Η επιστροφή του Κατάρ και τα σενάρια για το Ελληνικό

Στη μάχη διεκδίκησης του Ελληνικού ρίχνεται ξανά το Κατάρ ενώ την ίδια στιγμή υπάρχουν σενάρια για σταδιακή αξιοποίηση του έργου, ακόμη και για διάσπασή του σε «καλό» και σε «κακό» – αφού, όπως εξηγούν αρμόδια στελέχη, δεν έχουν και τα 6.000 στρέμματα την ίδια αξία.

Με τον όρο «καλό» πηγές του ΤΑΙΠΕΔ εξηγούν ότι εννοούν το κάτω τμήμα, δηλαδή το παραθαλάσσιο μέτωπο, το οποίο χαρακτηρίζεται εξαιρετικά προσοδοφόρο. Από εκεί και πέρα υπάρχει ένα λιγότερο υψηλής αξίας επί της Βουλιαγμένης, ενώ χαμηλής αξίας ζώνη χαρακτηρίζεται το πρώην αεροδρόμιο.

Το Κατάρ έκανε στροφή αναφορικά με το Ελληνικό και επανέκαμψε στον διαγωνισμό υπογράφοντας τη σχετική συμφωνία εμπιστευτικότητας που του ανοίγει τον δρόμο για τη συμμετοχή του σε αυτόν. Ετσι, αυξάνονται οι υποψήφιοι μνηστήρες από τρεις σε τέσσερις: η Qatari Diar, η βρετανική London Regional Properties, η ισραηλινή Elbit και η ελληνική Lamda Development. Επιπλέον, το Κατάρ επαναβεβαίωσε, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, και το ενδιαφέρον του για τον διαγωνισμό πώλησης του Αστέρα Βουλιαγμένης.

Κυβερνητικές πηγές αποδίδουν την επανάκαμψη του καταριανού fund στην αλλαγή του κλίματος μετά το πρόσφατο ταξίδι Σαμαρά στην Ντόχα. Η ελληνική πλευρά ενημερώθηκε για τη θετική αυτή εξέλιξη τη Δευτέρα, ενώ το βράδυ της Τρίτης εστάλησαν και τα σχετικά έγγραφα στο ΤΑΙΠΕΔ. Δηλώσεις για την επανεμφάνιση του αραβικού fund έκανε χθες εξερχόμενος από το Μέγαρο Μαξίμου ο υφυπουργός Ανάπτυξης Νότης Μηταράκης προσθέτοντας ότι η συνεργασία με το Εμιράτο συνεχίζεται επάνω σε τρεις πυλώνες: τη δημιουργία του επενδυτικού ταμείου που αποφασίστηκε κατά την πρόσφατη επίσκεψη Σαμαρά στο Κατάρ, τις ιδιωτικοποιήσεις και τα έργα του ιδιωτικού τομέα.

Στην παρούσα φάση καθένας εκ των τεσσάρων υποψήφιων επενδυτών ετοιμάζει το master plan για την ανάπτυξη της έκτασης, γι’ αυτό και βρίσκεται σε επαφές με κορυφαίες διεθνείς εταιρείες στην ανάπτυξη έργων μεικτής χρήσης και με αρχιτεκτονικά γραφεία. Δεν αποκλείεται πάντως ως τα μέσα Ιουλίου, οπότε λήγει η προθεσμία για την κατάθεση των δεσμευτικών προσφορών και των τεχνικών φακέλων από τους τέσσερις μνηστήρες, να προκύψουν μεταξύ τους συμπράξεις.

Σταδιακή αξιοποίηση. Αναφορικά με τον τρόπο αξιοποίησης της έκτασης και τις επιλογές που υπάρχουν, στελέχη του ΤΑΙΠΕΔ εξηγούν ότι στο χειρότερο δυνατό σενάριο που το Ελληνικό δεν καταστεί δυνατό να παραχωρηθεί ενιαίο (και τα 6.000 στρέμματα μαζί), «μπορεί να καταλήξουμε να δώσουμε μόνο το παραλιακό μέτωπο όπου και το μεγαλύτερο ενδιαφέρον, αφήνοντας το υπόλοιπο τμήμα για μελλοντική αξιοποίηση». Ούτως ή άλλως το Ελληνικό, το οποίο θα παραχωρηθεί για 99 χρόνια, είναι ένα έργο που θα αναπτυχθεί σταδιακά από τον ανάδοχο σε διάστημα πολλών ετών – 10 ή και παραπάνω. Εξάλλου το μοντέλο της σταδιακής αξιοποίησης μιας τεράστιας έκτασης ακολουθείται συχνά στο εξωτερικό. Τέτοια είναι η περίπτωση μεγάλου έργου που έχει αναλάβει να αξιοποιήσει στον Παναμά η London Regional, ένας από τους υποψήφιους διεκδικητές του Ελληνικού.

