Θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν η γενιά των μεταμοντέρνων αρτοποιείων. Γεννήθηκαν και γιγαντώθηκαν εν μέσω οικονομικής κρίσης και αποτελούν κομμάτι των ελάχιστων επιχειρήσεων που στην Ελλάδα την τελευταία πενταετία αυξάνουν τον τζίρο τους και επεκτείνονται.
Βένετης, Απολλώνιο, Frank Ze Paul, Αττικοί Φούρνοι, Αρτοποιητής, Χωριάτικο, The Bakers είναι αλυσίδες αρτοσκευασμάτων που τα τελευταία χρόνια στήνουν συνεχώς νέα καταστήματα, από την Ομόνοια έως την Κηφισιά και από το Κολωνάκι έως το Φάληρο, και συνδυάζουν τον παραδοσιακό φούρνο με την καφεστίαση και το γρήγορο φαγητό. Τη δυναμική των επιχειρήσεων αυτών, που δεν θυμίζουν σε τίποτε τον παλιό φούρνο της γειτονιάς, αλλά πολυκαταστήματα γεύσεων, ενισχύει η σημαντική πτώση των τιμών των ενοικίων που τους έδωσε την ευκαιρία να πιάσουν πόστα που άλλοτε θεωρούνταν απαγορευμένα, αλλά και τα νέα δεδομένα που θέλουν οι καταναλωτές να έχουν μειώσει τις δαπάνες τους για γρήγορο και εκτός σπιτιού φαγητό.
Το καινούργιο μοντέλο φούρνου που αναπτύσσεται εφορμά σε νέες κατηγορίες προϊόντων καλύπτοντας αυτές τις νέες ανάγκες πέρα από το ψωμί, προσφέροντας είδη όπως αρτοσκευάσματα, σάντουιτς, γλυκά, φυσικούς χυμούς, ροφήματα κ.λπ., αποτελώντας πλέον στάση για καφέ ή και φαγητό κοντά σε σταθμούς του μετρό και σε κεντρικές πλατειές, διεκδικώντας έτσι μεγαλύτερο μερίδιο από τα περίπου 2 δισεκατομμύρια ευρώ που υπολογίζεται συνολικά ο τζίρος της αγοράς άρτου και αρτοσκευασμάτων αλλά και η αγορά της καφεστίασης.
ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ. Η κρίση κρύβει ευκαιρίες και οι επιχειρηματίες του κλάδου φαίνεται ότι το κατάλαβαν νωρίς. Παίρνοντας θέσεις και εκµεταλλευόµενοι τη στροφή των καταναλωτών σε οικονομικότερες επιλογές αλλά και στην κατανάλωση στο σπίτι και αξιοποιώντας το φραντσάιζ για να προσθέσουν νέους κρίκους στις αλυσίδες τους, σχεδιάζουν την επέκταση των δικτύων τους και κάνουν τα πλάνα τους για την επόμενη πενταετία. Μάλιστα η λειτουργία του νέου καταστήματος της αλυσίδας Βένετης στη Μύκονο τις προηγούμενες ημέρες αλλά και αυτά που έχει προαναγγείλει σε Πάτρα και Ιωάννινα δίνουν το στίγμα για το τι θα ακολουθήσει το επόμενο διάστημα και από τις άλλες επιχειρήσεις του κλάδου εκτός των τειχών της Αττικής αλλά και εκτός Ελλάδας.
Η εταιρεία Βενέτης, η οποία είναι η μεγαλύτερη αλυσίδα του κλάδου, αριθμεί ήδη 70 σημεία και αναπτύσσει τρεις τύπους καταστημάτων: τα Βενέτης Food Hall τα οποία είναι πολυχώροι στο ίδιο κατάστημα, τα Βενέτης 1948 και τους φούρνους Βενέτης. Το πλάνο της εταιρείας περιλαμβάνει τη λειτουργία συνολικά 20 νέων καταστημάτων τη διετία, με στόχο να φτάσει τα 100 έως το 2016, ενώ η εταιρεία βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις για ανάπτυξη των καταστημάτων της και σε άλλες αγορές, ανάμεσα τους και αυτές της Μέσης Ανατολής αλλά και της Δυτικής Ευρώπης.
