Αγγελος Εξάγγελος στην Αμερική των ’60s

«Inside Llewyn Davis»: Βασανιζόμαστε από την ύπαρξή μας, λες και αυτή μας επιβλήθηκε από κάποια ανώτερη δύναμη απέναντι στην οποία δεν μπορούμε να προβάλουμε τη δική μας λογική – βλέπετε, προφανές νόημα δεν υπάρχει και ακριβώς επειδή κάποιοι εκεί έξω δεν βρίσκουν το νόημα στον Θεό ή την οικογένεια (δύο από τους βασικότερους μοχλούς της κοινωνικής μας χαλιναγώγησης), αναζητούμε έναν στόχο που ίσως και να μας λύσει την απορία. Γιατί μας είναι αδύνατο να δεχτούμε πως όλα βασίζονται στην τύχη – το χάος. Και από αυτά τα ερωτήματα δείχνουν να βασανίζονται και οι ήρωες των αδελφών Κόεν.

Η νέα ταινία τους είναι μια από τις καλύτερές τους και ίσως η πιο θλιμμένη – και πώς αλλιώς να χαρακτηρίσεις ένα φιλμ ο κεντρικός ήρωας του οποίου προσπαθεί απεγνωσμένα να σταθεί αντάξιος στον κόσμο που ο ίδιος έχει επιλέξει να στήσει και στο τέλος ακόμη και αυτός τον αποβάλλει; Ο Λιούιν Ντέιβις του τίτλου (ένας υπέροχος Οσκαρ Αϊζαακ), αφανής καλλιτέχνης της φολκ (η ταινία διαδραματίζεται στην Αμερική των 60s, τότε δηλαδή που το εν λόγω ρεύμα θέριευε), είναι κι αυτός «ένας σοβαρός άνθρωπος» όπως και ο Λάρι, ο ήρωας του «A serious man» που φίλμαραν οι Κόεν το 2009. Και τα δυο φιλμ αφορούν ανθρώπους που προσπαθούν τόσο σκληρά να φανούν πιστοί στο προσωπικό τους αξιακό σύστημα, που στο φινάλε ακόμη και το προσωπικό τους σύμπαν δείχνει να τους αποβάλλει.

Το «Inside Llewyn Davis» παρακολουθεί την ιστορία ενός νεαρού μουσικού που προσπαθεί να «αναγνωριστεί» την εποχή της αναβίωσης της φολκ μουσικής στη Νέα Υόρκη του 1961. Χρήματα δεν έχει, ούτε σπίτι να μένει, οπότε πηγαινοέρχεται στα σπίτια των πρώην του αλλά και των ανθρώπων που ακόμα τον θαυμάζουν και τον ανέχονται – και ανά φάσεις είναι πραγματικά δύσκολο να τον ανεχτείς χωρίς να σε αποξενώσει η «ιδιαιτερότητα» του – η ιδιαιτερότητα ενός ακέραιου καλλιτέχνη που, μένοντας ακέραιος σ’ ένα πρότυπο που έχει ο ίδιος ορίσει, συνειδητοποιεί μάλλον αργά πως οι στόχοι του κοντράρονται στα ίσα με τα όποια ιδανικά του.

Ειρωνικό αν σκεφτεί κανείς τα αιχμηρά πολιτικά μηνύματα της φολκ σκηνής και εξαιρετικά θλιβερό αν το καλοσκεφτείς – όταν δηλαδή δεν χαζεύεις μαγεμένος την έξοχη αναπαράσταση της εποχής, τις υπέροχες ερμηνείες αλλά και την ίδια την προσωπική Οδύσσεια του ήρωά της, πέρα από συμβολισμούς και σημάνσεις. Καλυμμένη μ’ έναν χιουμοριστικό μανδύα, η ταινία διαγράφει έναν τέλειο αφηγηματικό κύκλο και όταν τελικά οδηγείται στο τέλος (που θα μπορούσε να είναι και η αρχή της), το μόνο που μένει είναι η μελαγχολία που αφήνει πίσω του ένα πετυχημένο πικρό αστείο – όσο πικρή και αστεία φαντάζει η ίδια μας η ύπαρξη.

(Βαθμοί: 9)