[Κιόσκι] Σαν νευρωτικοί μεσήλικοι

Τον περασμένο Μάιο το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υιοθέτησε την πρόταση τριών ιταλών ευρωβουλευτών να αφιερωθεί μία ημέρα στη μνήμη εκείνων που αντιστάθηκαν στους ολοκληρωτισμούς. Η ημερομηνία που επελέγη για την Ευρωπαϊκή Ημέρα Μνήμης των Δικαίων ήταν η 6η Μαρτίου. Η επιλογή δεν ήταν τυχαία: σαν αύριο στις 6 Μαρτίου του 2007 άφησε την τελευταία του πνοή ο Μόσε Μπέσκι, επικεφαλής της Επιτροπής των Δικαίων του Μουσείου του Ολοκαυτώματος στο Ισραήλ. Η δουλειά του Μπέσκι ήταν να εξετάζει τις προτάσεις για τον τιμητικό τίτλο του Δικαίου των Εθνών, ο οποίος απονέμεται σε μη Εβραίους που στη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου έσωσαν με κίνδυνο της ζωής τους εκατομμύρια Εβραίους. Ο ίδιος ο Μπέσκι και δύο από τα τρία αδέλφια του σώθηκαν χάρη στον Οσκαρ Σίντλερ και την περίφημη λίστα του.

ΤΟ ΣΥΜΒΟΛΟ της Ευρωπαϊκής Ημέρας Μνήμης των Δικαίων είναι ένα δέντρο από λέξεις. Εκείνες που ξεχωρίζουν είναι «Δίκαιοι», «Ελπίδα», «Ελευθερία», «Αλληλεγγύη», «Αξιοπρέπεια», «Μνήμη», «Διάλογος», «Συμφιλίωση». Οπως μας πληροφορεί η Corriere della Sera, στους κήπους του Μόντε Στέλα, στο Μιλάνο, θα φυτευθούν αύριο τέσσερα δένδρα στη μνήμη του Φρίντγιοφ Νάνσεν, του νορβηγού εξερευνητή που βοήθησε εκατοντάδες χιλιάδες έλληνες πρόσφυγες της Μικράς Ασίας, του βούλγαρου πολιτικού Ντίμιταρ Πέσεβ στον οποίο οφείλουν τη ζωή τους τουλάχιστον 50.000 Εβραίοι, του τσέχου συγγραφέα Βάτσλαβ Χάβελ ο οποίος εκδιώχθηκε από το κομμουνιστικό καθεστώς της χώρας του και του Σαμίρ Κασίρ, λιβανέζου δημοσιογράφου και πολιτικού ο οποίος πλήρωσε με τη ζωή του τον αγώνα του υπέρ ενός λαϊκού, δημοκρατικού και πολυεθνικού κράτους. Εκδηλώσεις θα πραγματοποιηθούν επίσης στις Βρυξέλλες, στην Πράγα, στην Αγία Πετρούπολη και στο Σαράγεβο.

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ Ημέρα Μνήμης των Δικαίων δεν μας θυμίζει μόνο εκείνους που αγωνίστηκαν για μια ελεύθερη κοινωνία. Μας θυμίζει ακόμη ότι η εποχή των ολοκληρωτισμών δεν είναι πολύ μακριά, ότι μετράμε μόλις 60 χρόνια ειρήνης έπειτα από αιματηρούς πολέμους αιώνων, μερικές πολύτιμες δεκαετίες δημοκρατίας. Θα έπρεπε να τα θυμηθούμε όλα αυτά τώρα που το διάλειμμα ηρεμίας δείχνει να τελείωσε και αχνοφέγγει μια νέα φάση νευρικότητας και απαισιοδοξίας για την κοινή μας μοίρα. Υπάρχει κάτι εντυπωσιακό στην ευκολία με την οποία καταθλίβεται η Ευρώπη, κάτι μοναδικό στην επιμονή με την οποία αρνείται να δει πέρα από τον εαυτό της. Αν, ας πούμε, κοιτάζαμε προς τον Νότο θα βλέπαμε μια άλλη ήπειρο να ανθίζει. Μισό αιώνα από το τέλος της αποικιοκρατίας, επισημαίνει ο Economist, η Αφρική διανύει την καλύτερή της περίοδο. Η οικονομία της αναπτύσσεται, οι περισσότερες χώρες της έχουν ειρήνη, τα παιδιά-στρατιώτες έχουν μειωθεί κι έχουν αυξηθεί κατακόρυφα εκείνα που πηγαίνουν στο σχολείο. Οχι, η Ευρώπη δεν μπορεί να συγκριθεί με την Αφρική. Γιατί δεν μπορεί να υπάρξει σύγκριση ανάμεσα σε έναν νευρωτικό λευκό μεσήλικο και έναν γελαστό νεαρό μαύρο που δεν έχει χρόνο για νευρώσεις.