Πόλεμος δημοσιογράφων – ιδιοκτητών στη Liberation

Ισως τις πιο δύσκολες («μαύρες», σύμφωνα με τους συντάκτες…) ημέρες στη 40χρονη ιστορία της περνά η «Λιμπερασιόν», η ιστορική γαλλική εφημερίδα που συνίδρυσε το 1973 ο Ζαν-Πολ Σαρτρ, με έναν ανοικτό πλέον πόλεμο να μαίνεται μεταξύ εργαζομένων, διεύθυνσης και τριάδας βασικών μετόχων. Η κεντροαριστερή εφημερίδα δεν κυκλοφόρησε την Παρασκευή. Οι εργαζόμενοι έχουν εξαγγείλει απεργία και για σήμερα. Στο ενδιάμεσο, στο φύλλο Σαββατοκύριακου, κατέστησαν με αναπάντεχο και δραματικό τρόπο τα εν οίκω εν δήμω απαντώντας στο σχέδιο που διατύπωσαν οι μέτοχοι ώστε να επιβιώσει οικονομικά η «Λιμπέ» με ένα μανιφέστο για πρωτοσέλιδο.

«Είμαστε εφημερίδα ήταν ο πηχυαίος τίτλος. Και από κάτω: «Οχι εστιατόριο, όχι κοινωνικό δίκτυο, όχι πολιτιστικός χώρος, όχι τηλεοπτικό στούντιο, όχι μπαρ, όχι εκκολαπτήριο start-up εταιρειών…». Ακολουθούσε ένα τετρασέλιδο υπό τον γενικό τίτλο «Οι μαύρες ημέρες μιας καθημερινής εφημερίδας». Τα προβλήματα κρατούν καιρό. Η κυκλοφορία της «Λιμπέ» έπεσε τον Νοέμβριο κάτω από τα 100.000 φύλλα, στα 97.299, ο χειρότερος αριθμός εδώ και 15 χρόνια. Η τριάδα των μετόχων, οι γάλλοι επιχειρηματίες Μπρινό Λεντού και Εντουάρ ντε Ροτσίλντ και ο ιταλικός όμιλος Ersel, αρνούνται να ρίξουν χρήματα και η εφημερίδα αναζητεί νέους επενδυτές.

Τον περασμένο Νοέμβριο, οι εργαζόμενοι είχαν υιοθετήσει σε ποσοστό σχεδόν 90% πρόταση δυσπιστίας εναντίον των δύο διευθυντών Νικολά Ντεμοράν και Φιλίπ Νικολά, κρίνοντάς τους ανεπαρκείς και ζητώντας την απομάκρυνσή τους. Μέσα Ιανουαρίου, οι μέτοχοι συμπεριέλαβαν στο διευθυντήριο τον επιχειρηματία Φρανσουά Μουλιά. Αυτός κατάρτισε σχέδιο εξοικονόμησης χρημάτων, ζητώντας μεταξύ άλλων να αποδεχθούν οι εργαζόμενοι μειώσεις μισθών. Την Πέμπτη, οι τελευταίοι απήργησαν ζητώντας εκ νέου την αποπομπή των Ντεμοράν και Νικολά. Παρασκευή απόγευμα διάβασαν «με κατάπληξη, κατόπιν με οργή» το σχέδιο που δημοσιοποίησαν οι μέτοχοι με στόχο με προσελκύσουν επενδυτές.

Θέλουν να πάψει η «Λιμπέ» να είναι «μόνο μια εφημερίδα στο χαρτί» και να μετατραπεί η «μάρκα» της σε ένα «κοινωνικό δίκτυο, δημιουργό περιεχομένων που θα μπορούν να αποφέρουν έσοδα μέσω μιας μεγάλης παλέτας πολυμέσων (έντυπα, βίντεο, TV, ψηφιακά, φόρουμ, ραδιόφωνο κ.λπ.)». Θέλουν επίσης να μεταμορφώσουν, με τη βοήθεια του διάσημου σχεδιαστή Φιλίπ Σταρκ, την ιστορική έδρα της εφημερίδας στο Μαρέ, ένα κτίριο 4.500 τ.μ. (που νοικιάζει σήμερα η «Λιμπέ» από τον Λεντού), σε «έναν πολιτιστικό και συνεδριακό χώρο που θα περιλαμβάνει τηλεοπτικό στούντιο, ραδιοφωνικό στούντιο, ψηφιακή αίθουσα σύνταξης, εστιατόριο, μπαρ, ένα εκκολαπτήριο start-up»∙ ή άλλως, σε ένα «[καφέ] Flore του 21ου αιώνα, σταυροδρόμι όλων των πολιτικών, οικονομικών και πολιτιστικών τάσεων», χάρη «στη δύναμη της μάρκας “Λιμπερασιόν». Οι εργαζόμενοι θα μετακομίσουν «αναπόφευκτα» αλλού. Αλλά οι εργαζόμενοι αρνούνται ακόμα και να συζητήσουν μια τέτοια πρόταση μιλώντας για μια «Λιμπερασιόν» χωρίς τη «Λιμπερασιόν» κι ένα «πραγματικό πραξικόπημα των μετόχων εναντίον της εφημερίδας, της ιστορίας της, της ομάδας της, των αξιών της».

Σε επιθετικό τόνο, ο Μπρινό Λεντού απείλησε χθες να «ξεμπερδέψει με τους στενόμυαλους». Οπως σημείωνε όμως ο ιστότοπος Φρανς Ενφό, «παρότι είχε a priori όλα τα φόντα να γοητεύσει τους αναγνώστες της “Λιμπερασιόν”», το πρωτοσέλιδο του Σαββατοκύριακου δεν είχε, ακριβώς, το προσδοκώμενο αποτέλεσμα. Τα σόσιαλ μίντια γέμισαν από «εναλλακτικά», ειρωνικά πρωτοσέλιδα με τίτλους όπως «Είμαστε στον 21ο αιώνα» και πολλοί πιστοί αναγνώστες της εφημερίδας παραπονιούνται στον ιστότοπό της για τον «απόλυτο συντηρητισμό» που δείχνουν οι εργαζόμενοι, ρωτώντας τους αφενός «τι το τόσο φριχτό έχει αυτό το σχέδιο;» και αφετέρου «σε κάθε περίπτωση, έχετε άλλη λύση;».

Ανθρώπινο δυναμικό: 290 εργαζόµενοι