Στο μεταξύ, σύμφωνα με καλά ενημερωμένες πηγές, οι σχέσεις του ΤΑΙΠΕΔ με την Ελληνικόν ΑΕ (εταιρεία που έχει αναλάβει την αξιοποίηση του χώρου) δεν είναι και οι καλύτερες, αφού οι δύο πλευρές φέρονται να έχουν αντίθετες απόψεις.

Στελέχη της Ελληνικόν ΑΕ θεωρούν ότι η συμμετοχή του Δημοσίου σε ποσοστό 30% επί των κερδών από την αξιοποίηση, δηλαδή την πώληση των κατοικιών που θα κατασκευαστούν, θα καθυστερήσει να φέρει έσοδα.

Χωρίς προτάσεις. Από την πλευρά τους, στελέχη του ΤΑΙΠΕΔ εξηγούν ότι η χώρα για 31 χρόνια δεν είχε καμία συγκροτημένη πρόταση για το τι πρέπει να γίνει στο Ελληνικό. «Αν η χώρα ήξερε τι ήθελε, τότε θα το είχε κάνει», λένε χαρακτηριστικά. «Υπάρχουν ακόμη θέματα που πρέπει να ξεκαθαριστούν, όπως για παράδειγμα το ποιος θα συντηρεί το πάρκο: ο επενδυτής ή το κράτος. Μια λύση είναι να γίνει έστω και προσωρινά ένας νέος δήμος που θα αναλάβει τις υποδομές».

Και γιατί δεν έχει γίνει τίποτα; «Επειδή όλοι είχαν συνειδητοποιήσει ότι πρόκειται για πολύ ακριβό έργο. Ελεγαν λοιπόν να γίνει πάρκο, επειδή ήταν η εύκολη λύση και συγχρόνως χάιδευαν αυτιά», απαντούν πολεοδόμοι και αρχιτέκτονες που έχουν ασχοληθεί με το Ελληνικό.

Ουτοπία. Σύμφωνα πάντως με πολεοδόμους, σήμερα είναι «ουτοπία» το να βρεθεί ένας επενδυτής που θα βάλει 5 δισ. ευρώ σε περίοδο κρίσης. Και αυτό που κάνει ακόμη πιο δύσκολο το όλο εγχείρημα είναι, όπως λένε, ότι δεν υπάρχει προηγούμενη παγκόσμια εμπειρία από τέτοιου είδους επένδυση. Ετσι, στην περίπτωση που βρεθεί ο επενδυτής, εκτιμάται ότι θα θέσει τέτοια προαπαιτούμενα που θα είναι πολύ δύσκολο να γίνουν αποδεκτά.

«Επί της ουσίας πρόκειται για ασκήσεις επί χάρτου. Θεωρώ ότι ο υποψήφιος αγοραστής δεν μπορεί να πάρει πακέτο όλη την έκταση», υποστηρίζει ο καθηγητής Πολεοδομίας στο ΕΜΠ και πρώην πρόεδρος του ΟΡΣΑ Γιάννης Πολύζος. «Είμαστε υπέρ της ανάπτυξης, αλλά να γίνει σταδιακά ώστε να μην κτιστεί μόνο το παραλιακό μέτωπο αφήνοντας ανεκμετάλλευτο όλο το πίσω μέρος του Ελληνικού».

Πώς μπορεί να διαχωριστεί
Με τον όρο «καλό», πηγές του ΤΑΙΠΕΔ εξηγούν ότι εννοούν το κάτω τμήμα, δηλαδή το παραθαλάσσιο μέτωπο, το οποίο χαρακτηρίζεται ως εξαιρετικά προσοδοφόρο. Από εκεί και πέρα υπάρχει ένα λιγότερο υψηλής αξίας επί της Βουλιαγμένης, ενώ ως χαμηλής αξίας ζώνη χαρακτηρίζεται το πρώην αεροδρόμιο.