Ο μετανεωτερικός άνθρωπος έχει συνηθίσει να ακούει ότι τα φιλοσοφικά προτάγματα είναι απλώς γνώμες, όπου σε αυτά δεν υπάρχουν αλήθειες και αναλήθειες, ορθές ή λανθασμένες απόψεις. Σε αυτό το πλαίσιο δεν υπάρχουν καθολικώς αποδεκτοί κανόνες ηθικής, παρά μόνο πολιτισμικές συμπεριφορές διαφορετικών κοινωνικών ομάδων. Η ανθρωπότητα όμως θα ζούσε ακόμα στα σπήλαια αν δεν αναζητούσε την αλήθεια στη σχέση μεταξύ αναγκαιότητας και ελευθερίας. Η σχέση μεταξύ φυσικής πραγματικότητας και ηθικής ελευθερίας αποτελεί τον καμβά των φιλοσοφικών κειμένων που παρουσιάζουμε εδώ.Καμία όμως ελευθερία, αλλά και καμία ηθική δέσμευση ή αναγκαιότητα, δεν υπάρχει εκτός κοινωνίας και πολιτικής. Η πολιτική και η Ιστορία δεν υπάρχουν ερήμην της μνήμης, της αυτοβιογραφίας από τη μια και του φιλοσοφικού πλαισίου από την άλλη. Η μάχη κατά του ολοκληρωτισμού, του εκφασισμού, της αποδημοκρατικοποίησης δεν μπορεί να δοθεί αν η φιλοσοφία και η Ιστορία δεν είναι διαρκώς παρούσες. Και τα πολιτικά και ιστορικά βιβλία που εδώ παρουσιάζουμε δίνουν αυτή τη μάχη, τη μάχη της σχέσης της ελευθερίας με την αναγκαιότητα.

Γράμματα σε έναν φίλο Γερμανό

Albert Camus
Εκδόσεις Πατάκη
«Θα ήθελα να αγαπώ τη χώρα μου αγαπώντας παράλληλα και τη δικαιοσύνη». Αυτό είναι μόνο ένα απόσπασμα από τα τέσσερα γράμματα του Καμύ, γραμμένα την περίοδο 1943-44, όταν Γερμανός σήμαινε Ναζί. Και είναι γραμμένα για να διαχωρίζει τον ναζισμό ως ιδεολογία από τις εθνικές ταυτότητες. Ο Καμύ υποστηρίζει ότι κανείς άνθρωπος που αγαπά την ελεύθερη Ευρώπη δεν θα πρέπει να ταυτίζει τις εθνότητες με τις ιδεολογικές ακρότητες, γι' αυτό και υποβάλλει σε κριτική στάσεις και όχι έθνη. Εχουμε εδώ έναν ύμνο στον αντιεθνικισμό και στη μετριοπάθεια και ντοκουμέντα κατά της βίας. Εξαιρετικά επίκαιρα κείμενα στην εποχή των αντιγερμανικών αισθημάτων που τρέφουν πολλοί σημερινοί Ελληνες.
Σελ. 96, τιμή: 5,50 ευρώ
Μεταφυσική των Ηθών
Immanuel Kant
Μτφ. επιλεγόμενα Κώστας Ανδρουλιδάκης
Εκδόσεις Σμίλη
Για τον Καντ η ηθική στηρίζεται σε πρακτικούς λόγους και όχι, για παράδειγμα, σε θεωρητικές διδασκαλίες για την ύπαρξη της Αγίας Τριάδας, για την ενσάρκωση του Θεού ή για την ύπαρξη του σώματος στη μεταθανάτια ζωή. Ο μεγάλος γερμανός φιλόσοφος συνδέει την ηθική συμπεριφορά με τον Λόγο και όχι με την πίστη. Η καντιανή ηθική θεμελιώνεται στη βάση της ελευθερίας του ανθρώπου, ο οποίος όμως δεσμεύεται από τον Λόγο με απόλυτους νόμους. Η μετάφραση και τα επιλεγόμενα του Κώστα Ανδρουλιδάκη δεν είναι απλά άψογες εργασίες, αλλά και εξαιρετικά εμπνευσμένες από τη βαθιά γνώση του καντιανού έργου.
