[Αποψη] Ο χρόνος, η ύφεση και η έκρηξη

Η συρρίκνωση της οικονομίας στο τρίτο τρίμηνο ξεπέρασε και πάλι τις προσδοκίες, καθώς ανήλθε στο 7,2%, με τους αναλυτές να αναμένουν συνέχεια των αρνητικών επιδόσεων, καθώς η κυβέρνηση θα υλοποιεί το επόμενο διάστημα πακέτο περικοπών ύψους 13,5 δισ. ευρώ. Από την έναρξη της κρίσης το 2009 η οικονομία έχει συρρικνωθεί κατά 21%, αλλά καθώς το 2013 αναμένεται να συνεχιστεί η εξαετής πλέον ύφεση, η σωρευτική πτώση του ΑΕΠ ίσως ξεπεράσει το 25%.

Τα στοιχεία επιβεβαίωσαν ότι η ύφεση επιδεινώθηκε περαιτέρω στη διάρκεια των καλοκαιρινών μηνών, ενώ οι επίσημές προβλέψεις για συρρίκνωση της οικονομίας 6,5% το 2012 και 4,5% το 2013 ίσως τελικά αποδειχθούν, για ακόμη μία φορά, υπερβολικές καθώς, όπως προβλέπεται, η ύφεση εφέτος θα φθάσει το 7,25%. Επίσης η απόφαση των δανειστών για διετή επιμήκυνση μπορεί να θεωρηθεί μεν θετική εξέλιξη, η έλλειψη σαφήνειας όμως σχετικά με το πώς αυτή η επέκταση θα χρηματοδοτηθεί, καθώς επίσης και η βαθιά διαφωνία για το ποια μορφή θα έχει η αναγκαία ελάφρυνση του χρέους ώστε αυτό να καταστεί βιώσιμο, εντείνουν τον προβληματισμό.

Στην Ευρώπη πάντως ορισμένοι επισημαίνουν πως όποιος προσπαθεί τώρα να κερδίσει χρόνο αναβάλλοντας σημαντικές μη δημοφιλείς αποφάσεις για την Ελλάδα παίζει με τη φωτιά. Η χώρα βρίσκεται στα πρόθυρα κοινωνικής έκρηξης. Το πολιτικό σύστημα απειλείται με κατάρρευση και η Ευρώπη, λένε, δεν μπορεί να αδιαφορεί.

Οι λύσεις που θεωρούνται σήμερα πολιτικά εφικτές αφορούν μείωση των επιτοκίων για τα διμερή δάνεια, την προσφορά των κερδών από τις θέσεις που έχουν οι εθνικές Κεντρικές Τράπεζες και ένα πρόγραμμα εξαγοράς για τα αναδιαρθρωμένα ομόλογα του PSI. Αυτά όμως δεν επαρκούν για να εξασφαλιστεί η βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους. Ετσι, μεγάλο μέρος της αγοράς πιστεύει πως χωρίς ένα κούρεμα με τη συμμετοχή του δημόσιου τομέα η χώρα δεν θα ξεφύγει από την παγίδα του χρέους. Ωστόσο, εν αναμονή των γερμανικών εκλογών τον ερχόμενο Σεπτέμβριο, κάτι τέτοιο φαντάζει πολύ δύσκολο.

Η οριστική επίλυση των οικονομικών προβλημάτων στην Ευρώπη πάντως θα είναι, όπως λέγεται, μία πολυετής διαδικασία, διότι απλώς δεν υπάρχει γρήγορη λύση. Το ερώτημα όμως είναι αν η Ελλάδα έχει τον χρόνο να είναι μέρος της λύσης αυτής, όταν και όποτε γίνει, καθώς ορισμένες φωνές, όπως αυτή της Citi, επιμένουν πως υπάρχουν 60% πιθανότητες η χώρα να εξέλθει από την ευρωζώνη τους επόμενους 12 με 18 μήνες.