Επιστροφή στο μέλλον

Σε συνάντησή τους προ ετών, ο Λεωνίδας Κύρκος είχε παροτρύνει τον Αλέξη Τσίπρα να μην κάνει το ίδιο λάθος «που κάναμε εμείς στις εκλογές του ’46». Η αναφορά στο παρελθόν αφορούσε την αποχή της Αριστεράς από τις τότε κάλπες. Αυτό την έθεσε εκτός Βουλής και νορμάλ πολιτικής, αφήνοντας ελεύθερο πεδίο στα όπλα και στη βία, δηλαδή στη δυναμική που οδηγούσε σε νέο εμφυλιακό γύρο. Η σύσταση για το παρόν είχε να κάνει με την αντιπαλότητα του ΣΥΡΙΖΑ απέναντι στο ΠΑΣΟΚ. Κάτι που ακύρωνε την προσπάθεια για ένα ευρύ κεντροαριστερό μέτωπο, όπως είχε συμβεί με την Ελιά στην Ιταλία.

Ο Κύρκος δεν ζει πια. Πού να φανταζόταν ότι στην πρώτη συνάντησή του με τον γερμανό υπουργό Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε ο Αλέξης Τσίπρας θα πήγαινε χρονικά πιο πίσω από το ’46; Και θα έβαζε θέμα κατοχικού δανείου. Αντί το ιστορικό παρελθόν να είναι αφορμή για προβληματισμό και μάθηση, μετατρέπεται σε ιδεοληπτική παγίδα και φυλακή οπισθοδρόμησης. Τα διαρθρωτικά προβλήματα μιας Ελλάδας εγκλωβισμένης στις συντεχνίες του Δημοσίου και στα πάσης φύσεως ολιγοπώλια τι σχέση έχουν με τα δάνεια της Κατοχής; Για να μη μιλήσει κανείς για τις εκατοντάδες δις των δανείων από το 2010 και μετά ή για τα αλλεπάλληλα κουρέματα του χρέους.

Ολα αυτά συνοψίζονται σε μία φράση με ειρωνική σήμανση: επιστροφή στο μέλλον. Αλλά και στροφή στην αντιπολιτευτική πεπατημένη της Μεταπολίτευσης. Οπως και ο Καραμανλής του 2001-2003, έτσι και ο Αλέξης του 2012 δεν βλέπει άλλη λύση για να φθείρει τους κυβερνώντες από τη σκανδαλολογία. Εκτός από το κατοχικό δάνειο, το άλλο ζήτημα που ετέθη στον γερμανό υπουργό Οικονομικών είναι για τη δικογραφία Χριστοφοράκου. Οτι ο ΣΥΡΙΖΑ βγήκε οφσάιντ στο θέμα της λίστας Λαγκάρντ είναι φανερό από τον χορό των επτά πέπλων που επιχειρεί εδώ και ημέρες η Κουμουνδούρου. Ας ξαναζεστάνουν λοιπόν την υπόθεση Siemens, που έχει και το πλεονέκτημα ότι ενοχλεί το Βερολίνο, καθώς δημιουργεί προβλήματα σε εκτέλεση συμβάσεων με το Δημόσιο, του οποίου η γερμανική εταιρεία είναι διαχρονικός προμηθευτής.

Ολα αυτά, βεβαίως, είναι ελαφρώς γερασμένα και πολιτικώς περιθωριακά. Και το ερώτημα είναι αν εκφράζουν το 27% του εκλογικού σώματος που ψήφισε ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές του Ιουνίου. Η αξιωματική αντιπολίτευση αδυνατεί να εκφράσει μια πειστική εναλλακτική λύση για την οικονομία – όσο τουλάχιστον αρνείται ότι θέλει να μας πάει στη δραχμή. Ωστόσο, η ατζέντα της συνάντησης στο Βερολίνο αποκαλύπτει πενία ιδεών. Ακόμη χειρότερα: αν εξαιρέσει κανείς τα μοδάτα casual ντυσίματα και τα πλάνα από το περπάτημα στο χιονισμένο Βερολίνο, η νεότερη γενιά της ελληνικής Αριστεράς φαίνεται να πάσχει από ένα μείγμα απομονωτισμού και επαρχιωτισμού. Ειρωνεία: επαρχιωτισμός χρεώνεται και στην αριστερή ηγεσία της δεκαετίας του ’40, με εξαίρεση τον Νίκο Ζαχαριάδη που έκανε, όμως, το παιχνίδι της Μόσχας. Ηταν μία επιλογή επαναστατικού διεθνισμού, που σήμαινε θυσία της Ελλάδας για να πετύχει ο Στάλιν άλλους στόχους σε άλλα μέτωπα.

Το συμπέρασμα μετά το Βερολίνο είναι ότι το σερί Τσίπρα στο εξωτερικό δεν έχει να δώσει κάτι. Την ίδια ώρα ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ δίνει την αίσθηση ότι δεν έχει έλεγχο ούτε της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ούτε της πολιτικής ατζέντας των ευρύτερων δυνάμεων που συσπειρώνονται γύρω από το κόμμα του. Αυτό σημαίνει ότι ο Αλέξης θα αντιμετωπίσει δύσκολα διλήμματα αν η ελληνική πολιτική μπει στον αστερισμό της βίας και, πιο συγκεκριμένα, σε μια αντιπαράθεση μεταξύ κυβέρνησης και αντιεξουσιαστών.