Σελ. 432, τιμή: 28 ευρώ
Περιπλανήσεις: Φιλοσοφικοί Στοχασμοί
Henry David Thoreau
Μτφ. Βασίλης Αθανασιάδης
Εκδόσεις Κέδρος
Ο Θορό είναι γνωστός ως ένας από τους σημαντικότερους υποστηρικτές της αξίας της πολιτικής ανυπακοής. Μιας ανυπακοής που όμως υπάγεται στον νόμο, όσο περίεργο και να ακούγεται αυτό στα αυτιά ορισμένων. Σε αυτό εδώ το βιβλίο ταξιδεύει στα αμερικανικά δάση, διασχίζει υπέροχες παρθένες εκτάσεις, παρακολουθεί τη δύσκολη ζωή καθημερινών ανθρώπων και στοχάζεται για το πόσο καλύτερη θα ήταν η ζωή του ανθρώπου αν αυτή ήταν εναρμονισμένη με τη φωνή και τους νόμους της φύσης. Ο Θορό αναδεικνύει τη μεταμορφωτική δύναμη της φύσης και την πραγματική φυσική υπόσταση των ανθρώπινων πραγμάτων.
Σελ. 240, τιμή: 12,50 ευρώ
Συνειρμοί, μαρτυρίες, μυθιστορίες
Γ. Β. Δερτιλής
Εκδόσεις Πόλις
Ο Γ. Β. Δερτιλής ως ιστορικός δεν χρειάζεται καμία παρουσίαση. Ειδικά με το έργο του «Ιστορία του Ελληνικού Κράτους 1830-1920» (Εστία) μας έχει χαρίσει μία από τις πιο θεμελιωμένες ιστορίες του νεότερου ελληνικού σχηματισμού. Με αυτό εδώ όμως το βιβλίο μάς χαρίζει μια συναρπαστική βιογραφική εικόνα της ζωής και των σκέψεων πέντε γενεών από τις δύο πλευρές των γονέων του. Εδώ η Ιστορία καθρεφτίζεται σε έναν ποταμό αναμνήσεων, βιωμάτων και συναισθημάτων. Είναι μια Ιστορία με ανθρώπινο πρόσωπο. Χαρακτηριστικά αναφέρω το κείμενο «αποσυνάγωγος κομμουνιστής», τον οποίο με τη λήθη τους «σκότωσαν» οι δικοί του άνθρωποι. Τέτοιες συγκινητικές αφηγήσεις απαρτίζουν αυτό το βιβλίο.
Σελ. 424, τιμή: 18 ευρώ
Η επιστροφή της Ηθικής Παλαιά και νέα ερωτήματα
Συλλογικό
Επιμέλεια: Σταύρος Ζουμπουλάκης
Εκδόσεις Αρτος Ζωής
Αν ο Καντ συνέδεε την ηθική με τον Λόγο, στο βιβλίο «Η επιστροφή της Ηθικής», το οποίο συμπεριλαμβάνει τις εισηγήσεις, αλλά και τη συζήτηση που προέκυψε σε μια ημερίδα που οργάνωσαν οι εκδόσεις Αρτος Ζωής, η ηθική συνδέεται άμεσα με την πίστη αλλά και με τον Λόγο. Η επιμέλεια των κειμένων ανήκει στον Σταύρο Ζουμπουλάκη. Εδώ μπορεί να διαπιστώσει καθένας ότι στον σύγχρονο διαθρησκευτικό θεολογικό λόγο δεν υπάρχουν μόνο ακραίες «δεσποτικές» φωνές, αλλά και κύματα μετριοπάθειας, που δεν ταυτίζουν την ηθική με τον φόβο της τιμωρίας αλλά με μηνύματα εσωτερικής τελειοποίησης του ηθικά ορθού.
Σελ. 602, τιμή: 20 ευρώ
Ο σταλινισμός και οι μεταμοντέρνοι θαυμαστές του Λεωνίδας Χατζηπροδρομίδης
Εκδόσεις Επίκεντρο
Ο δημοσιογράφος Λεωνίδας Χατζηπροδρομίδης γράφει ένα πάρα πολύ δυνατό βιβλίο για τις εποχές του σταλινικού ζόφου. Γράφει για ένα σύστημα που όλες οι δομές και οι θεσμοί του υπάγονταν στην εξουσία τής μιας ιδεολογίας που τα ερμηνεύει όλα, του ενός κόμματος που εκπροσωπεί τα πάντα και του ενός ηγέτη που συμπυκνώνει μόνος του το νόημα της Ιστορίας. Γράφει για διανοούμενους που αντιστάθηκαν, όπως ο φιλόσοφος Κολακόφσκι και ο ποιητής Μίλος, αλλά και για τον σύγχρονο φιλόσοφο - διασκεδαστή και μετανεωτερικό φίλο του σταλινισμού, τον Σλάβοϊ Ζίζεκ. Γράφει ένα ομολογουμένως αποκαλυπτικό βιβλίο.
