Πολιτισμός

Ο τελευταίος σινεφίλ της «παλιάς σχολής»

Λίγο πριν κλείσει τα 83, έπεσαν πριν από λίγες μέρες οι τίτλοι τέλους για τον ελληνικής καταγωγής διάσημο αμερικανό κριτικό κινηματογράφου που σύστησε στο κοινό της χώρας του το «σινεμά του δημιουργού»

Ο τελευταίος σινεφίλ της «παλιάς σχολής»
Σχόλια
3 λεπτά
«Ακόμα και οι ταινίες τέχνης πρέπει να βγάζουν λεφτά, ακόμα και οι εμπορικές ταινίες πρέπει να δηλώνουν κάτι. Για να το θέσουμε αλλιώς, όλο και περισσότεροι κριτικοί απαιτούν περισσότερη διασκέδαση στην τέχνη και περισσότερη τέχνη στη διασκέδαση. Η διαδικασία αυτή μας επιτρέπει να χρησιμοποιούμε στην ίδια φράση τα ονόματα του Αλφρεντ Χίτσκοκ και του Μικελάντζελο Αντονιόνι, χρησιμοποιώντας μάλιστα την ίδια κριτική ορολογία…». Στην εποχή μας μοιάζει προφανέστατο το παραπάνω συμπέρασμα που περιλαμβάνεται στο βιβλίο του Αντριου Σάρις «Συνεντεύξεις με αμερικανούς σκηνοθέτες», στα μέσα της δεκαετίας του ’60 όμως, όταν κυκλοφόρησε η συγκεκριμένη ανθολογία, δεν είχαν χτιστεί ακόμα οι γέφυρες μεταξύ «ταινιών τέχνης» και «εμπορικού Χόλιγουντ». Το έργο αυτό ανέλαβε με ενθουσιασμό ο Σάρις, επηρεασμένος από τη «θεωρία του δημιουργού» που είχαν αναπτύξει μερικά χρόνια πριν οι γάλλοι κριτικοί και κινηματογραφιστές της νουβέλ βαγκ και όταν κυκλοφόρησε το βιβλίο του «Το αμερικανικό σινεμά: Σκηνοθέτες και κατευθύνσεις (Directors and Directions), 1929-1968, είχε ήδη καταλήξει στην πινακοθήκη των κορυφαίων δημιουργών που είχαν κάνει ταινίες στα πλαίσια του αμερικανικού κινηματογραφικού συστήματος. Το πάνθεον εκείνο περιελάμβανε δεκαπέντε ονόματα: Ρόμπερτ Φλάχερτι (ο πρωτοπόρος του ντοκιμαντέρ), Τζον Φορντ, Ντ.Γ. Γκρίφιθ, Χάουαρντ Χοκς, Μπάστερ Κίτον, Ορσον Oυέλς, Φριτζ Λανγκ, Ερνστ Λιούμπιτς, Φ.Γ. Μουρνάου, Τζόζεφ φον Στέρνμπεργκ, Τσάρλι Τσάπλιν, Αλφρεντ Χίτσκοκ, Ζαν Ρενουάρ και Μπίλι Γουάιλντερ.
Γιος ελλήνων μεταναστών (του Γεωργίου και της Θέμιδος Σαρρή), ο Σάρις γεννήθηκε στο Μπρούκλιν της Νέας Υόρκης τον Οκτώβριο του 1928 και εξ απαλών ονύχων πλανεύτηκε από τη μαγεία της σκοτεινής αίθουσας και την αφηγηματική ένταση των εικόνων στη μεγάλη οθόνη. Αφού τελείωσε το κολέγιο και την τριετή θητεία στον Στρατό, επέστρεψε στο πατρικό του, «αποφεύγοντας συστηματικά την καθημερινή πραγματικότητα του μόχθου που συνοδεύει κάθε είδος επαγγελματικής καριέρας», όπως είχε πει χαρακτηριστικά ο ίδιος αργότερα. Η καθοριστική εμπειρία για την καριέρα που έμελλε να ακολουθήσει σχεδόν ώς το τέλος της ζωής του (μέχρι και