Καλή προπονήτρια χωρίς φαντασία

^«Ομάδα της μαμάς». Ηταν αυτός ο χαρακτηρισμός που οι Βερολινέζοι απέδωσαν στην εθνική ομάδα ποδοσφαίρου της χώρας τους έπειτα από την κατάκτηση του παγκόσμιου πρωταθλήματος ποδοσφαίρου στα γήπεδα της Βραζιλίας. Σύμφωνα με τον γερμανό σκηνοθέτη Φόλκερ Σλέντορφ, βραβευμένο με τον Χρυσό Φοίνικα για τη μεταφορά του «Τενεκεδένιου ταμπούρλου», του αριστουργήματος του Γκίντερ Γκρας, στη μεγάλη οθόνη, ο χαρακτηρισμός αυτός είναι ενδεικτικός της ιδιαίτερης σχέσης που αναπτύχθηκε κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών μεταξύ των Γερμανών και της καγκελαρίου τους. Οπως ο Γιόγκι Λεβ, προπονητής της Εθνικής Γερμανίας, καθοδηγεί μεθοδικά την ομάδα του, έτσι ακριβώς και η Ανγκελα Μέρκελ καθοδηγεί όλους τους Γερμανούς έχοντας μπροστά της έναν και μοναδικό στόχο: την αποδοτικότητα. Αλλά η αποδοτικότητα από μόνη της δεν αρκεί γιατί η ζωή έχει ανάγκη και από φαντασία, την οποία η Μέρκελ φαίνεται ότι δεν διαθέτει με αποτέλεσμα «ο πρωταθλητής του κόσμου», σημειώνει με νόημα ο Σλέντορφ, να είναι γυμνός.  

«Ποια είναι η ιδέα αυτού του βασιλιά, αυτού του μονόφθαλμου μεταξύ των τυφλών, για την Ευρώπη; Πού αρχίζει και πού τελειώνει η Ευρώπη; Σε ποιο βαθμό οφείλει να παραμείνει εθνοτικά ευρωπαϊκή; Δεν υποχρεούται να μαζέψει στους κόλπους της, όπως οι ΗΠΑ, εκατομμύρια Αφρικανούς, Αραβες, Ασιάτες για να συνεχίσει να υπάρχει; Πώς μπορεί να επέλθει η οικονομική ενοποίηση μεταξύ Βορρά, Νότου και Ανατολής; Υπάρχει κάποιο προσχέδιο, μια ιδέα για το πώς η Γερμανία και η καγκελάριος οραματίζονται το μέλλον; Και ποιος είναι ο ρόλος που εμείς οι Γερμανοί επιθυμούμε να διαδραματίσουμε στον κόσμο;». Απαντήσεις σε αυτά τα κρίσιμα ερωτήματα δεν υπάρχουν. Την ευθύνη όμως, σημειώνει ο Σλέντορφ, δεν τη φέρει αποκλειστικά η Μέρκελ καθώς κανένας διανοούμενος, κανένας συγγραφέας, κανένας ιστορικός, κανένας φιλόσοφος (με εξαίρεση τον Χάμπερμας) και, κυρίως, κανένας πολιτικός δεν έχουν να προτείνουν κάτι. «Η καγκελάριος είναι μόνη της και για τον λόγο αυτό καταφεύγει στον ρόλο της μαμάς που βρίσκεται κοντά στον λαό, που δίνει ένα φιλί στον ιδρωμένο γιόκα της.

Το ιδανικό για τη Μέρκελ θα ήταν τα πάντα στην πολιτική να ήταν τόσο ξεκάθαρα και απλά όσο και στο ποδόσφαιρο». Η πραγματικότητα όμως αποδεικνύεται περισσότερο σύνθετη και απαιτητική, γεγονός που αναγκάζει τον Σλέντορφ να δηλώσει ότι «η Γερμανία δεν έχει κερδίσει ακόμα το πρωτάθλημά της».