Η χρονιά του Ιδάλγο

Οι Μεξικανοί τη λένε «χρονιά του Ιδάλγο». Είναι το τελευταίο έτος της θητείας του εκάστοτε προέδρου του Μεξικού, όταν ο απερχόμενος καταληστεύει τα κρατικά ταμεία και δεν αφήνει τίποτα για τον επόμενο. Διάβαζα την περιγραφή στο τελευταίο βιβλίο του δαιμόνιου συγγραφέα Πάκο Τάιμπο «Αντίο Μαδρίτη» και αναρωτιόμουν γιατί κι εμείς δεν έχουμε πάρει τα μέτρα μας: για τελευταίες χρονιές κάποιων στελεχών κυβερνήσεων, για ολόκληρες θητείες σε κάποιες περιπτώσεις, για ολόκληρες διακυβερνήσεις σε κάποιες άλλες. Τι είναι αυτό που μας εμποδίζει να βάλουμε όνομα στη διαφθορά που καίει ανελλιπώς τα σπαρτά στη χώρα μας τις τελευταίες δεκαετίες;

Οι μεξικανοί κομπανιέρος το πήγαν ακόμα παραπέρα, γεγονός που θα έπρεπε τουλάχιστον να μας ρίξει στο φιλότιμο. Εφτιαξαν ένα ολόκληρο ρήμα «carrancear» συνώνυμο του κλέβω, λεηλατώ τα δημόσια ταμεία, από το όνομα του Χοσέ Βενουστιάνο Καράνσα, Προέδρου της χώρας μετά την Επανάσταση του 1917 στο Μεξικό. Τι είναι αυτό που μας εμποδίζει να φτιάξουμε ένα ρήμα για τη διαφθορά που θα βασίζεται στο όνομα ενός από τα μπουμπούκια που έκλεψαν αυτά που εμείς καλούμαστε σήμερα να πληρώσουμε;

Φέτος είναι η χρονιά του Ιδάλγο, η τελευταία χρονιά στην εξουσία του Φελίπε Καλντερόν και οι Μεξικανοί ήδη κάνουν καλαμπούρια για το πόσα χρήματα θα κάνουν φτερά από τα δημόσια ταμεία. Πριν από τον Καλντερόν, πρόεδρος ήταν ο Βισέντε Φοξ Κεσάδα ο οποίος έγραψε ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον βιβλίο με τίτλο «Η επανάσταση της ελπίδας», στο οποίο έδωσε μερικές πολύ ενδιαφέρουσες πληροφορίες για τον τρόπο με τον οποίο κινούνται τα νήματα της πολιτικής. Στη Λατινική Αμερική, ανέφερε, οι πρόεδροι δεν αποσύρονται, όπως σε κάποιες άλλες χώρες, σε ράντσο προκειμένου να γράψουν τα απομνημονεύματά τους. Οι περισσότεροι εγκαθίστανται στο εξωτερικό για να αποφύγουν τη σύλληψη και ζουν με τα χρήματα που έχουν συσσωρεύσει σε ελβετικές τράπεζες. Τι είναι αυτό που εμποδίζει τους δικούς μας πολιτικούς που βάζουν βαθιά το χέρι στον κρατικό κορβανά να μετοικήσουν μετά την αποχώρηση από την εξουσία; Προφανώς η βαθιά πεποίθηση ότι κανείς ποτέ δεν πρόκειται να κάνει τόσο ενδελεχείς έρευνες που να οδηγήσουν στη σύλληψή τους.

Ο Μιγκέλ Ιδάλγο ήταν ο ιερέας που θεωρείται πατέρας της μεξικανικής ανεξαρτησίας και οι Μεξικανοί με μια βαθιά αίσθηση σαρκασμού μετέτρεψαν το όνομα ενός ήρωα σε ανάθεμα για τους σύγχρονους κατσαπλιάδες της εξουσίας που δεν ενδιαφέρθηκαν καθόλου για το μέλλον της χώρας παρά μόνο για την τσέπη τους και σίγουρα καθόλου για την ανεξαρτησία καθώς ανέπτυξαν κάθε είδους σχέσεις εξαρτήσεων. Κάθε «χρονιά του Ιδάλγο» φτιάχνουν σκίτσα με τους προέδρους να φεύγουν από το προεδρικό μέγαρο του Λος Πίνος φορτωμένοι κουρτίνες, βάζα και χαλιά – οποιαδήποτε σχέση με πανάκριβες αγορές παρόμοιων ειδών για τις οποίες μάθαμε σχετικά πρόσφατα από σύζυγο πρώην υπουργού σίγουρα δεν μπορεί να είναι συμπτωματική. Το σπορ προφανώς έχει τις δικές του νόρμες όπου γης.

Οι γεωγραφικοί ντετερμινισμοί και οι ανθρωπολογικού τύπου κατηγορίες δεν επαρκούν ποτέ. Η διαφθορά δεν υπήρξε ποτέ θέμα συντεταγμένων ούτε ζήτημα γονιδίων. Είναι πάντα σαφέστατη επιλογή. Κι εμείς; Εμείς συνεχίζουμε να βλέπουμε τα δισεκατομμύρια από μίζες να παρελαύνουν μπροστά μας την ίδια ώρα που βλέπουμε τα δισεκατομμύρια παροχών και δαπανών να παρελαύνουν μακριά μας. Σκάνδαλα επί σκανδάλων δημιουργούν μια πυραμίδα διαφθοράς που μας κάνει να πιστεύουμε ότι σχεδόν όλα μέχρι τώρα ήταν λάθος, πως σχεδόν άπασες οι έως σήμερα συνθήκες της ζωής μας ήταν εκτός νόμου. Σίγουρα κάτι σχετικό θα τραγουδάνε και στους δρόμους της Βερακρούς.