[Αγιογραφίες] Κική

Θα είναι η Ανγκελα Μέρκελ η δεύτερη γυναίκα που θα σφραγίσει την ευρωπαϊκή πολιτική; Η πρώτη ήταν, χωρίς αμφιβολία, η Μάργκαρετ Θάτσερ – αλλά αυτή έδρασε περισσότερο στο εξωτερικό κουλουάρ, δηλαδή στο τρίγωνο Αμερικής – Ευρώπης – Σοβιετικής Ενωσης. Η γερμανίδα καγκελάριος μπορεί να είπε μια κουβέντα παραπάνω στον Βλαντίμιρ Πούτιν εξ αφορμής της κρίσης στην Ουκρανία, αλλά η δική της πραγματική και βαριά ατζέντα είναι άλλη. Αν η Μάγκι είχε συμβολή στο τέλος του Ψυχρού Πολέμου – δεν είναι τυχαίο ότι έπεσε έναν χρόνο μετά τη λήξη του, το 1990 -, η Αντζι, όπως αναφέρεται στη Γερμανία, έχει να αντιμετωπίσει την κρίση της ευρωζώνης. Καθείς ή μάλλον καθεμία εφ’ ω ετάχθη.

Εκτός από κάτι καβγάδες με τον Ανδρέα Παπανδρέου για τα Μεσογειακά Προγράμματα – αλλά και κάποιες πουριτανικού στυλ συστάσεις που του έκανε το 1988-89 για την ιδιωτική του ζωή! -, η Θάτσερ δεν είχε πολλά πολλά με την Ελλάδα. Αντιθέτως, η Μέρκελ – που αναφέρεται σε τρίτο πρόσωπο στους αθηναϊκούς πολιτικούς κύκλους με το χαϊδευτικό Κική – θα είναι μάλλον μια πολιτικός που θα έχει μερίδιο στη νεότερη πολιτική ιστορία της Ελλάδας. Οπως ο Βαλερί Ζισκάρ Ντ’ Εστέν έδωσε στον Κωνσταντίνο Καραμανλή το αεροπλάνο του για να γυρίσει στην Ελλάδα το 1974 και τον στήριξε στα πρώτα δύσκολα βήματα της Μεταπολίτευσης.

Εδώ δικαιούται να ρωτήσει κανείς: Μα – μας στηρίζει η Μέρκελ; Ναι, μας στηρίζει. Αφανώς. Υπάρχουν πολλές ενδείξεις ότι το καλοκαίρι του 2012 ήταν εκείνη που τελικά δεν παρασύρθηκε από το κυρίαρχο ρεύμα σκέψης εντός της γερμανικής ελίτ σε Βερολίνο και Φρανκφούρτη, ένα ρεύμα που μας οδηγούσε πίσω στη δραχμή, παρασύροντας την Ευρώπη σε πρωτοφανείς και επικίνδυνους νομισματικούς πειραματισμούς και καταστρέφοντας την Ελλάδα. Την Ελλάδα η καγκελάριος προσπάθησε όσο μπορούσε να την καταλάβει. Στη σύνοδο του ΝΑΤΟ στο Σικάγο, στο τέλος της άνοιξης του 2012, η Μέρκελ είχε μακρά κουβέντα με παράγοντα της ελληνικής πολιτικής εξ αυτών που έχουν εμπειρία δεκαετιών και λευκούς κροτάφους. Η αλήθεια είναι πως όποιος έχει συζητήσει μαζί της – ή είναι παρών σε συζητήσεις με την καγκελάριο – την έχει βρει να είναι προσηνής, όσο και αν μπορεί να διατηρεί κάποιες φορές μια επιφύλαξη.

Κατά τα λοιπά, η επίσκεψη Μέρκελ στην Αθήνα ήταν μια προσπάθεια να αποκατασταθεί η σχέση μιας μεγάλης ξένης χώρας με την εγχώρια κοινή γνώμη. Οπως η επίσκεψη Κλίντον το 1999, όταν ο αμερικανός πρόεδρος ζήτησε συγγνώμη για τον ρόλο των ΗΠΑ στη δικτατορία. Το έκανε, βέβαια, και για να ανοίξει ο δρόμος για την ελληνοτουρκική προσέγγιση. Με τον ίδιο τρόπο η καγκελάριος αναγνώρισε το κοινωνικό κόστος, αναφέρθηκε στην ανοιχτή πληγή της ανεργίας και επικαλέστηκε την εμπειρία της ως πολίτη της Ανατολικής Γερμανίας, για να δείξει στο ελληνικό κοινό ότι έχει επίγνωση όσων έχει υποστεί η χώρα. Υπό την έννοια αυτήν, το Σαββατοκύριακο έκλεισε μια περίοδος – όχι με την επίσκεψη της καγκελαρίου αλλά με την έξοδο στις αγορές. Μαζί δεν πήγαν αυτά άλλωστε;

Λεπτομέρεια: η Ελλάδα μπήκε στα βαθιά της κρίσης, δηλαδή σε αστάθεια, με τα έκτροπα στην παρέλαση της 28ης Οκτωβρίου 2011. Δεν βγήκε ακόμη από την κρίση – η ανάπτυξη θα χρειαστεί και άλλη προσπάθεια – αλλά ξαναβρήκε τη σταθερότητα στις 24-25 Μαρτίου του 2014 – άλλη εθνική εορτή! -, όταν ελήφθη η οριστική απόφαση ότι θα πατηθεί το κουμπί για να βγούμε ξανά στις αγορές. Ενα κουμπί με διπλό κλειδί, ελληνικό και γερμανικό, αφού το Βερολίνο είχε πλήρη επίγνωση της προσπάθειας – είναι το λιγότερο που μπορεί να πει κανείς.