σχετικά πρόσφατα δίδασκε Ιστορία και Θεωρία του Σινεμά στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια ενώ παράλληλα έγραφε στον «Ομπζέρβερ» της Νέας Υόρκης) ήταν οπωσδήποτε το ταξίδι του στο Παρίσι στα τέλη της δεκαετίας του ’50. Ηταν η εποχή της σινεφιλικής έκρηξης στη Γαλλία με την αυγή του νέου κύματος σκηνοθετών (Τριφό, Γκοντάρ, Σαμπρόλ) οι οποίοι είχαν θητεύσει στη συντακτική ομάδα του περιοδικού «Cahiers du Cinema» και υπήρξαν οι θιασώτες της «θεωρίας του δημιουργού», αναδεικνύοντας στο κινηματογραφικό πάνθεον και πολλούς αμερικανούς σκηνοθέτες όπως ο Χάουαρντ Χοκς, ο Νίκολας Ρέι και ο Σαμ Φούλερ, παρά το γεγονός ότι «δημιουργούσαν» στο περιοριστικό χολιγουντιανό σύστημα. Η γνωριμία με τα «τρομερά παιδιά» του νέου γαλλικού σινεμά, κατοχύρωσε την απόφαση του Σάρις να ασχοληθεί επαγγελματικά με την κριτική κινηματογράφου και επιστρέφοντας στη Νέα Υόρκη κατάφερε να πείσει τη διεύθυνση της εναλλακτικής εφημερίδας «Βίλατζ Βόις» να του δώσει μια μόνιμη στήλη, μέσω της οποίας έμελλε να προσηλυτίσει πολλούς άγουρους αμερικανούς σινεφίλ στον χρυσό κανόνα των σπουδαίων δημιουργών.
Ανταγωνίστριά του στην καρδιά και στο μυαλό των νεαρών cineastes υπήρξε η Πολίν Κάελ, η άλλη επιφανής αμερικανίδα κριτικός κινηματογράφου των 60s και 70s (έφυγε από τη ζωή το 2001 στα 82 της) η οποία είχε καθιερώσει ένα πολύ πιο προσωπικό, ιδιοσυγκρασιακό (αλλά και πιο δηκτικό από τον καλοπροαίρετο γενικά Σάρις) ύφος, αρνούμενη επίμονα σχολές και θεωρίες. Η κόντρα τους δημιούργησε δύο διαφορετικές σχολές οπαδών (τους «Sarristes» και τους «Paulettes») ενώ επεκτεινόταν και πέραν του κινηματογραφικού κάδρου. Προσκληθείσα να παραστεί στον γάμο του Σάρις με την (επίσης) θεωρητικό του κινηματογράφου Μόλι Χάσκελ, η Καέλ αρνήθηκε επιδεικτικά να παραστεί δηλώνοντας ότι θα πάει «στον επόμενο γάμο της Μόλι». Δεν υπήρξε άλλος γάμος για την κατά εννέα χρόνια μικρότερη από τον Σάρις Χάσκελ, η οποία συνόδευσε τον σύζυγό της στην τελευταία του κατοικία πριν από δέκα μέρες.

Επόμενο άρθρο

Google news

Ακολουθήστε tanea.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Σχετικά άρθρα

Σχόλια
Σχολίασε εδώ
0 /50
0 /2000

Τα Νεότερα

  1. Λέσβος: Οι βροχές αποκάλυψαν νέους θησαυρούς του Απολιθωμένου Δάσους
  2. Άιζενκοτ: «Ο Νετανιάχου δεν μπορεί να παραμείνει στην εξουσία ούτε για ένα λεπτό ακόμα»
  3. Μεξικό: Πέθανε σε ηλικία 80 ετών ο βαρόνος των ναρκωτικών Άνχελ Φέλιξ Γκαγιάρδο

Πιο Σχολιασμένα

Πιο Διαβασμένα

Cookies