Μαξιλάρια και πουφ για τον μάγο της βίντεο αρτ

Τον έχουν χαρακτηρίσει Πικάσο της εποχής μας. Μόνο που εκείνος δεν αφήνει το αποτύπωμα του κόσμου, όπως τον αντικρίζει, με χρώματα πάνω σε καμβάδες. Σπάει τα στερεότυπα και γίνεται πρωτοπόρος της εικόνας με εργαλείο του τη βιντεοκάμερα.

Ο κορυφαίος ίσως σήμερα καλλιτέχνης της βίντεο αρτ, ο Μπιλ Βιόλα, έχει την τιμητική του στην Αθήνα και στο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, το οποίο αν και βρίσκεται σε βαθιά κρίση – διότι το κτίριό του (το παλιό εργοστάσιο Φιξ) έχει μεν ολοκληρωθεί, η μετακόμιση όμως δεν έχει γίνει ακόμη λόγω των πολλών εκκρεμοτήτων που υπάρχουν και της έντασης που έχει δημιουργηθεί ανάμεσα στη διοίκηση του μουσείου και την ηγεσία του υπουργείου Πολιτισμού – δεν σταματά την εκθεσιακή του πολιτική.

Κάθε ημέρα λοιπόν και ένα διαφορετικό πακέτο έργων του αμερικανού καλλιτέχνη της βίντεο αρτ περιμένει το φιλότεχνο κοινό σε ένα χαλαρό σκηνικό με μαλακά μαξιλάρια και πουφ στον χώρο προβολών του ΕΜΣΤ, στην προσωρινή του έδρα, στο κτίριο του Ωδείου Αθηνών. Πρόκειται για δέκα μονοκάναλα βίντεο, πολλά εκ των οποίων αποτελούν συλλογές περισσότερων έργων – όλα από τις μόνιμες συλλογές του ΕΜΣΤ υπό την επιμέλεια του Σταμάτη Σχιζάκη – που ο μάγος της εικόνας δημιούργησε από το 1977 έως το 1991.

Τι βλέπουμε επί της οθόνης; Στιγμιότυπα από την ψαραγορά Τσουκίγι του Τόκιο, ακίνητους βράχους, σκηνές μιας πόλης που φωτίζονται από ένα σπίρτο, ένα νεογέννητο βρέφος ή η νεκρή μητέρα του καλλιτέχνη να εμφανίζεται υπό τη βαριά ανάσα του Μπιλ Βιόλα, οφθαλμαπάτες της ερήμου, ένας άνδρας που πυροβολεί σε έναν έρημο δρόμο…

Εικόνες που σύμφωνα με τον 63χρονο δημιουργό εστιάζουν σε εμπειρίες όπως η γέννηση και ο θάνατος, δοσμένες κατά τέτοιον τρόπο ώστε να διαφαίνονται οι επιρροές τόσο από τις πνευματικές παραδόσεις των ανατολικών θρησκειών όσο και από τον χριστιανικό μυστικισμό με τη βοήθεια της σύγχρονης τεχνολογίας, σε μια προσπάθεια να εξερευνήσει τη δύναμη και την πολυπλοκότητα των ανθρώπινων συναισθημάτων.