[Διαστάσεις] Ο Σαμαράς και το κινεζικό θαύμα

Το «dagua», που στα κινεζικά σημαίνει «κρεμασμένος», έχει τέσσερις παραλλαγές. Σε όλες ο κρατούμενος κρεμιέται με τρόπο που να διαστέλλονται οι τένοντες και να νεκρώνονται οι αρθρώσεις, χωρίς να μένουν ίχνη στο σώμα του. Η χειρότερη στάση είναι η διαγώνια, όταν το ένα χέρι τραβιέται προς τα πάνω και το άλλο προς τα κάτω. Είναι η συνηθέστερη μορφή βασανιστηρίων για τις κρατούμενες στο στρατόπεδο επανεκπαίδευσης της Μασάντζια στην επαρχία Λιαονίνγκ της Βορειοανατολικής Κίνας. Την περιγράφει παραστατικά στον απεσταλμένο της «Μοντ» μια πρώην κρατούμενη, η 56χρονη Γκάι Φενγκζέν, που έχει περάσει τέσσερις φορές από αυτό το στρατόπεδο. Το έγκλημά της; Ανταποκρίθηκε στην πρόσκληση των Αρχών να υποβάλει επίσημη καταγγελία για κάποια αδικία που υπέστη: μπορεί να κατεδάφισαν το σπίτι της ή να παραβιάστηκε ένας νόμος στην περιοχή της.

Στην Κίνα υπάρχουν 350 τέτοια στρατόπεδα που χρονολογούνται από την εποχή του Μάο. Τρεις κατηγορίες ανθρώπων συναντώνται εδώ: οι «εγκληματίες» (μεταξύ των οποίων τοξικομανείς και πόρνες), τα μέλη τού εκτός νόμου θρησκευτικού κινήματος Φαλούν Γκονγκ και οι γυναίκες που επιμένουν να κάνουν καταγγελίες (ορισμένες από τις οποίες έχουν ήδη περάσει από ψυχιατρικές κλινικές). Το κινεζικό περιοδικό «Λενς» δημοσίευσε πρόσφατα ένα ανατριχιαστικό ρεπορτάζ. Η κυβέρνηση διέταξε έρευνα. Και η έκδοση του περιοδικού ανεστάλη.

Θα μιλήσει για όλα αυτά ο Αντώνης Σαμαράς με τους κινέζους συνομιλητές του; Οχι βέβαια. Εδώ δεν μίλησε ο υπερήφανος γάλλος Πρόεδρος κατά την πρόσφατη επίσκεψή του και θα κάνει μνεία ο ταπεινός έλληνας Πρωθυπουργός; Οι ξένοι ηγέτες που επισκέπτονται την Κίνα γνωρίζουν να ξεχωρίζουν τις μπίζνες από τα ανθρώπινα δικαιώματα. Το αντικείμενο των συνομιλιών τους είναι η πρώτη. Τα δεύτερα αποτελούν εσωτερική υπόθεση της υπερδύναμης. Και οποιαδήποτε σύνδεση ανάμεσά τους είναι όχι μόνο αντιπαραγωγική, αλλά αυθαίρετη.

Ορισμένοι δυτικοί διανοούμενοι εξακολουθούν να πιστεύουν ότι μια οικονομία μπορεί να αναπτυχθεί ταχύτατα μόνο σε μια δημοκρατική κοινωνία. Η Κίνα τούς έχει διαψεύσει. Σύμφωνα μάλιστα με τον γνωστό συγγραφέα Γιου Χούα, η ραγδαία ανάπτυξη της κινεζικής οικονομίας είναι ακριβώς αποτέλεσμα της έλλειψης δημοκρατίας! Οι βίαιες εκκενώσεις σπιτιών, για τις οποίες διαμαρτύρονται γυναίκες σαν την Γκάι Φενγκζέν, επέτρεψαν να ισοπεδωθούν τεράστιες περιοχές και να μετατραπούν σε βιομηχανικές ζώνες. Η καταστολή που ασκείται στην εργασία επιτρέπει τη διατήρηση των μισθών σε χαμηλά επίπεδα. Οι ανισότητες, βέβαια, είναι τεράστιες. Η μόλυνση του περιβάλλοντος είναι ανησυχητική. Η διαφθορά φτάνει σε δυσθεώρητα επίπεδα. Οπως γράφει ο Ντανιέλ Κοέν στο βιβλίο του «Homo Economicus», πίσω από το «κινεζικό θαύμα» βρίσκει κανείς μια επιτομή των βιβλίων του Ντίκενς και του Μπαλζάκ. Αλλά αυτά είναι προβλήματα που πρέπει να λύσει ο Πρόεδρος Σι. Εμάς μας ενδιαφέρουν οι επενδύσεις.