικό της μοντέλο είναι πράγματι αρτηριοσκληρωτικό. Οχι επειδή προστατεύει υπερβολικά όλους τους εργαζομένους, αλλά επειδή τους προστατεύει επιλεκτικά: οι παλιοί είναι αμετακίνητοι και οι νέοι αποκλεισμένοι.

Το ίδιο πρόβλημα έχει και η Ιταλία και γι’ αυτόν τον λόγο ο πρωθυπουργός της προσπαθεί αυτές τις ημέρες να καταργήσει το άρθρο που δυσκολεύει τις απολύσεις. Με άλλα λόγια, τηρουμένων των αποστάσεων, για τις δύο αυτές χώρες ισχύει ό,τι και για την Ελλάδα: η μάχη κατά της αρτηριοσκλήρωσης και η μάχη κατά της λιτότητας πρέπει να δοθούν ταυτόχρονα. Οποιος θέλει να γίνει μόνο το πρώτο εθελοτυφλεί. Οποιος υποστηρίζει ότι πρέπει να γίνει μόνο το δεύτερο λαϊκίζει. Να γιατί ο περίφημος ιταλογαλλικός άξονας αποτελεί περισσότερο ένα θεωρητικό σχήμα παρά ένα υπαρκτό αντιγερμανικό μέτωπο.

Το παράδοξο είναι ότι από όλη αυτή την περιπέτεια μπορεί να βγει κερδισμένος ο Ολάντ – ναι, ο πρόεδρος με τη μικρότερη δημοτικότητα στη σύγχρονη ιστορία της Γαλλίας. Η χώρα του είναι πολύ μεγάλη και πολύ σημαντική για να αφεθεί στην τύχη της. Η πολιτικός που επωφελείται από την κατάσταση – η Μαρίν Λεπέν – είναι πολύ ακραία και πολύ επικίνδυνη για να κυβερνήσει. Οι βρετανοί επενδυτές μάλλον δεν θα ακολουθήσουν την υπόδειξη του κ. Στριτ. Το γαλλικό κρασί, άλλωστε, δεν συγκρίνεται με το αγγλικό.