[Πρόσωπα] Οικονομολόγος της… φυλακής

Από την τηλεόραση στο ραδιόφωνο, από το ραδιόφωνο στις μεγάλες εφημερίδες της Πορτογαλίας και ξανά από την αρχή. Ως αυθεντία στα οικονομικά, ο Αρτούρ Μπαπτίστα ντα Σίλβα πάντα είχε κάτι χρήσιμο να σχολιάσει για την κρίσιμη οικονομική κατάσταση της χώρας του και κυρίως κατά των αυστηρών μέτρων λιτότητας. Ποιος θα μπορούσε να αγνοήσει άλλωστε έναν πρώην προεδρικό σύμβουλο, πρώην εισηγητή της Παγκόσμιας Τράπεζας, οικονομικό ερευνητή των Ηνωμένων Εθνών και ακαδημαϊκό στις ΗΠΑ; Το πρόβλημα όμως με τον κύριο Ντα Σίλβα ήταν ότι τελικά δεν ήταν τίποτε από όλα αυτά. Οπως αποδείχθηκε, ο πορτογάλος σοφολογιότατος των οικονομικών δεν ήταν παρά ένας παραχαράκτης του κοινού Ποινικού Δικαίου με πολλά πλαστά διαπιστευτήρια και με μια μεγάλη προϋπηρεσία πίσω από… της φυλακής τα σίδερα. Εως τον περασμένο Δεκέμβριο κανείς δεν μπορούσε να φανταστεί το παιχνίδι που έπαιζε ο 61 ετών Ντα Σίλβα εις βάρος των μέσων ενημέρωσης και ολόκληρου του έθνους. Τον Απρίλιο του 2012 έκανε μία εντυπωσιακή εμφάνιση στο μεγαλύτερο φιλανθρωπικό ίδρυμα της Πορτογαλίας, εφοδιασμένος με ένα σωρό – πλαστές – επαγγελματικές κάρτες και μία διδακτορική διατριβή άκρως εντυπωσιακή μεν, πλην όμως «δανεισμένη», μέσω του Διαδικτύου, από τον πραγματικό της συγγραφέα, έναν υπάλληλο της Παγκόσμιας Τράπεζας. Παράλληλα, ο Ντα Σίλβα δήλωνε καθηγητής Κοινωνικής Οικονομίας στο ιδιωτικό Κολέγιο Μίλτον, στο Γουισκόνσιν – το οποίο είχε αναστείλει τη λειτουργία του από το 1982 – και κόμπαζε δεξιά και αριστερά ως ιθύνων νους μιας έρευνας του ΟΗΕ πάνω στις επιπτώσεις της οικονομικής ύφεσης στις χώρες της Βόρειας Ευρώπης.

Οπως ήταν αναμενόμενο, το βαρύ «κατηγορώ» του για τις εκτεταμένες περικοπές σε μισθούς και οι αυστηρές προειδοποιήσεις του ότι ο ΟΗΕ σκοπεύει να επιληφθεί του θέματος βρήκαν πολλά ευήκοα ώτα μέσα σε έναν οικονομικά ταλαιπωρημένο λαό. Σύμφωνα με την ισπανική εφημερίδα «Ελ Παΐς», η αμείλικτη κριτική του κατά τη διάρκεια ενός διαλόγου στη Διεθνή Λέσχη, μία από τις πιο ξακουστές πολιτιστικές και κοινωνικές οργανώσεις της Πορτογαλίας, τον περασμένο μήνα, χαιρετίστηκε με επευφημίες και βροντερά χειροκροτήματα. Ωσπου έφθασε σε έναν πορτογαλικό τηλεοπτικό σταθμό, τον περασμένο Δεκέμβριο, η καταγγελία των Ηνωμένων Εθνών ότι ο Ντα Σίλβα ουδέποτε εργάστηκε για τον Οργανισμό, ούτε καν ως εθελοντής, όπως ο ίδιος ισχυρίστηκε στη συνέχεια. Ακολούθησε περαιτέρω δημοσιογραφική έρευνα, η οποία αποκάλυψε ότι πίσω από τον επαγγελματία οικονομολόγο κρυβόταν ένας επαγγελματίας απατεώνας.

Οι μόνοι που από την αρχή ξαφνιάστηκαν σαν τον είδαν να γίνεται ξαφνικά ένα με την οικονομική ελίτ της χώρας του ήταν οι πρώην συγκρατούμενοί του, αλλά και μερικοί φίλοι του από τα παλιά. Οπως ο Ρικάρντο Σα Φερνάντες, παλιός του συμμαθητής και δικηγόρος, που έτυχε να τον συναντήσει στις πορτογαλικές φυλακές επισκεπτόμενος κάποιον πελάτη του. «Εμεινα κατάπληκτος με το πώς κατάφερε να αφήσει πίσω του το παρελθόν του», σχολίασε στο πορτογαλικό περιοδικό «Βιζάο».