Ολα τα όπλα στη μάχη των Χάιλαντς

Το Ηνωμένο Βασίλειο είναι ένας από τους πιο επιτυχημένους ιστορικούς γάμους. Η Αγγλία, η Σκωτία, η Ουαλία και η Βόρεια Ιρλανδία επέζησαν του αρχαίου μίσους, της αντιπαλότητας μεταξύ των φυλών και των πολέμων. Σε επτά ημέρες αυτή «η υπέροχη ανακατωσούρα εθνών», όπως έγραψε ο βρετανός ιστορικός Σάιμον Σάμα, μπορεί να διαλυθεί. Ολες οι δημοσκοπήσεις που βλέπουν το φως της δημοσιότητας, ενόψει του δημοψηφίσματος για την ανεξαρτησία την ερχόμενη Πέμπτη, φέρνουν τα δύο στρατόπεδα – εκείνων που τάσσονται υπέρ και όσων είναι κατά – σχεδόν ισόπαλα.

Η προοπτική μιας ανεξάρτητης Σκωτίας φαίνεται να ανησυχεί τις χρηματαγορές, να μπερδεύει τους συμμάχους της χώρας και να οδηγεί την πολιτική ελίτ του Λονδίνου, ανεξαρτήτως κομματικής σύνδεσης, να προσφέρει γην και ύδωρ στους Σκωτσέζους για να παραμείνουν στην ένωση.

Αυτοκρατορίες και κράτη δεν έχουν ανοσία στη διάλυση, όμως ελάχιστες φορές στο παρελθόν μια σταθερή σύγχρονη δημοκρατία έχει διαλυθεί εν καιρώ ειρήνης και μάλιστα εν μέσω οικονομικής ανάκαμψης. Ολα αυτά βέβαια δεν φαίνεται να απασχολούν ιδιαίτερα τους Σκωτσέζους που βλέπουν πλέον τη μάχη να εκτυλίσσεται με σχεδόν όλους τους πολιτικούς της Βρετανίας να επισκέπτονται το Εδιμβούργο και τα Χάιλαντς. Επειτα από την επίσκεψη του πρωθυπουργού Ντέιβιντ Κάμερον, του αντιπροέδρου της κυβέρνησης Νικ Κλεγκ και του ηγέτη των Εργατικών Εντ Μίλιμπαντ την Τετάρτη, χθες δεκάδες βουλευτές των Εργατικών έφθασαν με τρένο στην πρωτεύουσα της Σκωτίας. Οι Σκωτσέζοι παραδοσιακά υποστηρίζουν τους Εργατικούς και στις προηγούμενες εκλογές από τους 59 βουλευτές που έστειλε η Σκωτία στη Βουλή των Κοινοτήτων μόνο ένας ανήκει στους Τόρις. Το Εργατικό Κόμμα, λοιπόν, ξεκίνησε μια έντονη εκστρατεία την τελευταία εβδομάδα καθώς οι ψηφοφόροι του είναι εκείνοι που πιστεύεται ότι θα κρίνουν το τελικό αποτέλεσμα.

Η ΑΓΟΡΑ. Χθες πρόεδροι μεγάλων εταιρειών αλλά και εκπρόσωπος της Royal Bank of Scotland ανακοίνωσαν ότι εάν η Σκωτία ανεξαρτητοποιηθεί θα μεταφέρουν τις έδρες τους στο Λονδίνο, κάτι που θα σημάνει την απώλεια πολλών θέσεων εργασίας. Σύμφωνα με την εφημερίδα «Γκάρντιαν», σε συνάντησή του τη Δευτέρα στην Ντάουνινγκ Στριτ ο Κάμερον είχε ζητήσει από επιχειρηματίες να κάνουν ό,τι μπορούν προκειμένου να διατηρηθεί το Ηνωμένο Βασίλειο ως έχει. Ετσι χθες το αφεντικό της Asda, της δεύτερης μεγαλύτερης αλυσίδας σουπερμάρκετ στη Βρετανία, δήλωσε ότι στην περίπτωση της ανεξαρτησίας θα αναγκαστεί να χωρίσει τις επιχειρήσεις, κάτι που θα σημάνει αύξηση των τιμών βορείως των συνόρων.

Την πορεία προς το δημοψήφισμα παρακολουθούν με μεγάλο ενδιαφέρον οι εταίροι της Βρετανίας. Πολλοί φοβούνται ότι εάν η Σκωτία ανεξαρτητοποιηθεί θα επισπευσθεί η βρετανική έξοδος από την Ευρωπαϊκή Ενωση, θέμα για το οποίο ο πρωθυπουργός Ντέιβιντ Κάμερον έχει προτείνει τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος το 2017 – εάν κερδίσει τις εκλογές του 2015. Κάποιοι φοβούνται επίσης ότι η Σκωτία θα αποτελέσει προηγούμενο, ενισχύοντας τις αποσχιστικές τάσεις στην Καταλωνία και σε άλλες περιοχές της Ευρώπης. Εκπρόσωποι αποσχιστικών κινημάτων από όλον τον κόσμο καταφθάνουν στο Εδιμβούργο τις τελευταίες ημέρες για να παρακολουθήσουν από κοντά τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος. Κάποιοι μάλιστα έβγαλαν και φωτογραφίες με τον σκωτσέζο εθνικιστή ηγέτη Αλεξ Σάλμοντ.

ΟΜΠΑΜΑ ΚΑΙ ΜΕΡΚΕΛ. Ολα αυτά προκαλούν ανησυχίες στις πρωτεύουσες παντού. Ο αμερικανός πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα έσπευσε τον Ιούνιο, κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στην Ευρώπη, να πάρει θέση λέγοντας: «Προφανώς ενδιαφερόμαστε ιδιαίτερα για έναν από τους πιο στενούς μας συμμάχους να παραμείνει ένας ισχυρός, ενιαίος και αποτελεσματικός εταίρος». Αλλά και αξιωματούχοι σε όλη την Ευρώπη εκφράζουν την ανησυχία τους για το μέλλον της έκτης μεγαλύτερης οικονομίας του κόσμου εάν στερηθεί το ένα τρίτο του εδάφους της και το 8% του πληθυσμού της. «Μια έξοδος της Σκωτίας από την ένωση θα αναζωπυρώσει τη συζήτηση για ένα δημοψήφισμα για την έξοδο από την ΕΕ σε σύντομο διάστημα» σχολίασε χθες ο εκπρόσωπος της γερμανίδας καγκελαρίου Ανγκελα Μέρκελ. Ο υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας Φρανκ-Βάλτερ Σταϊνμάγερ ήταν λιγότερο διπλωματικός. «Θέλω να δω το Ηνωμένο Βασιλειο να παραμένει ενωμένο» τόνισε.