Επιμένουν στο δημοψήφισμα

Το «όχι» των ρωσόφωνων αυτονομιστών προς τον ρώσο πρόεδρο και οι ρωσικές κυρώσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες έδωσαν χθες το στίγμα στην Ουκρανία μία ημέρα μετά το αιφνιδιαστικό ειρηνευτικό άνοιγμα του Βλαντίμιρ Πούτιν. Ο ισχυρός άνδρας της Ρωσίας είχε καλέσει τους αυτονομιστές να αναβάλουν το δημοψήφισμα που έχουν προγραμματίσει για την προσεχή Κυριακή με το ερώτημα της ανεξαρτησίας της περιοχής του Ντονμπάς, ενώ παράλληλα είχε διαβεβαιώσει ότι έχουν αποσυρθεί τα ρωσικά στρατεύματα από τα ουκρανικά σύνορα και είχε δηλώσει ότι οι ουκρανικές εκλογές που θα διεξαχθούν στις 25 Μαΐου είναι «προς τη σωστή κατεύθυνση». Το τριπλό άνοιγμα σκάλωσε, ωστόσο, στο ένα του σκέλος. Οι ρωσόφωνοι αυτονομιστές τόσο του Ντονέτσκ όσο και του Λουγκάνσκ διαμήνυσαν ότι θα προχωρήσουν κανονικά στη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος την Κυριακή. «Αυτή δεν είναι δική μας απόφαση, είναι η απόφαση του λαού του Ντονμπάς» δήλωσε εκπρόσωπος των αυτονομιστών.

Η Μόσχα απέφυγε να σχολιάσει επί της ουσίας την απόφαση των αυτονομιστών με τη δικαιολογία ότι δεν είχε επαρκείς πληροφορίες για την απόφαση.

Το Κίεβο από την πλευρά του είχε ξεκαθαρίσει ότι οι στρατιωτικές επιχειρήσεις στις ανατολικές επαρχίες θα συνεχίζονταν ακόμη κι αν οι αυτονομιστές αποφάσιζαν να αναβάλουν το δημοψήφισμα της Κυριακής με το οποίο καλούνται στις κάλπες τρία εκατομμύρια πολίτες. Στο κενό έπεσε εξάλλου και η προτροπή του Πούτιν για τη διεξαγωγή διαλόγου «επί ίσοις όροις» ανάμεσα στο Κίεβο και τους αυτονομιστές προκειμένου να αποκλιμακωθεί η ένταση. «Ενας διάλογος με τρομοκράτες είναι αδύνατος και αδιανόητος» απάντησε το υπουργείο Εξωτερικών της Ουκρανίας ενώ ο μεταβατικός πρόεδρος Ολεξάντρ Τουρτσίνοφ είχε προηγουμένως αποκλείσει κατηγορηματικά την έναρξη διαπραγματεύσεων με όποιον «έχει αίμα στα χέρια του».

Εικόνα αδιεξόδου διαφαίνεται και στο διπλωματικό πεδίο. Ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Τζον Κέρι είχε μία ακόμη τηλεφωνική επικοινωνία με τον ρώσο ομόλογό του Σεργκέι Λαβρόφ, ο οποίος του ζήτησε να ασκήσει την επιρροή που διαθέτει η Ουάσιγκτον στο Κίεβο ώστε να δημιουργηθούν οι συνθήκες για την αποκλιμάκωση της κρίσης. Λίγο νωρίτερα, πάντως, η Ρωσία είχε ανακοινώσει νέες κυρώσεις σε βάρος των ΗΠΑ και του Καναδά σε αντίποινα των αμερικανικών και των καναδικών κυρώσεων. Οι ρωσικές κυρώσεις επιβλήθηκαν εις βάρος αμερικανών και καναδών αξιωματούχων, οι οποίοι όμως δεν κατονομάζονται, και συνίστανται στην απαγόρευση εισόδου στο ρωσικό έδαφος.

Το άλλο αγκάθι ανάμεσα στις σχέσεις Μόσχας – Δύσης αφορά στην παρουσία του Βλαντίμιρ Πούτοιν στη στρατιωτική παρέλαση που πρόκειται να πραγματοποιηθεί σήμερα στην Κριμαία με αφορμή την επέτειο της νίκης στη Μάχη του Στάλινγκραντ. Οπως έγινε γνωστό, η Ανγκελα Μέρκελ ρώτησε ευθέως τον ρώσο πρόεδρο αν σκοπεύει να παραστεί στην παρέλαση σε τηλεφωνική επικοινωνία που είχαν πρόσφατα. «Εκείνος άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο σχετικά με την παρουσία του» ανέφερε ο γερμανός υπουργός Εξωτερικών Φρανκ Βάλτερ Σταϊνμάγερ. «Η κατάσταση θα περιπλακεί ακόμη περισσότερο αν παραβρεθεί ο Βλαντίμιρ Πούτιν στην παρέλαση» εκτίμησε ο επικεφαλής της γερμανικής διπλωματίας.

Φαίνεται πάντως ότι ο ρώσος πρόεδρος ποντάρει πολλά στους συμβολισμούς των ιστορικών γεγονότων. Σύμφωνα με ανακοίνωση του Κρεμλίνου, ο Πούτιν προτίθεται δώσει το «παρών» στις εκδηλώσεις που θα πραγματοποιηθούν στη Γαλλία για την επέτειο των 70 χρόνων από την απόβαση στη Νορμανδία. Εάν το πράξει, θα είναι η πρώτη του συνάντηση με τον αμερικανό πρόεδρο Μπαράκ Ομπάμα και τους άλλους δυτικούς ηγέτες από το ξέσπασμα της ουκρανικής κρίσης.

77% των Ουκρανών επιθυμούν να μην αλλάξουν τα σύνορα της χώρας τους, σύμφωνα με αμερικανική έρευνα. Το ποσοστό αυτό είναι 93% στις δυτικές επαρχίες και 70% στις ανατολικές