Τα ελληνικά «φθηνά χέρια» της Ολλανδίας

Μπορεί ο αριθμός των ελλήνων φοιτητών και των στελεχών επιχειρήσεων στην Ολλανδία να έχει αυξηθεί ραγδαία μετά το ξέσπασμα της κρίσης, άνοδο όμως εμφανίζει και το ποσοστό των Ελλήνων οι οποίοι απασχολούνται αρκετές ώρες ως ανειδίκευτοι εργάτες και υπό καθεστώς αδήλωτης εργασίας σε ολλανδικά θερμοκήπια, καλλιέργειες λουλουδιών, φάρμες, ταβέρνες και εστιατόρια. Παράλληλα, ανοδική εμφανίζεται η μετακίνηση των επονομαζόμενων «εργαζομένων με απόσπαση» από τη χώρα μας προς την Ολλανδία. Πρόκειται κυρίως για εξειδικευμένους τεχνίτες, οι οποίοι χαίρουν σχετικά υψηλών αποδοχών και συνθηκών εργασίας και απασχολούνται για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα σε μεγάλες εταιρείες στο λιμάνι του Ρότερνταμ.

Λίγα χιλιόμετρα έξω από το Αλσμίρ, εκεί όπου χτυπά κάθε ημέρα από τα ξημερώματα μέσω της καθιερωμένης δημοπρασίας η καρδιά της παγκόσμιας αγοράς λουλουδιών, ζει και εργάζεται ένα ζευγάρι Ελλήνων από το Ρέθυμνο. Το σπίτι τους βρίσκεται σε ένα πάρκο με εξοχικά μπανγκαλόου – γνώριμο περιβάλλον στην ολλανδική ενδοχώρα – πολύ κοντά στα χωράφια με τις καλλιέργειες τουλίπας όπου εργάζονται, φυτεύοντας και φροντίζοντας καθημερινά βολβούς. Βρήκαν τη δουλειά μέσω ενός Ολλανδού, ο οποίος επισκεπτόταν το Ρέθυμνο για διακοπές και ήταν θαμώνας της κρητικής ταβέρνας την οποία διατηρούσαν αρκετά χρόνια. Η κρίση έφερε τα πάνω κάτω και ο πρώην πελάτης τους έγινε πριν από τρία χρόνια εργοδότης τους. Αναγκάστηκαν να φύγουν από την Κρήτη λόγω των οικονομικών δυσχερειών, αλλά και των απειλών που δέχονταν από κυκλώματα στον χώρο της διασκέδασης και είχαν πυκνώσει αφόρητα μετά το ξέσπασμα της κρίσης. Στην Ολλανδία, όπως υποστηρίζουν άνθρωποι που τους γνωρίζουν, ήταν ευχαριστημένοι από την πρώτη στιγμή καθώς πληρώνονται στην ώρα τους, παρότι δουλεύουν περισσότερες ώρες από όσες έχουν επισήμως συμφωνήσει. Και δεν είναι οι μόνοι.

Δεκάδες Ελληνες έχουν αρχίσει να αναζητούν τα τελευταία χρόνια δουλειά σε ολλανδικά θερμοκήπια και καλλιέργειες λουλουδιών και λαχανικών, δουλεύοντας περισσότερες ώρες από αυτές που αναγράφονται στο συμβόλαιό τους, με αποτέλεσμα να αμείβονται αρκετά χαμηλότερα από το κατώτατο ωρομίσθιο (9,02 ευρώ για 38ωρη εργασία την εβδομάδα και 8,57 ευρώ για 40ωρη εργασία την εβδομάδα).

ΜΕ ΤΡΙΜΗΝΑ. «Οι περισσότεροι δουλεύουν με τρίμηνα. Υπογράφουν ένα συμβόλαιο, το οποίο είναι νόμιμο, αλλά απασχολούνται περισσότερες ώρες από αυτές που αναγράφονται επισήμως, οπότε υπαμείβονται αρκετά σε σύγκριση με το κατώτατο ωρομίσθιο. Με τον τρόπο αυτόν αποδέχονται μία σύμβαση, η οποία όμως δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα, καθώς πολλές ώρες εργασίας δεν καταγράφονται και δεν αμείβονται» λέει ο Παύλος Κερασαββόπουλος, πρόεδρος των ελληνικών κοινοτήτων στην Ολλανδία. Κατά πληροφορίες, πολλοί από αυτούς προέρχονται από τη Βόρεια Ελλάδα, είναι άνδρες, δουλεύουν κυρίως ως ανειδίκευτοι εργάτες και μένουν ανά ομάδες σε φθηνές εγκαταστάσεις μέσα ή κοντά στον χώρο εργασίας, που τους παραχωρούν για ορισμένο διάστημα οι εργοδότες τους. Παρά τις παραινέσεις ακόμη και δικηγόρων δεν προχωρούν σε καταγγελίες, καθώς προτιμούν ένα χαμηλότερο του νόμιμου αλλά σίγουρο εισόδημα, παρά την ανεργία στην Ελλάδα.  «Εχω συναντήσει πολλούς τα τελευταία χρόνια που εργάζονται χωρίς συμβόλαιο» επισημαίνει η Βαρβάρα Πολυχρονάκη, η οποία δίδασκε μέχρι πρότινος σε αρκετούς Ελληνες ολλανδικά. «Ανάμεσά τους είναι αρκετοί οι οποίοι δουλεύουν είτε για συγκεκριμένο διάστημα κάνοντας δουλειές που δεν θα έκαναν οι Ολλανδοί, είτε περιστασιακά για να βγάλουν κάποια μεροκάματα» λέει η κ. Πολυχρονάκη, η οποία έπειτα από 15 χρόνια παραμονής στην Ολλανδία επέστρεψε πρόσφατα για να εργαστεί στην Κρήτη. Ανάμεσα στους μαθητές της, οι οποίοι επιδίωκαν να εξοικειωθούν με τις βασικές γνώσεις της ολλανδικής γλώσσας, ήταν Ελληνες οι οποίοι απασχολούνταν σε αγροτικές δουλειές και θερμοκήπια, άλλοι στην κτηνοτροφία κυρίως σε φάρμες με αγελάδες, ενώ αρκετοί δούλευαν ως σερβιτόροι ή λαντζέρηδες σε εστιατόρια, χωρίς να δηλώνονται.

Η ΑΔΗΛΩΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Η Ολλανδία με 29% κατατάσσεται μόλις μία θέση μετά την Ελλάδα (πρώτη με 30%) στην ΕΕ ως προς την αδήλωτη εργασία. Το 2013 η αρμόδια υπηρεσία επιθεώρησης εργασίας SZW εντόπισε, βάσει 860 καταγγελιών, 582 εργαζομένους που αμείβονταν χαμηλότερα από τον κατώτατο μισθό (αύξηση 60% έναντι του 2012), ενώ ο αριθμός των εργοδοτών στους οποίους επιβλήθηκε πρόστιμο λόγω καταπάτησης εργασιακών νόμων αυξήθηκε κατά 14% έναντι του 2012.