Μάλιστα, μετά το κατάστημα που δημιούργησε τον περασμένο Δεκέμβριο στη θέση που βρισκόταν το ιστορικό Νέον στην Πλατείας Ομονοίας, μια επένδυση ύψους 3 εκατ. ευρώ, σχεδιάζει τη λειτουργία δύο ακόμη καταστημάτων στην περιοχή, στα κτίρια του Τσίλερ Μπάγκειον και Μέγας Αλέξανδρος, ενώ εκτός από νέα καταστήματα στο επενδυτικό της πλάνο περιλαμβάνεται και η μεταφορά της παραγωγικής διαδικασίας της σε νέα μονάδα στη Βοιωτία, η οποία θα είναι έτοιμη έως το 2015, συνολικής επένδυσης 20 εκατ. ευρώ. Οσον αφορά τον τζίρο της Βενέτης, σύμφωνα με τον ενοποιημένο ισολογισμό το 2013 έφτασε τα 24,89 εκατ. ευρώ από 22,11 εκατ. ευρώ το 2012.
ΜΕ ΦΡΑΝΤΣΑΪΖ. Στη λίστα με τις οργανωμένες αλυσίδες αρτοποιείων βρίσκεται και το Απολλώνιο, που αποτελεί σε μέγεθος τη δεύτερη μεγαλύτερη αλυσίδα με 21 σημεία. Ο στόχος της εταιρείας είναι η αλυσίδα να φθάνει τα 40 καταστήματα μέχρι το 2015. Σε επίπεδο ομίλου η Απολλώνιο πραγματοποίησε το 2013 τζίρο 15,649 εκατ. ευρώ, αυξημένο σε σχέση με το 2012 που ήταν στα 13,18 εκατ. ευρώ.
Επεκτατική πολιτική ακολουθούν οι φούρνοι Χωριάτικο, που ιδρύθηκαν το 1999 και σήμερα αριθμούν 19 εταιρικά καταστήματα και 7 φραντσάιζ, ενώ ήδη τρία νέα καταστήματα βρίσκονται υπό κατασκευήν. Δεκαεπτά σημεία πώλησης και δίκτυο σε ολόκληρη την Αττική διαθέτει η αλυσίδα Αρτοποιητής, η οποία μετρά στην αγορά τριάντα χρόνια, ενώ οι Αττικοί Φούρνοι που ξεκίνησαν το 2012 διαθέτουν ήδη 12 καταστήματα, με το ένα εξ αυτών στη Μύκονο. Από τις πλέον γνωστές αλυσίδες, αν και με μικρό σχετικά δίκτυο καταστημάτων – τέσσερα σημεία -, είναι η αλυσίδα The Bakers, που έκανε την εμφάνισή της στην αγορά την άνοιξη του 2007. Ωστόσο τελευταία έλευση στον κλάδο το 2013 είναι το Frank Ze Paul του κυπριακού ομίλου Imperial Trading Co. Ltd συμφερόντων του LP Ellinas Group, που αριθμεί ήδη έξι σημεία πώλησης και έχει στόχο την επέκταση εντός αλλά και εκτός ελληνικών συνόρων.
Ωστόσο στις αλλαγές που γίνονται, έστω και περιορισμένα, δείχνουν να συμμετέχουν και οι παραδοσιακές μικρές επιχειρήσεις σε γειτονιές που εκμεταλλευόμενες τις νέες διατάξεις που επιτρέπουν την πώληση καφέ και άλλων ροφημάτων και από τους φούρνους αναμορφώνουν τα καταστήματά τους και έχουν ήδη μπει και αυτές στη συγκεκριμένη αγορά
Αξίζει να σημειωθεί ότι μόνο η συνολική αγορά του ψωμιού και προϊόντων άρτου εκτιμάται σε 1,2 δισ. ευρώ, ενώ το βιομηχανοποιημένο κομμάτι του αυξάνεται κατά 5% σε ετήσια βάση τα τελευταία χρόνια.
Εδωσαν ζωή σε εμπορικές πιάτσες
Η εμφάνισή τους – κυρίως σε μεγάλα αστικά κέντρα – την τελευταία πενταετία μεταμόρφωσε σημαντικές εμπορικές πιάτσες που έδειχναν να ερημώνουν λόγω των λουκέτων σε επιχειρήσεις που έφερε η οικονομική κρίση και ταυτόχρονα οδήγησε σε ένα κυνήγι για τα σημεία – φιλέτα των εμπορικών δρόμων του κέντρου της Αθήνας και όχι μόνο, που άλλοτε φιλοξενούσαν καταστήματα ακριβών αλυσίδων ένδυσης και υπόδησης και ειδών πολυτελείας.