Σελ. 240, τιμή: 14 ευρώ
Το μπεστ σέλερ του μίσους
Τα «Πρωτόκολλα των σοφών της Σιών» στην Ελλάδα (1920-2013)
Δημήτρης Ψαρράς
Εκδόσεις Πόλις
Το βιβλίο του δημοσιογράφου Δημήτρη Ψαρρά αποτελεί μια μελέτη της εκδοτικής πορείας και της επιρροής που το περίφημο «Πρωτόκολλο της Σιών» άσκησε και ασκεί σε αυτόν εδώ τον τόπο, τον έμπλεο με ανθρώπους έτοιμους να υποκύψουν στη σαγήνη του ανορθολογισμού και της αστυνομικής ερμηνείας των ιστορικών εξελίξεων. Το «Πρωτόκολλο» είναι η βίβλος του φόβου απέναντι στην ανοικτή παγκοσμιοποιημένη κοινωνία. Ο Ψαρράς εξηγεί τους κοινωνικούς λόγους για τους οποίους αυτή η φανερή ανοησία γοητεύει τόσους ανθρώπους, αλλά και αναδεικνύει τις διαχρονικές πολιτικές επιπτώσεις μιας ανάγνωσης που συνδέει τον ακροδεξιό με τον αντιιμπεριαλιστικό εθνικισμό.
Σελ. 394, τιμή: 16 ευρώ
Τα καθαρά χέρια της Χρυσής Αυγής
Κωστής Παπαϊωάννου
Εκδόσεις Μεταίχμιο
Ολοι θυμόμαστε τον αρχηγό της Χρυσής Αυγής Μιχαλολιάκο να υψώνει τα χέρια του σε φασιστικό χαιρετισμό και να κραυγάζει ότι «αυτά τα χέρια μπορεί να χαιρετούν έτσι, αλλά είναι χέρια καθαρά». Το πόσο είναι καθαρά αυτά τα χέρια περιγράφεται με γλαφυρότητα και σκωπτική διάθεση στο βιβλίο του Κωστή Παπαϊωάννου. Εδώ βλέπουμε ότι αυτά τα χέρια είναι γεμάτα αίμα και μίσος κατά ανυπεράσπιστων ανθρώπων. Εδώ αποκαλύπτονται οι δήθεν προστάτες του δημόσιου χώρου ως σκέτοι προστάτες. Βλέπουμε όμως και τη διολίσθηση του υπόλοιπου κομματικού συστήματος σε θέσεις ακροδεξιάς ατζέντας, θέσεις που συνέβαλαν στον εκφασισμό μεγάλου τμήματος της ελληνικής κοινωνίας.
Σελ. 264, τιμή: 14,40 ευρώ
ΠΑΣΟΚ
Η άνοδος και η πτώση(;) ενός ηγεμονικού κόμματος
Κώστας Ελευθερίου, Χρύσανθος Τάσσης
Εκδόσεις Σαββάλα
Οι δύο νέοι επιστήμονες αναλύουν τη ζωή ενός κόμματος που έδειχνε ότι θα γίνει κυρίαρχος του πολιτικού συστήματος, και όντως έγινε για 35 χρόνια. Στην ίδια του όμως την εσωτερική λειτουργία το ΠαΣοΚ έκρυβε την πτώση του. Αυτή τη λειτουργία επιδιώκουν από τη δική τους οπτική γωνία να αναδείξουν οι δύο συγγραφείς. Οσοι ενδιαφέρονται να μάθουν πώς συγκροτούνται οι ισχυροί πολιτικοί οργανισμοί, αλλά και τι παθαίνουν αυτοί όταν αμελούν να λειτουργήσουν με δημοκρατικές εσωκομματικές διαδικασίες, ας διαβάσουν αυτό το βιβλίο. Εχουν να μάθουν πολλά για την ιστορία της ιδιότυπης ελληνικής Κεντροαριστεράς.
Σελ. 240, τιμή: 11,70 ευρώ
Οι λέξεις και οι μάχες
Ριχάρδος Σωμερίτης
Εκδόσεις Πατάκη
Δημοσιογράφος αλλά και πολιτικά δρων πρόσωπο, αυτές είναι μόνο δύο από τις πολλαπλές ταυτότητες που κουβαλάει στον βίο του ο Ριχάρδος Σωμερίτης. Αυτό το βιβλίο γράφηκε με σκοπό να αποτελέσει μια αυτοβιογραφία, αλλά ξεπερνά κατά πολύ τους στόχους του ίδιου του συγγραφέα. Είναι ένας καθρέφτης της ιστορίας αυτού εδώ του τόπου με δύο όψεις: η μία είναι η μαχόμενη δημοσιογραφία και η πολιτική ζωή του συγγραφέα στην Ελλάδα (Αντίσταση, δικτατορία, Μεταπολίτευση) και η άλλη οι αγώνες του στη Γαλλία (Μάης του '68 στο Παρίσι). Μια ζωή εξαρτημένη από μία αγάπη, την αγάπη για τη δημοκρατία και την ελευθερία.
Σελ. 315, τιμή: 15 ευρώ